II SA/Po 159/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-10-03
Skład orzekający: Referendarz sądowy Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy jest właściwy do przyznania wynagrodzenia adwokatowi z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Referendarz sądowy jest właściwy do przyznania wynagrodzenia adwokatowi z urzędu za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej na mocy art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a., który stanowi, że do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy wydawanie postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 27 lipca 2016 r. oddalił skargę P. G. na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania. Po doręczeniu wyroku pełnomocnikowi z urzędu, adwokat C. L. wniósł opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wraz z wnioskiem o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Sprawa dotyczyła rozpoznania tego wniosku przez referendarza sądowego.Rozstrzygnięcie
Przyznano adwokatowi C. L. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) wynagrodzenie w kwocie [...] zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu, w tym [...] zł tytułem podatku od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 03 października 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata C.L. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi P. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] lutego 2016r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia przyznać adwokatowi C. L. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu), tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu wynagrodzenie w kwocie [...] zł ([...]), w tym [...] zł ([...]) tytułem podatku od towarów i usług. /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska
W związku z przyznaniem skarżącemu P. G. prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła do reprezentowania skarżącego adw. C. L. (k. 54 akt sąd.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 27 lipca 2016r. oddalił skargę oraz przyznał pełnomocnikowi wynagrodzenie za udzieloną skarżącemu pomoc prawną z urzędu w I instancji.
Wyrok ten wraz z uzasadnieniem został doręczony pełnomocnikowi z urzędu w dniu 16 września 2016 r.
Następnie pismem z dnia 23 września 2016 r. adwokat z urzędu wniósł do Sądu, za pośrednictwem urzędu pocztowego, opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku Sądu. Opinia ta zawiera wniosek o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Rozpoznaniu w niniejszej sprawie podlega wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu z tytułu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Zgodnie z art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a.") wyznaczony adwokat (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad prawnych określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.
W rozpoznawanej sprawie szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje nowe rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. poz. 1801), które zgodnie z § 23 tego rozporządzenia weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r.
W myśl przepisu §2 nowego rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują:
1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz
2) niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata.
W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę, rozumianą jako wynagrodzenie pełnomocnika, ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy.
Stosownie do § 4 ust. 2 rozporządzenia ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy adwokata oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy adwokata w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług.
Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł.
Opłata, o której mowa w pkt 1 dotycząca postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, które zostało wszczęte po wejściu w życie nowego rozporządzenia, do którego nawiązuje § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, wynosi zgodnie z pkt 1 lit "c" 480 zł.
W rozpoznawanej sprawie, zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę za czynności adwokata w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, nie mniej niż 240 zł, czyli w wysokości ½ opłaty maksymalnej wynoszącej [...] zł. Kwota [...] zł stanowi bowiem opłatę maksymalną obliczoną jako 50 % kwoty [...] zł, co wynika z treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" w związku z pkt 1 lit "c" rozporządzenia. Opłata za udzielenie pomocy prawnej skarżącemu wynosi zatem [...] zł (1/2 x [...] zł). Z okoliczności sprawy, w tym akt sądowych i administracyjnych, nie wynikają przy tym przesłanki uzasadniające zastosowanie § 4 ust. 2 rozporządzenia i podwyższenie wynagrodzenia ponad opłatę, powyżej wyliczoną w oparciu o § 4 ust. 1 rozporządzenia.
Mając powyższe na uwadze, należało przyznać pełnomocnikowi z urzędu, który prowadził sprawę również w I instancji wynagrodzenie za udzieloną skarżącemu pomoc prawną obejmującą sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - powiększone o stawkę podatku od towarów i usług - w łącznej wysokości [...] zł (wynagrodzenie: [...] zł + podatek VAT: [...] zł =[...] zł).
Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" i pkt 1 lit "c" oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia, orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło