II SA/Po 1538/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędzia NSA Barbara Kamieńska /spr./ Protokolant sekr.sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta P. na decyzję Wojewody z dnia [...]maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu zarządu nieruchomością; p o s t a n a w i a odrzucić skargę /-/ B.Kamieńska /-/ J.Szaniecka /-/ G.Radzicka Dyrektor Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego w P., działając na podstawie upoważnienia Prezydenta Miasta P. jako prezydenta miasta na prawach powiatu wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, decyzją z dnia [...] lutego 2002 r.: I/ zmienił - z 1,5 % ustalonej ceny nieruchomości na 0,3 % - stawkę opłaty rocznej z tytułu trwałego zarządu nieruchomością Skarbu Państwa położoną w P. przy ul. [...] o powierzchni [...]m2 przysługującą Regionalnemu Zarządowi Gospodarki Wodnej w P.; II/ ustalił opłatę roczną z tytułu trwałego zarządu na kwotę [...]zł. W uzasadnieniu wskazał, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu trwałego zarządu sprawowanego przez Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w P. nastąpiła w związku ze wzrostem wartości tej nieruchomości. Wartość ta stanowi sumę wartości gruntu oraz jego części składowych, z wyłączeniem wartości nakładów poczynionych przez zarządcę w czasie trwania przysługującego mu prawa (art. 87 ust. 1 i art. 88 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 46 poz. 543 oraz § 27 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lipca 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad wyceny nieruchomości oraz zasad i trybu sporządzania operatu szacunkowego - Dz.U. Nr 98, poz. 612). Zmiana stawki procentowej opłaty rocznej ma na celu dostosowanie jej do wymogu przepisu art. 83 ust. 2 pkt 2 ustawy, który za nieruchomości oddane na siedziby organów administracji państwowej przewiduje stawkę procentową w wysokości 0,3 %. Zarządca wniósł odwołanie od decyzji w części ustalającej opłatę roczną na kwotę [...]zł zarzucając w szczególności, iż do wyceny organ orzekający nie powinien wliczać wartości budynku postawionego przez jej poprzednika prawnego. Wojewoda, uwzględniając odwołanie, decyzją z dnia [...]maja 2003 r. uchylił zaskarżoną decyzję w punkcie II i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi wniesionej przez Prezydenta Miasta P. w powołaniu na działanie jako statio fisci Skarbu Państwa na podstawie przepisów art. 4 pkt 9, art. 9 b1, art. 11 ust. 1, art. 12 i art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Wojewoda wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie sądowo administracyjne może być wszczęte jedynie na żądanie pochodzące od legitymowanego podmiotu, czyli - jak stanowią przepisy art. 50 ust. 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - na żądanie podmiotu, który ma w tym interes prawny, prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich oraz organizacji społecznej w zakresie jej statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy szczególne przyznają prawo do wniesienia skargi. Interes prawny podmiotu wnoszącego skargę do sądu przejawia się w tym, że działa on bezpośrednio we własnym imieniu i ma roszczenie o przyznanie uprawnienia lub zwolnienia z nałożonego obowiązku (wyrok NSA z 3.VI.1996 r., II SA 74/96 - ONSA 1997, nr 2 poz. 89). Na działanie o takim charakterze skarżący - Prezydent Miasta P. - nie może się skutecznie powoływać w rozpoznawanej sprawie. Prezydent Miasta P. - jako prezydent miasta na prawach powiatu, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej - na podstawie art. 87 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603) wydał w niniejszej sprawie decyzję w przedmiocie aktualizacji opłaty rocznej z tytułu trwałego zarządu. Właściwość tego organu do orzekania w sprawie w charakterze organu administracji publicznej wynika z art. 4 pkt 9. W myśl tego przepisu, właściwym organem w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa jest, z zastrzeżeniem art. 60, starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Przez starostę należy rozumieć również prezydenta miasta na prawach powiatu. W zakresie, w jakim powierzono powyższemu organowi właściwość do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, starosta (prezydent miasta na prawach powiatu) nie ma możliwości dochodzenia interesu prawnego Skarbu Państwa w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego. Żaden, bowiem przepis nie przyznaje uprawnienia do przekształcenia się w określonej fazie postępowania z organu orzekającego w podmiot kwestionujący w drodze skargi rozstrzygnięcie organu odwoławczego. Powołane przez skarżącego przepisy art. 11 ust. 1, art. 12 i art. 23 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami określają reprezentację Skarbu Państwa w zakresie gospodarowania nieruchomościami względnie gospodarowania zasobem nieruchomości Skarbu Państwa. Wprawdzie pojęcie gospodarowania nie zostało w ustawie zdefiniowane, jednakże przykładowe wyliczenie czynności faktycznych i prawnych dokonane w art. 23 ust. 1 nie pozwala na przyjęcie, iż gospodarowanie zasobem nieruchomości Skarbu Państwa daje staroście, wykonującemu zadania z zakresu administracji rządowej (prezydentowi miasta na prawach powiatu) przymiot strony w postępowaniu administracyjnym, w którym tenże podmiot działając w charakterze właściwego organu wydał w pierwszej instancji decyzję w zakresie gospodarowania nieruchomościami skarbowymi. Przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, a w konsekwencji legitymacji skargowej, nie daje w szczególności przepis art. 23 ust. 1 pkt 8 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż przepis ten stanowi, że starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej jest statio fisci Skarbu Państwa w sądowych postępowaniach cywilnych, procesowych i nieprocesowych, w tym wieczystoksięgowych. Tak samo reprezentację Skarbu Państwa uregulowano w przepisach art. 11 ust. 1 i 11a ustawy. Dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. /-/ B.Kamieńska /-/ J.Szaniecka G.Radzicka za nieobecnego sędziego /-/ .B.Kamieńska MK