II SA/Po 154/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 sierpnia 2012 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia zwolnić H K. od kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący H. K. złożył wniosek o prawo pomocy w części poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że jest emerytem prowadzącym jednoosobowe gospodarstwo domowe. Mieszka w domu jednorodzinnym o powierzchni 255 m² w P., który ukończony jest w 30%, reszta nie nadaje się do zamieszkania. Wskazał, że wprawdzie emeryturę na dość wysoką, ale nie wystarcza ona na koszty eksploatacyjne domu. Podał, że ostatni koszt gazu wyniósł 1.235,75 zł, a zimą rachunki za gaz są 3-krotnie wyższe. Oświadczył, że samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe, nie posiada żadnych oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Emerytura wynosi [...] zł. miesięcznie. Z uwagi na fakt, że wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu był niepełny, co do sytuacji finansowej, zwrócono się do skarżącego, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.), o uzupełnianie wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. W odwiedzi na wezwanie skarżący przedstawił szczegółowy spis rocznych kosztów swojego koniecznego utrzymania w łącznej kwocie 22.333 zł. Nadto potwierdził, że łączne dochody z emerytury w 2011 r. wyniosły [...] zł netto. Załączył kserokopię rocznego zeznania podatkowego PIT-36. Zgodnie z dyspozycją art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 § 3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego swojego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszej należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego przedstawiona we wniosku o prawo pomocy uzasadnia ocenę, że nie jest on w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na najniższe nawet koszty sądowe. Z oświadczenia wynika, że aktualnie utrzymuje się ze świadczenia z ubezpieczenia społecznego w wysokości, która pozwala mu jedynie na zaspokojenie koniecznych potrzeb bieżącego utrzymania. Ze szczegółowego zestawienia kosztów utrzymania wynika, że po ich poniesieniu nie pozostają już mu środki, które mógłby przeznaczyć na poniesienie kosztów sądowych niniejszego postępowania. Majątek nieruchomy, którym realnie dysponuje wykorzystuje na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Wobec powyższego przyjąć należy, że wnioskodawca nie dysponuje wolnymi środkami, które mógłby przeznaczyć na poniesienie kosztów sądowych chociażby w części. W tym stanie rzeczy należało przyznać prawo pomocy i zwolnić wnioskodawcę od kosztów sądowych w całości. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Z powyższych względów, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska