II SA/Po 1609/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-09-08
Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Stanisław Małek, Lilianna Drewniak-Żaba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował art. 51 Prawa budowlanego zamiast art. 48, w sytuacji gdy decyzja o pozwoleniu na budowę została stwierdzona nieważnością po zakończeniu robót budowlanych?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo zastosował art. 51 Prawa budowlanego, ponieważ inwestor dysponował decyzją o pozwoleniu na budowę, która pozostawała w obrocie prawnym do czasu stwierdzenia jej nieważności. W takiej sytuacji nie zachodziły podstawy do zastosowania art. 48 Prawa budowlanego, który dotyczy samowoli budowlanej. Postępowanie w trybie art. 51 Prawa budowlanego było konieczne, a skarga na decyzję wydaną w tym trybie podlegała oddaleniu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej inwestorowi doprowadzenie wykonanych robót budowlanych (przecisk dla kolektora sanitarnego i deszczowego oraz przyłącze kanalizacji sanitarnej) do stanu zgodnego z prawem. Inwestor posiadał pozwolenie na budowę, jednak decyzja ta została później stwierdzona nieważnością. Skarżąca kwestionowała zastosowanie przez organy nadzoru budowlanego art. 51 Prawa budowlanego zamiast art. 48, argumentując, że doszło do samowoli budowlanej i że decyzja o pozwoleniu na budowę nie była ostateczna. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka /spr./ Sędzia NSA Stanisław Małek Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba Protokolant st.ref.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 września 2004 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie nakazania doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem; o d d a l a s k a r g ę /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ G.Radzicka /-/ St.Małek
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] września 2002 r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia [...] marca 2002 r. nr [...] nakładającą na inwestora - Wodociągi i Kanalizację Spółkę "A" z o.o. z siedzibą w P. obowiązek doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, polegających na wybudowaniu przecisku dla kolektora sanitarnego i deszczowego oraz przyłącza kanalizacji sanitarnej na działce przy ulicy [...] w P. poprzez dostarczenie inwentaryzacji budowlanej, geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej oraz opinii technicznej potwierdzającej wykonanie robót budowlanych zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi, obowiązującymi Polskimi Normami i zasadami wiedzy technicznej w terminie 90 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna.
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono co następuje: w toku postępowania administracyjnego wszczętego przez organ I instancji, a mającego na celu sprawdzenie legalności wybudowania przecisków dla kolektorów sanitarnego i deszczowego oraz przyłącza kanalizacji sanitarnej, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. ustalił, że inwestor - Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w P. , na podstawie decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] listopada 1995 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę, wybudował na działce przy ul. [...] w P. przecisk dla kolektorów sanitarnego i deszczowego oraz przyłącze kanalizacji sanitarnej, a inwestor zakończył roboty budowlane w 1996 r.
Decyzją z dnia [...] lutego 2000 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nr [...] stwierdził nieważność opisanej wyżej decyzji Prezydenta i z tych powodów Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył obowiązki na inwestora w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 4 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. nr 106 poz. 1126 z późn.zm.).
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, a złożonych przez A. K. , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że nieuzasadniony jest zarzut, iż inwestor pobudował instalację bez pozwolenia na budowę i że decyzja ta nie miała przymiotu ostatecznej. Organ nie przyznał racji odwołującym, aby inwestor dopuścił się samowoli budowlanej i by zachodziły warunki do wydania decyzji w trybie art. 48 Prawa budowlanego. Wyjaśnił również, że nie mógł z racji swych kompetencji doprowadzić do ugody pomiędzy inwestorem, a odwołującą.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego A. K. w dalszym ciągu kwestionowała odmowę zastosowania przez organy nadzoru budowlanego art. 48 prawa budowlanego i wyjaśniała, że od decyzji o pozwoleniu na budowę złożyła odwołanie do inwestora, tak więc decyzja nigdy nie uzyskała przymiotu ostatecznej.
W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona. Wbrew zarzutom skargi decyzja jaką dysponował inwestor Przedsiębiorstwo Wodociągów i Kanalizacji w P. z dnia [...] listopada 1995 r. miała przymiot ostatecznej i dopiero w trybie art. 156 § 1 pkt 2 kpa stwierdzono jej nieważność, bowiem do decyzji ostatecznych należy zaliczyć również decyzję organu I instancji, w stosunku do której, upłynął termin do złożenia odwołania. Na uzyskanie przymiotu ostateczności, który skarżąca kwestionuje, nie miało wpływu jej pismo adresowane do inwestora z dnia [...] 11.1995 r. (k. 17 akt), gdyż decyzja z [...].11.1995 r. o pozwoleniu na budowę zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie i środkach odwołania. Skarżąca zresztą nie zwracała się o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Organy nadzoru budowlanego, wobec których inwestor legitymował się decyzją o pozwoleniu na budowę pozostającą w obrocie do czasu stwierdzenia jej nieważności, nie mógł przyjąć, że sporne obiekty pobudowano z naruszeniem przepisów art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. nr 106 poz. 1126 ze zm.) i to nawet w takiej sytuacji gdyby organy architektoniczno-budowlane wadliwie wydały pozwolenie na budowę już po jej rozpoczęciu. Tym samym brak było podstaw do stosowania przepisów art. 48 prawa budowlanego.
Przy rozpoznaniu niniejszej sprawy wprawdzie należało rozważyć, kwestię poprowadzenia sprawy nie pod kątem legalności wybudowania przecisków dla kolektorów, skoro inspiracją dla postępowania był wniosek skarżącej o rozbiórkę obiektu, Sąd jednak uznał, że z uwagi na stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, postępowanie w trybie art. 51 ustawy Prawo budowlane i tak jest konieczne i ostatecznie tę decyzję wydaną w trybie art. 51 prawa budowlanego A. K. skarży, natomiast żądanie skarżącej rozbiórki obiektu "sensu stricte" nie zostało rozpoznane.
Jak to wynika z wielu pism skarżącej jej intencją jest uzyskanie odszkodowania, czy też działki zamiennej. Skarżąca jednak nie wykorzystała pouczenia o możliwości dochodzenia odszkodowania z art. 161 kpa, i w chwili obecnej przysługują jej roszczenia cywilnoprawne, nie może jednak czynić zarzutu organom nadzoru budowlanego, co podniesiono w odwołaniu i do czego organ odwoławczy się odniósł, iż nie pośredniczył w kwestii ugodowego załatwienia sprawy, gdyż takie działania nie mieszczą się w kompetencjach organów nadzoru budowlanego określonych w przepisach prawa budowlanego.
Przyjmując jednak, że wniosek skarżącej podtrzymywany konsekwentnie i zawierający żądanie rozbiórki faktycznie nie został rozpoznany, organy nadzoru budowlanego winny go załatwić, natomiast prowadzone postępowanie z urzędu w trybie art. 51 prawa budowlanego nie naruszało przepisów prawa materialnego, stąd skargę na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) należało oddalić.
/-/ L.Drewniak-Żaba /-/ G.Radzicka /-/ St.Małek
MK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło