II SA/Po 164/04

WyrokWSA w Poznaniu2005-11-08

Skład orzekający: Jolanta Szaniecka, Barbara Drzazga, Wiesława Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoby trzecie, niebędące inwestorem, mogą być stroną postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego i wnieść skuteczne odwołanie od decyzji organu nadzoru budowlanego?
Ratio decidendi
W postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego stroną jest wyłącznie inwestor, co wynika z art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Wobec tego odwołanie osób trzecich, nawet posiadających interes prawny, skutkuje umorzeniem postępowania odwoławczego. Skarżący nie mają przymiotu strony i nie przysługuje im ochrona prawna w tym postępowaniu, a ewentualną ochronę praw własności mogą uzyskać w sądzie powszechnym.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie domu towarowego, uzależniając użytkowanie od wykonania dodatkowego drenażu na posesji sąsiedniej. B.D. i J.D. wnieśli odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i prawa własności, wskazując na pominięcie J.D. jako strony postępowania. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że stroną jest tylko inwestor. Skarżący wnieśli skargę do WSA o uchylenie decyzji organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka /spr./ Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 listopada 2005 r. sprawy ze skargi B. i J.D. na decyzje Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie o udzielenia pozwolenia na użytkowanie; o d d a l a s k a r g ę /-/ W.Batorowicz /-/ J.Szaniecka /-/ B.Drzazga Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpoznaniu wniosku inwestora, spółki "A" Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. [...] w P. wydał w dniu [...]r. decyzję, którą na podstawie art. 59 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) udzielił inwestorowi pozwolenia na użytkowanie budynku domu towarowego przy ul. [...] będącego elementem Centrum "B" w P. Prawo do użytkowania tego obiektu uzależnił od wykonania, w terminie do [...]r., dodatkowego drenażu zewnętrznego wzdłuż oficyny budynku na posesji położonej przy ul. [...] w P., zgodnie z projektem wykonawczym sporządzonym w [...]r. - dokumentacja nr [...]. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że wykonanie przedmiotowego drenażu, jakkolwiek zgodne z wolą zainteresowanych i deklarowane przez inwestora, jest konieczne dla zabezpieczenia oficyny budynku na sąsiedniej posesji przy ul. [...] przed niszczącym działaniem wód gruntowych. Przy czym wykonanie tak zakreślonego obowiązku jest zgodne z wolą właścicielki tej posesji wyrażoną w piśmie jej pełnomocnika z dnia [...]r., w którym domagała się ona wykonania drenażu na terenie będącym jej własnością. Powyższa decyzja została doręczona inwestorowi spółce "A" Sp. z o.o. jako stronie postępowania oraz przekazana do wiadomości B.D. za pośrednictwem jej pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Odwołanie z wnioskiem o uchylenie powyższej decyzji wnieśli B.D. oraz J.D. W odwołaniu podnieśli, że decyzja organu pierwszej instancji została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego (art. 28 kpa, 61 § 4 kpa w zw. z art. 10 kpa, art. 77 kpa, art. 107 kpa oraz art. 39 kpa w zw. z art. 42 kpa) na skutek pominięcia J.D. jako strony postępowania oraz z naruszeniem przepisów prawa materialnego dotyczących prawa własności (art. 140 kodeksu cywilnego oraz art. 64 Konstytucji RP). Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. nr [...],[...] wydaną na podstawie art. 104 § 1 i § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 59 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) stroną postępowania w sprawie o pozwolenie na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. Oznacza to, że odwołanie osób trzecich, niezależnie od posiadanego interesu prawnego w przedmiotowej sprawie musi prowadzić do umorzenia postępowania odwoławczego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję wnieśli B. i J. D. z wnioskiem o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji organu I instancji. Zarzucili, że decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania (art. 28 kpa, 77 kpa w zw. z art. 7 kpa, art. 107 kpa oraz 109 kpa w zw. z art. 39 kpa), co objawiło się błędnym określeniem stron postępowania, brakiem wyjaśnienia wszystkich okoliczności istotnych dla wydania decyzji, a w konsekwencji odmową uznania skarżących za strony postępowania oraz skutkowało brakiem doręczenia im decyzji. Powtórzony został zarzut naruszenia własności nieruchomości skarżących. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do argumentów skarżących dotyczących naruszenia licznych przepisów procedury administracyjnej oraz Konstytucji RP wyjaśnił, że rozstrzygnięcie nastąpiło we właściwej formie, a decyzja w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego została doręczona skarżącym, jako stronom jedynie postępowania wywołanego ich odwołaniem od decyzji organu I instancji. Podniósł także, iż wydając zaskarżoną decyzję organ nie rozstrzygał kwestii naruszenia czyjejkolwiek własności, a jedynie orzekł o konieczności umorzenia postępowania ze względu na wniesienie odwołania przez podmiot nie posiadający przymiotu strony. Organy nadzoru budowlanego nie są właściwe w sprawach dotyczących naruszenia własności, gdyż należą one do kompetencji sądów powszechnych. Wojewódzki Sąd Administracyjne zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Na wstępie stwierdzić należy, iż organy nadzoru budowlanego prawidłowo przyjęły, że przepis art. 59 ust 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) stanowi podstawę dla określenia stron postępowania w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Zgodnie z jego brzmieniem, stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. Nie może budzić wątpliwości, iż powołany przepis jako regulacja prawna o charakterze szczególnym wobec art. 28 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 ze zm. - dalej kpa) ogranicza stosowanie ostatnio wymienionego przepisu w niniejszym postępowaniu administracyjnym. Ustalona na podstawie art. 28 kpa i art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego norma prawna pozwala stwierdzić, że ustawodawca spośród podmiotów mogących posiadać interes prawny w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego ochronę prawnoprocesową przyznał jedynie inwestorowi. W konsekwencji organy budowlane prawidłowo uznały za stronę przedmiotowego postępowania tylko inwestora - tj. "A" Spółkę z o.o. w P. W tej sytuacji zarzuty skarżących dotyczące naruszenia ich uprawnień procesowych jako podmiotów posiadających interes prawny w rozstrzygnięciu sprawy pozwolenia na użytkowanie nie mogą być przedmiotem oceny Sądu, bowiem z woli ustawodawcy skarżącym nie przysługiwał przymiot strony. Powołane wyżej argumenty oznaczają też, że zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia norm Konstytucji RP oraz przepisów kodeksu cywilnego w zakresie ochrony prawa własności. Takiej ochrony skarżący mogą natomiast poszukiwać w ewentualnym postępowaniu przed sądem powszechnym. Uznając więc zarzuty skargi za nieuzasadnione, oraz wobec stwierdzenia braku innych przyczyn dla wzruszenia zaskarżonej decyzji należało na podstawie art. 151 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji. /-/ W.Batorowicz /-/ J.Szaniecka /-/ B.Drzazga MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło