II SA/Po 1672/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bożena Popowska Sędziowie NSA Ewa Makosz-Frymus ( spr. ) WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant Paweł Grzęda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2005 r. sprawy ze skargi L.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2003 r. Nr [...] w przedmiocie sprostowania błędu pisarskiego oddala skargi /-/E.Kręcichwost-Durchowska /-/B.Popowska /-/E.Makosz-Frymus MB Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania L. W. od decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] odmawiającej przyznania pomocy finansowej gotówką i na konto [...] Spółdzielni Mieszkaniowej oraz na żywność, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podano, że L. W. w sierpniu 2000 r. wystąpił z wnioskiem o przyznanie mu pomocy finansowej na żywność i na zadłużenie czynszowe w [...] Spółdzielni Mieszkaniowej wyjaśniając, że jest bezrobotny. Decyzją z dnia [...] września 200 r. nr [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w L. przyznał L. W. zasiłek celowy na czynsz w wysokości 200 zł płatne na konto [...] SM oraz na żywność w kwocie 150 zł. Uznając, że przyznane zasiłki są rażąco za małe w stosunku do potrzeb L. W. odwołał się od decyzji z dnia [...] września 2000 r. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] października 2000 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Od decyzji tej L. W. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzucając jej niezgodność z prawem. Wyrokiem z dnia [...] października 2002 r. w sprawie [...] Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję dyrektora MOPR w L. z dnia [...] września 2000 r. stwierdzając, że organy orzekające w sprawie nie ustaliły wysokości środków finansowych jakimi dysponował Ośrodek Pomocy Społecznej w okresie rozliczeniowym oraz nie dokonały ustaleń dotyczących sytuacji materialnej L. W., co pozwoliłoby dokonać porównania do tzw. kryterium dochodowego. Po przeprowadzeniu aktualizacji wywiadu u L. W. i po uzupełnieniu materiału dowodowego organ I instancji wydał w dniu [...] grudnia 2002 r. decyzję nr [...] odmawiającą przyznania podopiecznemu zasiłku celowego na konto [...] SM oraz na żywność. Strona ponownie odwołała się od tej decyzji zarzucając, że jest ona sprzeczna z obowiązującym prawem i krzywdząca odwołującego się i jego rodzinę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na to, że organ I instancji nadal nie dokonał ustaleń dotyczących sytuacji materialnej L. W. pozwalającej na porównanie z kryterium dochodowym oraz nie wyjaśnił wątpliwości co do tego czy podopiecznego traktować jako osobę samotnie gospodarującą, czy też gospodarującą wspólnie z synem Z.. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, że L. W.i jego syn Z.W. prowadzą samodzielne gospodarstwa domowe, oddzielnie się żywią; syn w miarę możliwości dokłada się do opłaty za energię i gaz, a czynszu nie płaci; w całości otrzymuje od ojca zasiłek pielęgnacyjny. L.W. nie opłaca energii i gazu, ma zajęcie komornicze na poczet zaległego czynszu, zajmuje samodzielnie jeden pokój o powierzchni 6 m2 w trzypokojowym lokalu. Uwzględniając powyższe ustalenia Dyrektor MOPR w L. decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] odmówił przyznania L. W. pomocy finansowej gotówką i na konto [...] SM oraz na żywność powołując się na przepisy art. 4 ust. 1 pkt1, art.3 pkt 5 i 6, art.2 ust.4, art. 2a ust. 1 pkt 2, art.32 ust. 1, art. 31a pkt 1 i2, art. 5 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej. Organ I instancji uznał, że L. W. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, utrzymuje się z renty, której wysokość pomniejszona o podatek dochodowy przekracza kwotę 461 zł kryterium dochodowego na osobę samodzielnie gospodarującą, a ponadto wziął pod uwagę, że MOPR dysponuje ograniczonymi środkami finansowymi i w pierwszej kolejności zobowiązany jest zabezpieczyć podstawowe potrzeby osób i rodzin nie posiadających żadnych dochodów oraz tych , które samodzielnie nie byłyby w stanie egzystować. L. W. odwołał się również od tej decyzji stwierdzając, że zawiera ona wady formalne i merytoryczne. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję organ II instancji wziął pod uwagę, że L. W. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymuje się z renty pobieranej z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a wysokość tej renty po odliczeniu podatku dochodowego przekracza o kwotę 51,17 zł kryterium dochodowe przypadające na osobę samotnie gospodarującą(461zł). Organ odwoławczy, powołując się na przepis art. 2a ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy o pomocy społecznej, uznał za prawidłowe stanowisko organu I instancji, który przyjął, ze nie odlicza się od dochodu zająć komorniczych na poczet zadłużenia czynszowego w [...] Spółdzielni Mieszkaniowej. Kolegium Odwoławcze wskazało też na to, że L. W., w związku z jego wnioskiem z sierpnia 2000 r. otrzymał zasiłek celowy w kwocie 200 zł na konto [...] SM oraz w kwocie 150 zł na żywność. W konkluzji decyzji z dnia [...] czerwca 2003 r. organ II instancji stwierdził, że nie znalazł podstaw prawnych do zmiany zaskarżonej decyzji MOPR w L. z dnia [...] kwietnia 2003 r. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2003 r. L. W. zarzucił, że decyzja ta jest sprzeczna z prawem. Zdaniem skarżącego, zarówno on jak i członkowie jego rodziny spełniali kryteria do udzielenia im pomocy społecznej. Ponadto skarżący uważa, że ośrodek pomocy społecznej jest organem powołanym do tego, by między innymi pomóc skarżącemu w spłacie całego zadłużenia w [...] Spółdzielni Mieszkaniowej. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w L. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2003 r., na podstawie art. 113 § 1 kpa, sprostował z urzędu błąd pisarski w swojej decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] w ten sposób, że w wierszu 11 uzasadnienia zamiast liczby "1.439,56 zł" powinno być"1.439.560 zł". ponieważ mylnie wpisano kwotę posiadanych środków finansowych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. w kwocie 1.439.56 zł, a winno być 1.439.560 zł. L.W. wniósł zażalenie na to postanowienie podnosząc, że w związku z zaistniałym błędem powziął wątpliwość co do rzetelności podawanych przez SKO faktów, a także co do wnikliwości i staranności "w rozpatrywaniu treści decyzji MOPR w mej sprawie przez SKO". Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia L. W., utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie stwierdzając, że błąd pisarski popełniony w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. nie miał znamion omyłki istotnej. W skardze na postanowienie Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2003 r. L. W. zawarł te same zarzuty, które podnosił w skardze na decyzję Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Odpowiedzi na obie skargi wniosło o ich oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skargi są bezzasadne. Sąd rozpoznając skargę dokonuje kontroli legalności decyzji administracyjnych, tzn. ocenia prawidłowość zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracyjne. Sąd nie stwierdził, by zaskarżone orzeczenia oraz poprzedzające je orzeczenia organów I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa. Celem pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości, przy czym potrzeby osoby korzystającej z pomocy powinny zostać uwzględnione jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 2 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej -Dz.U. z 1998 r. nr 64 poz. 414 ze zm.). Jedną z form udzielania pomocy jest zasiłek celowy . W myśl art. 32 cytowanej ustawy o pomocy społecznej zasiłek celowy może zostać przyznany na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia, remontu mieszkania, opału i odzieży, pobytu dziecka w żłobku lub przedszkolu. W przypadku zasiłku celowego przepisy nie nakładają na organy pomocy społecznej obowiązku jego przyznania, ani też nie określają wysokości zasiłku lecz stanowią, że może zostać przyznany. Oznacza to, że kwestie przyznania zasiłku jak i jego wysokości zostały pozostawione uznaniu organów pomocy społecznej. Uznanie to nie może oczywiście mieć zupełnie dowolnego charakteru lecz powinno być uzasadnione sytuacją osoby potrzebującej pomocy oraz możliwościami finansowymi ośrodka pomocy społecznej w kontekście innych osób oczekujących pomocy. Decyzja uprawnionego organu wydana w sprawie zasiłku celowego podlega kontroli sądu administracyjnego tylko w zakresie stwierdzenia czy uznanie administracyjne nie miało cech dowolności. Sąd w niniejszej sprawie nie znalazł żadnych podstaw, by uznać, że decyzja o odmowie przyznania skarżącemu zasiłku celowego na pokrycie zadłużenia w [...] Spółdzielni Mieszkaniowej oraz na żywność została podjęta z przekroczeniem uznania administracyjnego. Skarżący prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymuje się z renty w wysokości 512,17 zł netto miesięcznie, co powoduje przekroczenie kryterium dochodowego, które dla osoby prowadzącej samodzielne gospodarstwo domowe wynosi 461 zł. Sam ten fakt uzasadnia odmowę przyznania skarżącemu zasiłku celowego, bowiem zgodnie z art. 4 ust.1 pkt 1 cyt. ustawy o pomocy społecznej, prawo do tego zasiłku przysługuje osobie samotnie gospodarującej jeżeli dochód tej osoby nie przekracza kwoty 461 zł. Organy administracyjne prawidłowo przyjęły, że zajęcie komornicze na spłatę zaległości czynszowych w Spółdzielni Mieszkaniowej nie podlega, zgodnie z art. 2a ust.1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej odliczeniu od dochodu. Myli się skarżący twierdząc, że organy pomocy społecznej są powołane do udzielania pomocy polegającej na przyznawaniu środków finansowych na całkowitą spłatę wielotysięcznych zadłużeń, np. z tytułu czynszu za mieszkanie jak w przypadku skarżącego. Organ I instancji w uzasadnieniu swej decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r. dokładnie wyjaśnił dlaczego nie przyznano skarżącemu środków na pokrycie zadłużenia czynszowego, które w dacie wydania decyzji wynosiło 18905,75 zł. W świetle powyższych okoliczności zarzuty skarżącego podniesione w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] nie znajdują uzasadnienia. Podobnie brak podstaw, by uwzględnić skargę L. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2003 r. nr [...] dotyczące sprostowania z urzędu błędu pisarskiego w decyzji Dyrektora MOPR w L. z dnia [...] grudnia 2002 r. Zgodnie z art. 113 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm.), organ administracji publicznej może z urzędu sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie w wydanych przez te organy decyzjach. Kolegium Odwioławcze prawidłowo uznało, że powstały błąd pisarski nie ma znamion omyłki istotnej, która prowadziłaby do merytorycznej zmiany decyzji. Sprostowaniu w trybie ar. 113 § 1 kpa nie mogą podlegać błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie ma miejsca. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, na podstawie ar. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.), w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271), orzekł jak w sentencji. /-/E.Kręcichwost-Durchowska /-/B.Popowska /-/E.Makosz-Frymus MB