II SA/Po 161/23

WyrokWSA w Poznaniu2023-05-24

Skład orzekający: Tomasz Świstak, Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz, Paweł Daniel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie wierzyciela (Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego) o uznaniu zarzutów w sprawie egzekucyjnej, dotyczących braku wymagalności i niewykonalności obowiązku szczepień ochronnych, zostało wydane z poszanowaniem przepisów prawa, w szczególności ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Zaskarżone postanowienia naruszają przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wierzyciel nie rozpoznał prawidłowo zarzutu niewykonalności obowiązku, który powinien być rozpatrzony przez organ egzekucyjny (Wojewodę) w trybie umorzenia postępowania. Ponadto, wierzyciel wydał postanowienie o uznaniu zarzutów za nieuzasadnione, co nie odpowiada katalogowi rozstrzygnięć przewidzianych w art. 34 § 2 u.p.e.a. Wreszcie, zarzut braku wymagalności obowiązku nie został rozpoznany w sposób właściwy, z uwzględnieniem konkretnych okoliczności sprawy i argumentacji skarżącego.
Stan faktyczny
Skarżący B. D. wniósł skargę na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego (WPWIS), które utrzymało w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego (PPIS) odrzucające zarzuty w sprawie egzekucyjnej dotyczące obowiązku szczepień ochronnych córki. PPIS wszczął postępowanie egzekucyjne z uwagi na uchylanie się rodziców od wykonania obowiązku szczepień. Skarżący zgłosił zarzuty braku wymagalności i niewykonalności obowiązku. Organy sanitarne uznały zarzuty za nieuzasadnione, wskazując na obowiązek prawny szczepień i brak przedstawienia przez rodziców zaświadczeń lekarskich.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie WPWIS oraz poprzedzające je postanowienie PPIS i zasądził od WPWIS na rzecz skarżącego kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 24 maja 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Kiersnowska - Tylewicz Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 maja 2023 roku sprawy ze skargi B. D. na postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 stycznia 2023 r., nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym I. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia 12 grudnia 2022 r., nr [...], II. zasądza od [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (dalej: "WPWIS") postanowieniem z 23 stycznia 2023 r., nr [...], po rozpoznaniu zażalenia B. D. (dalej: "strona", "zobowiązany") na postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. (dalej: "PPIS") z 12 grudnia 2022 r., nr [...], w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym W związku z przekazaniem 30 października 2019 r. informacji otrzymanej z Przychodni Lekarza Rodzinnego NZOZ M. . Sp. z o.o. w W. w sprawie uchylania się rodziców małoletniej A. D., urodzonej [...] 2012 r., A. C. i B. D. od wykonania obowiązku szczepień ochronnych córki PPIS pismem z 28 listopada 2019 r. wezwał do niezwłocznego wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych w podanym terminie. Z uwagi na niedopełnienie obowiązku i brak przedłożenia przez rodziców zaświadczenia lekarskiego o przeciwwskazaniach do szczepień lub o przesunięciu terminu szczepień dziecka PPIS 2 stycznia 2020 r. wystosował do zobowiązanych upomnienia wzywające do wykonania ustawowego obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym przeciwko: błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis, informując jednocześnie, że w razie niewykonania tego obowiązku sprawa zostanie skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego w administracji. W dniu 19 lipca 2022 r. PPIS jako wierzyciel skierował do Wojewody [...] tytuły wykonawcze wystawione na A. C. i B. D.. Postanowieniem z 5 sierpnia 2022 r., nr [...], Wojewoda [...] nałożył na B. D. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości [...] zł. Strona pismem z 27 listopada 2022 r. zgłosiła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego wskazując na brak wymagalności obowiązku i jego niewykonalność. PPIS postanowieniem z 12 grudnia 2022 r., nr [...], działając na podstawie art. 34 § 1 i 2 w zw. z art. 17 i art. 18 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 479 ze zm., dalej: "u.p.e.a.") oraz art. 123 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2000 ze zm., dalej: "K.p.a."), uznał zarzuty za nieuzasadnione. [...]PWIS utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji wskazał, że obowiązek rodziców poddania dziecka szczepieniom jest obowiązkiem prawnym, wynikającym z ustawy z 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2022 r., poz. 1657 ze zm., dalej: "u.z.z.z."), od którego uwolnić mogą jedynie konkretne przeciwwskazania lekarskie do szczepienia dziecka i który zabezpieczony jest przymusem administracyjnym. W przypadku niewykonania obowiązkowych szczepień PPIS jako właściwy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest uprawniony jako wierzyciel do żądania jego wykonania. Obowiązek szczepień dziecka powinien być przy tym realizowany zgodnie z wytycznymi zawartymi w Programie Szczepień Ochronnych ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu w Dzienniku Urzędowym Ministra właściwego do spraw zdrowia, a jego niewykonanie skutkuje wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z § 7 pkt 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2172) lekarz kwalifikuje dziecko do sczepień i tym samym określa jaką szczepionkę może dziecko otrzymać. Lekarskie badanie kwalifikacyjne jest integralną częścią szczepienia i dokonywane jest bezpośrednio po stawieniu się osoby zobowiązanej. W przypadku braku przeciwwskazań podawana jest szczepionka. Odmowa poddania dziecka lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu oznacza odmowę wykonania szczepienia obowiązkowego. Jak dalej wskazał organ II instancji strona nie przedstawiła zaświadczenia o przeprowadzonym przez lekarza badaniu kwalifikacyjnym, które wydawane jest na prośbę rodzica, nie przedstawiła zaświadczenia o przeciwwskazaniach do obowiązkowych szczepień, brak także jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego odbycie konsultacji specjalistycznej z podstawą do odroczenia w czasie szczepień ochronnych. W związku z powyższym organ stwierdził, że obowiązek szczepień ochronnych małoletniej A. D. pozostaje wymagalny i wykonalny. W odniesieniu do osób małoletnich lub bezradnych za osoby uchylające się od prawnego obowiązku szczepień ochronnych należy uznać osoby sprawujące pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną albo ich opiekunów faktycznych i są to osoby zobowiązane do wykonania tego obowiązku. Z istoty władzy rodzicielskiej wynika zasada wspólnego wykonywania przez równouprawnionych rodziców ustawowych obowiązków. W skardze skierowanej do tut. Sądu strona skarżąca wnosząc o uchylenie postanowienia podniosła, że córka mieszka z matką. W kwestiach dotyczących szczepień dziecka wszystkie decyzje podejmuje matka. W dniu wystawienia tytułu wykonawczego, a także w dniu wydania postanowienia córka nie miała wykonanego ważnego badania kwalifikacyjnego. Matka poinformowała, że córka jest umówiona na wizytę 14 marca 2023 r. Skarżący podkreślił, że zdrowie dziecka jest dla niego najważniejsze i nie chce narażać córki na stres, aby wbrew woli matki siłą zabierać ją i poddawać badaniu kwalifikacyjnemu, a następnie wymuszonemu szczepieniu. Tym bardziej, że córka mieszka z matką i łączy ich silna więź. [...]PWIS w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczas prezentowane stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć z innych względów niż w niej podniesiono. Na wstępie wskazać trzeba, że niniejsza sprawa rozpoznana została w trybie uproszczonym. Zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "P.p.s.a.") sprawa może być rozpoznana w tym trybie, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym, co wynika z art. 120 P.p.s.a., sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Stanowi to odstępstwo od wyrażonej w art. 10 P.p.s.a. zasady jawnego rozpoznawania spraw. Zaskarżone postanowienie [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 23 stycznia 2023 r., nr [...], jak i poprzedzające je postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z 12 grudnia 2022 r., nr [...], naruszają przepisy postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. stanowi podstawę ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Postanowienia te wydane zostały w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym. Jak przewiduje art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, o czym stanowi już § 2 tego artykułu, jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4 cytowanej ustawy, b) dokumentu, o którym mowa w jej art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Stosownie do art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny niezwłocznie przekazuje wierzycielowi zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej. Wierzyciel wydaje postanowienie, co przewiduje § 2 ostatnio przywołanego artykułu, w którym: 1) oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej; 2) uznaje zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala ten zarzut; 3) stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli: a) zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym, b) zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia. Na gruncie przywołanych dotychczas regulacji zauważyć trzeba, że to zgłoszone przez zobowiązanego zarzuty, znajdujące podstawę w art. 33 § 2 u.p.e.a., stanowią przedmiot rozpoznania i rozstrzygnięcia w stanowisku wierzyciela, jakie wyrażane jest w sposób określony w art. 34 § 2 u.p.e.a. Art. 33 § 2 u.p.e.a. wymienia przy tym podstawy zarzutów w sposób enumeratywny, co oznacza, że zarzuty oparte mogą zostać jedynie na wprost przewidzianych tam przesłankach. Rozpatrzenie sprawy odbywać się ma wyłącznie w odniesieniu do zarzutu złożonego przez zobowiązanego (w zakresie złożonego zarzutu i w jego granicach), nie zaś jak co do zasady odbywa się to w jurysdykcyjnym postępowaniu administracyjny w granicach całej sprawy. Inaczej rzecz ujmując, złożenie przez zobowiązanego zarzutu w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym, na jednej z podstaw wymienionych w art. 33 § 2 u.p.e.a., legitymuje wierzyciela do rozpatrzenia tego zarzutu, aczkolwiek wierzyciel czyni to wyłącznie w odniesieniu do tej podstawy, która dookreślona została w złożonym przez zobowiązanego środku zaskarżenia (zob. wyrok WSA w Poznaniu z 2 lutego 2023 r., sygn. akt I SA/Po 874/22, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W realiach kontrolowanej sprawy w piśmie z 27 listopada 2022 r. skarżący zgłosił dwa zarzuty: - braku wymagalności obowiązku, oraz - niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym. Wierzycielowi, jak i orzekającemu w II instancji [...]PWIS, umknęło, że drugi z tak zgłoszonych zarzutów w stanie prawnym znajdującym zastosowanie w sprawie nie ma podstaw w art. 33 § 2 u.p.e.a. Możliwość zgłoszenia takiego zarzutu przewidywał art. 33 § 1 pkt 5 u.p.e.a. w treści obowiązującej przed 30 lipca 2020 r., a więc przed wejściem w życie art. 1 pkt 20 ustawy z 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 2070). Skoro u.p.e.a. aktualnie nie przewiduje możliwości wniesienia tego zarzutu, nie mógł on stanowić przedmiotu stanowiska wierzyciela wyrażanego w oparciu o art. 34 § 2 u.p.e.a. Niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym jest stosownie do art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. jedną z przesłanek umorzenia postępowania egzekucyjnego. Właściwym do rozpoznania wyrażanego w tym względzie przez zobowiązanego stanowiska pozostawał wobec tego organ egzekucyjny, którym w sprawie tej jest Wojewoda [...]. Jak przewiduje art. 59 § 4 zd. 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego na żądanie zobowiązanego, wierzyciela albo z urzędu. W konsekwencji pismo skarżącego z 27 listopada 2022 r. w rzeczonej powyżej części potraktowane być musi jako żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego i powinno ono podlegać rozpoznaniu przez Wojewodę [...] będącego organem egzekucyjnym. Skoro zostało ono przekazane także w tej części przez Wojewodę – na podstawie art. 34 § 1 u.p.e.a – do rozpoznania przez PPIS będącego wierzycielem, co nastąpiło pismem Wojewody z 6 grudnia 2022 r., wierzyciel powinien w takiej sytuacji stosownie do art. 66 § 1 zd. 2 K.p.a. zawiadomić skarżącego, że w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. powinien wnieść odrębne podanie do Wojewody informując go o treści art. 66 § 2 K.p.a., zgodnie z którym odrębne podanie złożone zgodnie z tym zawiadomieniem w terminie 14 dni od daty doręczenia zawiadomienia uważa się za złożone w dniu wniesienia pierwszego podania. Bez wątpienia bowiem PPIS jako wierzyciel był organem, do którego skierowane mogły być jedynie zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej, jednak ujęcie w treści jednego pisma żądań, dla których właściwy był nie wierzyciel a organ egzekucyjny, zaktualizowało hipotezę wyrażoną w art. 66 § 1 zd. 1 K.p.a. Ten ostatni przepis stanowi, że jeżeli podanie dotyczy kilku spraw podlegających załatwieniu przez różne organy, organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, uczyni przedmiotem rozpoznania sprawy należące do jego właściwości. Nie stosując się do wskazanego rozwiązania wierzyciel naruszył w sposób istotny art. 66 § 1 K.p.a. w zw. z art. 18 i art. 59 § 1 pkt 2 oraz § 4 u.p.e.a. Niezależnie od powyższego za błędną uznać trzeba także samą treść rozstrzygnięcia, jakie wyrażać ma stanowisko wierzyciela, a jaka zawarta została w postanowieniu z 12 grudnia 2022 r., nr [...] PPIS orzekł bowiem o uznaniu zarzutów za nieuzasadnione. Tymczasem rozstrzygnięcie takie nie zostało przewidziane w art. 34 § 2 u.p.e.a., skoro w świetle poszczególnych punktów tej regulacji wierzyciel oddala zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, uznaje ten zarzut albo stwierdza jego niedopuszczalność. Formułując rozstrzygnięcie o nieprzewidzianej tam treści w sprawie dopuszczono się także naruszenia art 124 § 1 K.p.a. w zw. z art. 18 i art. 34 § 2 u.p.e.a. Wreszcie – odnosząc się już do problematyki skutecznie zgłoszonego przez skarżącego zarzutu, jaki przewidziany został w art. 33 § 2 pkt 6 u.p.e.a., to jest braku wymagalności obowiązku objętego egzekucją administracyjną – stwierdzić trzeba, że w tym względzie doszło z kolei do istotnego naruszenia art. 7, art. 77 § 1, jak i art. 124 § 2 oraz art. 126 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Nie sposób bowiem uznać, aby na którymkolwiek etapie postępowania zarzut ten został rozpoznany w sposób właściwy, skoro czynione w tym względzie najpierw przez PPIS, a następnie przez [...]PWIS uwagi ograniczają się w istocie do bardzo ogólnych twierdzeń na temat wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, w zasadzie bez odniesienia się do okoliczności rozpatrywanego przez te organy przypadku. Przede wszystkim zauważyć należy, że skarżący przytoczył w piśmie z 27 listopada 2022 r. konkretną argumentację, która w jego ocenie świadczyć ma o braku wymagalności obowiązku poddania jego córki szczepieniom ochronnym przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis. Podniósł zwłaszcza, powołując się m.in. na art. 17 u.z.z.z. oraz § 2 i § 3 rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, że wymagalność dla szczepień objętych tytułem wykonawczym jeszcze nie nadeszła ponieważ jego dziecko ukończyło dopiero 10 lat życia, a moment wymagalności dla szczepienia przeciwko inwazyjnemu zakażeniu występują w 6 roku, a dla pozostałych szczepień w 19 roku życia. Skarżący wskazał także, że Program Szczepień Ochronnych ogłaszany przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu nie jest źródłem prawa z art. 87 Konstytucji RP, a ponadto stwierdził, że obowiązek nie może być wymagalny jeżeli istnieje realna obawa o zagrożenie zdrowia lub życia dziecka. Analiza uzasadnienia postanowienia tak [...]PWIS jak i PPIS prowadzi do wniosku, że jedynie ostatnie z wynikających stąd zagadnień zostało ocenione przez organy – choć dopiero na etapie II instancji – z uwzględnieniem okoliczności faktycznych rozpatrywanej sprawy. [...]PWIS w tym względzie wskazał bowiem, że skarżący nie przedstawił zaświadczenia o badaniu kwalifikacyjnym bądź o przeciwwskazaniach do obowiązkowych szczepień, jak i brak jest jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego odbycie konsultacji specjalistycznej z podstawą do odroczenia w czasie szczepień ochronnych. Natomiast w odniesieniu do pozostałych dwóch zagadnień organy albo ograniczyły się wyłącznie do poczynienia uwag o charakterze ogólnych, nie związanych w żadnym stopniu z okolicznościami faktycznymi tej konkretnej sprawy, albo zbyły problem sygnalizowany przez skarżącego milczeniem. Nie zostało zwłaszcza w żaden sposób wyjaśnione kiedy wymagalny stał się obowiązek poddania córki skarżącego A. D. szczepieniom ochronnych przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis. Organy powinny odnieść się nie tylko do kwestii wieku dziecka skarżącego i dlaczego z uwagi na ten wiek ich zdaniem dochodzony obowiązek jest wymagalny, lecz również do kwestii samego szczepienia ochronnego, które objęte zostało rzeczonym obowiązkiem. Warte uwagi jest to, że prezentowane przez organy na poszczególnych etapach postępowania ogólne uwagi co do wymagalności obowiązku poddania dziecka szczepieniom ochronnym istotnie się od siebie różnią. O ile PPIS uznał, choć stanowisko to przedstawił w sposób niekonsekwentny, wręcz wewnętrznie sprzeczny, że termin wymagalności obowiązku nie wynika z Programu Szczepień Ochronnych, lecz z rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (jednocześnie stwierdzając jednak, że: "PSO wskazuje dokładnie, w którym etapie życia należy dziecko zaszczepić oraz przeciwko jakim chorobom"), to już [...]PWIS przyjął, że obowiązek szczepień dziecka powinien być realizowany zgodnie z wytycznymi zawartymi w Programie Szczepień Ochronnych, a jego niewykonanie skutkuje wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Nawet jednak odnosząc się do Programu Szczepień Ochronnych organ II instancji uczynił to w całkowitym oderwaniu o okoliczności rozpatrywanej sprawy. W konsekwencji w sprawie nie wiadomo nie tylko, który z Programów Szczepień Ochronnych w ocenie tego organu jest właściwy dla oceny wymagalności dochodzonego obowiązku, jaki spoczywać ma na skarżącym, jak i kiedy w świetle tego programu obowiązek ten miał się stać wymagalny uwzględniając, że obowiązek ten dotyczyć ma szczepień przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis. Warte jednocześnie uwagi jest to, że poszczególne Programy Szczepień Ochronnych w zależności od wieku dziecka rozróżniają etapy i dawki szczepień, przewidując m.in. nie tylko szczepienia podstawowe, ale i uzupełniające. Także ta problematyka w nawiązaniu do okoliczności faktycznych sprawy nie została na żadnym etapie poddanego kontroli postępowania wyjaśniona. Nie jest rolą tut. Sądu nie tylko rozstrzyganie ogólnych – oderwanych od okoliczności konkretnego przypadku – rozbieżności w stanowiskach prawnych organów administracji publicznej, lecz także zastępowanie tych organów w rozpoznaniu sprawy w sposób, który będzie czynił zadość wymogom wynikającym z przytoczonych powyżej przepisów postępowania. Na uwagę w tym miejscu nie zasługuje jednak argumentacja przedstawiona w skardze, która w swej istocie odnosi się do kwestii nie wymagalności, a wykonalności obowiązku objętego egzekucją administracyjną i jako taka – w świetle dotychczas poczynionych uwag – musi być uznana w sprawie niniejszej za chybioną. Ponownie rozpoznając sprawę PPIS uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym uzasadnieniu i wynikające z niej wskazania co do dalszego postępowania. Wierzyciel zobowiązany jest przy tym zwrócić uwagę na to, że wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2023 r., sygn. akt SK 81/19 (Dz. U. z 15 maja 2023 r., poz. 909), stwierdzono, że art. 17 ust. 11 u.z.z.z. w zw. z § 5 rozporządzenia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych w zakresie, w jakim termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczba dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych określone są w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, a nie przez ministra właściwego do spraw zdrowia w drodze rozporządzenia jest niezgodny z art. 47 w zw. z art. 31 ust. 3 w zw. z art. 87 Konstytucji RP. Jednocześnie Trybunał orzekł, że przepisy powyżej wymienione w zakresie tam wskazanym tracą moc obowiązującą po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 P.p.s.a. orzeczono jak w pkt I. sentencji wyroku. O zwrocie kosztów postępowania obejmujących uiszczony wpis w kwocie 100 zł orzeczono w pkt II. sentencji wyroku w oparciu o art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło