II SA/Po 162/04

WyrokWSA w Poznaniu2005-11-18

Skład orzekający: Sędzia WSA Edyta Podrazik, Sędzia NSA Stanisław Małek, Sędzia WSA Wiesława Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy jednostka organizacyjna samorządu terytorialnego, nieposiadająca osobowości prawnej, może być stroną w postępowaniu administracyjnym i wnosić skargę do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego nieposiadające osobowości prawnej mają zdolność sądową, co oznacza, że mogą występować w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym i wnosić skargę do sądu administracyjnego. W niniejszej sprawie, mimo że skarżący domagał się wydania postanowienia opiniującego zgodność podziału nieruchomości z planem miejscowym, co nie znajduje podstawy prawnej w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami, to jednak jego status jako strony postępowania nie budzi wątpliwości.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta wydał postanowienie opiniujące pozytywnie projekt podziału nieruchomości, uznając go za zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło to postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na brak ustaleń dotyczących przesłanek podziału nieruchomości z urzędu. Zarząd Dróg Miejskich zaskarżył postanowienie SKO, twierdząc, że badanie przesłanek podziału jest zbędne, gdyż wniosek dotyczył jedynie opinii o zgodności z planem miejscowym. SKO wniosło o odrzucenie skargi, podnosząc, że skarżący nie jest stroną postępowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającego je postanowienia Prezydenta Miasta, zasądził zwrot kosztów sądowych i określił, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia WSA Wiesława Batorowicz /spr./ Protokolant sekr.sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 listopada 2005 r. sprawy ze skargi Zarządu Dróg Miejskich w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie podziału nieruchomości; I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Prezydenta Miasta z dnia [...]r. Nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. /-/ W.Batorowicz /-/ E.Podrazik /-/ St.Małek Prezydent Miasta postanowieniem z dnia [...]r. zaopiniował pozytywnie przedłożony przez Zarząd Dróg Miejskich w K. projekt podziału nieruchomości położonej przy Al. [...] w K. Z uzasadnienia postanowienia wynikało, że przedstawiony do zaopiniowania projekt podziału nieruchomości stanowiącej własność R.W. jest zgodny z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta K. Na skutek zażalenia właściciela działki R.W., który sprzeciwił się podziałowi jego nieruchomości sprawę rozpoznało Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Postanowieniem z dnia [...]r. Kolegium uchyliło zaskarżone postanowienie i sprawę przekazało organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Z uzasadnienia postanowienia wynikało, że zdaniem Kolegium, organ I instancji nie ustalił, czy zachodzą przesłanki do dokonania podziału nieruchomości z urzędu na podstawie art. 97 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. Nr 46 poz. 543 ze zm.). Skargę na powyższe postanowienie złożył Zarząd Dróg Miejskich, w której domagał się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Według twierdzeń skarżącego zbędne było badanie przesłanek z art. 97 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdyż wniosek dotyczył jedynie wydania opinii o zgodności proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej odrzucenie, gdyż Zarząd Dróg Miejskich jest jednostką organizacyjną Miasta K., zatem nie jest stroną w postępowaniu administracyjnym i skargi wnieść nie może. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona, choć z innych względów niż podane w jej uzasadnieniu. Skarżący domagał się wydania postanowienia w trybie art. 93 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który to przepis nie daje podstaw do przyjęcia aby postanowienie w przedmiocie opinii dotyczącej zgodności projektu podziału nieruchomości z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zapadło w toku postępowania odrębnego niż postępowanie o podział nieruchomości. Wyjątkiem od tej reguły jest opinia projektów podziału w postępowaniu prowadzonym przez sąd powszechny z tym zastrzeżeniem, że nie wydaje się wówczas postanowienia. Nie jest zatem dopuszczalne prowadzenie postępowania zmierzającego do zaopiniowania proponowanego podziału nieruchomości w celu ułatwienia wnioskodawcy decyzji, co do tego czy celowe jest domaganie się wszczęcia postępowania o podział nieruchomości. Wydanie postanowienia opiniującego zgodność podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, w takiej sytuacji nie znajduje podstawy prawnej ani w art. 93 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami ani w żadnym innym przepisie (por. uchwała NSA z 1.III.1999 r. sygn. OPK 1/99 - ONSA 1999/3/84). Oczywistym jest zatem, że jednoznaczna deklaracja skarżącego, iż domaga się wydania postanowienia poza ramami postępowania o podział nieruchomości skutkować musiała przyjęcie, iż badanie tego zagadnienia jest zbędne. Za nietrafny uznać należało zarzut Samorządowego Kolegium Odwoławczego, podniesiony w odpowiedzi na skargę, iż skarżący Zarząd Dróg Miejskich nie może być stroną w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z art. 25 § 2 ppsa samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej mają zdolność sądową, co związane jest z możliwością występowania przez nie w charakterze skarżącego - uczestnika postępowania (por. B.Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. Zakamycze 2005 str. 63). Wobec powyższego należało uchylić zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta z dnia [...]r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2000 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ppsa. Na podstawie art. 152 wskazanej ustawy na wyroku określono, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ W.Batorowicz /-/ E.Podrazik /-/ St.Małek MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło