II SA/Po 147/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-03-29
Skład orzekający: Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego może spowodować znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, uzasadniające wstrzymanie jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a.?Ratio decidendi
Wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego co do zasady rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co uzasadnia wstrzymanie jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. Szkoda ta wiąże się z utratą nakładów finansowych i kosztami rozbiórki, a przywrócenie stanu poprzedniego jest obiektywnie niemożliwe.Stan faktyczny
A. J. i P. J. wnieśli skargę na decyzję Wielkopolskiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczo-garażowego. Skarżący złożyli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że rozbiórka wiąże się z niebezpieczeństwem znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a także może utrudnić prowadzenie ich działalności gospodarczej.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. J. i P. J. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. J. i P. J. na decyzję Wielkopolskiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji /-/ Jan Szuma
Pismem z dnia 30 stycznia 2017 r. A. J. i P. J. wnieśli skargę na decyzję Wielkopolskiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2017 r., nr [...] Decyzją tą – na skutek odwołania skarżących – utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] 2017 r., [...] nakazującą A. J. i P. J. rozbiórkę budynku gospodarczo-garażowego o wymiarach w planie 4,32 m x 14,94 m (powierzchnia zabudowy – 64,54 m2) zlokalizowanego na działce [...] w granicy z działkami [...] i [...], położonego przy ul. [...] w [...], gmina [...].
W piśmie z dnia 22 stycznia 2018 r. A. J. i P. J. wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Zaznaczyli, że rozbiórka obiektu łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a w razie uwzględnienia skargi może się okazać, ze decyzja o nakazie rozbiórki była wadliwa. Powstała tym samym szkoda, bądź trudne do odwrócenia skutki mogą dotknąć przede wszystkim właścicieli obiektu.
A. J. i P. J. podkreślili, że nie występują o ocenę, czy zasadnie nakazano rozbiórki, ale wystąpili o prewencyjne zapobiegnięcie skutkom wykonania decyzji przed prawomocnym wyrokiem sądowym.
Dodatkowo we wniosku wskazano, że obiekt, którego dotyczy sprawa, jest zapleczem sprzętowo-materiałowym dla wykonywanej przez skarżącą działalności gospodarczej związanej z [...]. Likwidacja obiektu utrudni więc także prowadzenie tej działalności. Skarżący nadmienili, iż w toku postępowania ustalone zostało, że techniczny obiektu jest dostateczny i nie stanowi on zagrożenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji jest zasadny.
Stosownie do art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity tego aktu prawnego opublikowano w Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej "P.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 P.p.s.a. sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
Z treści art. 61 § 3 P.p.s.a. wynika, że przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania decyzji jest skonkretyzowane niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Stad obowiązkiem strony jest wskazanie okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z tych przesłanek.
Przedmiotem wniosku w niniejszej sprawie jest żądanie wstrzymania wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego. Zaskarżona decyzja ma zatem niewątpliwie przymiot wykonalności.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, iż co do zasady wykonanie decyzji nakazującej rozbiórkę lub doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego już ze swej istoty rodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Ewentualna szkoda poniesiona wskutek wykonania prac rozbiórkowych wiąże się przede wszystkim z utratą nakładów finansowych poniesionych na realizację inwestycji, a także z poniesieniem nakładów finansowych w celu wykonania nałożonego obowiązku (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 24 lutego 2012 r., sygn. akt II OSK 385/12; z dnia 19 stycznia 2012 r., sygn. akt II OZ 1382/11; z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2619/11; z dnia 6 listopada 2011 r., sygn. akt II OSK 2046/11, orzeczenia.nsa.gov.pl). Skarżący na kwestię pośrednio zwrócili uwagę w uzasadnieniu wniosku z dnia 22 stycznia 2018 r. wskazując na to, że skutki rozbiórki mogą dotknąć właśnie ich. Choć użyli skrótu myślowego, to nie ulega wątpliwości, że mieli on na myśli zaktualizowanie się obowiązku poniesienia kosztów rozbiórki, względnie także kosztów związanych z jego odtworzeniem.
Nie może też ujść z pola widzenia fakt, że wykonanie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego prowadzi ze swej istoty do unicestwienia tego obiektu, a przywrócenie stanu poprzedniego, to jest przywrócenie w dotychczasowe miejsce tego samego obiektu, jest obiektywnie niemożliwe. Jeżeli więc przyjąć nawet, że odwrócenie skutków rozbiórki może wyrażać się w odbudowie takiego samego obiektu, to nie ulega wątpliwości, że jest to proces trudny do wykonania.
W ocenie Sądu wykonanie decyzji nakazującej całkowitą rozbiórkę budynku gospodarczo-garażowego zlokalizowanego na działce [...] może wyrządzić znaczną szkodę, a zarazem spowodować trudne do odwrócenia skutki w opisanym wyżej rozumieniu. Co więcej, Sąd nie ma podstaw, aby nie dać wiary skarżącym, że obiekt stanowi zaplecze prowadzonej przez A. J. działalności gospodarczej. Rozbiórka wymagać będzie więc także wyłączenia go z użytku, co może utrudnić prowadzenie tej działalności.
Z powyższych względów, na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Stosownie do art. 61 § 5 P.p.s.a. postanowienie zostało wydane na posiedzeniu niejawnym.
Na marginesie Sąd zaznacza, że rozstrzygnięcie w sprawie wstrzymania wykonania decyzji ma charakter li tylko ochrony tymczasowej i nie ukierunkowuje w żaden sposób wyniku kontroli legalności zaskarżonej decyzji, która zostanie dokonana w wyroku.
/-/ Jan Szuma
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło