II SA/Po 168/14

PostanowienieWSA w Poznaniu2014-04-14

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w całości (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego) w postępowaniu sądowoadministracyjnym?
Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że jej sytuacja finansowa, uwzględniająca dochody z pracy, wynajmu mieszkania, a także wysokie koszty utrzymania rodziny, opieki nad matką i kształcenia syna, uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania sądowego oraz wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika. W związku z tym przyznano jej prawo pomocy w całości, z wyjątkiem zwrotu już uiszczonego wpisu sądowego.
Stan faktyczny
Skarżąca J. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy w całości, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu podała swoją trudną sytuację finansową, wynikającą z niskich dochodów, konieczności opieki nad synem i chorą matką, a także ponoszenia kosztów związanych z wynajmem mieszkania i spłatą kredytu. Skarżąca uiściła już wpis od skargi w kwocie 500 zł. Po analizie przedstawionych dokumentów i oświadczeń, sąd ocenił, że sytuacja finansowa skarżącej uzasadnia przyznanie prawa pomocy w całości.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono J. K. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad uiszczony wpis od skargi. 2. Ustanowiono dla J. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 kwietnia 2014r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2013r. Nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy postanawia 1. zwolnić J. K. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych ponad uiszczony wpis od skargi, 2. ustanowić dla J. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżąca J. K. wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej przez nią skargi uiściła żądaną opłatę w kwocie 500 zł. Następnie wniosła o przyznanie prawa pomocy w całości poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Argumentowała, że obecnie mieszka w K., gdzie opiekuje się rodzicami, ma na utrzymaniu 9 letniego syna, nie otrzymuje na niego alimentów. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe tylko z synem, który wymaga dodatkowej uwagi i opieki. Skarżąca wskazała, że pracuje i otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Szuka dodatkowej pracy. Posiada mieszkanie o powierzchni [...]m². W odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy skarżąca oświadczyła, że ma jedno źródło stałego dochodu - pracuje na pół etatu z wynagrodzeniem około [...] zł. Zmuszona była zrezygnować z dodatkowej pracy na uczelni prywatnej ze względu na konieczność opieki nad matką oraz małoletnim dzieckiem. Powtórzyła, że na dziecko nie przysługują żadne alimenty i dodatki. Z uwagi na opiekę nad rodzicami przeprowadziła się do K., gdzie wraz z synem wynajmuje mieszkanie. Z uwagi na postępującą chorobę matki zmuszona została do umieszczenia jej w Domu Pomocy Społecznej; wraz z ojcem i bratem opłacają jej pobyt - około [...] zł miesięcznie za miejsce na oddziale i leki. Skarżąca ostatnio uiściła na ten cel [...] zł, co potwierdziła dowodem przelewu. Z przedłożonych kopii zeznań podatkowych PIT wynika, że w 2013r. z tytułu wynagrodzenia za pracę uzyskała dochód w wysokości [...] zł, z tytułu działalności wykonywanej osobiście uzyskała [...] zł, z tytułu wynajmu [...] zł oraz [...] zł za tytułu praw autorskich i innych praw. Oświadczyła, że nie posiada lokat terminowych. Obroty na kontach nie przekraczają uzyskanych funduszy jakie ma z tytułu wynagrodzenia za pracę i wynajmu mieszkania, podała że ma debety, skarżąca na stałe korzysta z limitu w karcie kredytowe do kwoty [...] zł, co wynika z przedłożonych wyciągów z rachunków bankowych. Spłaca kredyt jaki zaciągnęła na pokrycie kosztów przejazdu na grant naukowy, z ratą w wysokości [...] zł miesięcznie, którą uiszcza terminowo (na potwierdzenie powyższej okoliczności przedłożyła zaświadczenie z Banku). Następnie skarżąca oświadczyła, że posiada mieszkanie w P. o powierzchni [...] m², które jest wynajmowane, z tego tytułu, skarżąca uzyskuje dochodów w wysokości [...] zł, do urzędu skarbowego płaci za każdy miesiąc [...] zł podatku. Całkowity dochód z wynajmu mieszkania po odtrąceniu podatku wynosi [...] zł., co potwierdziła kopią umowy najmu i oświadczenia o zryczałtowanej formy płatności. Sama z synem wynajmuje mieszkanie w K., za które płaci [...] zł miesięcznie, do tego dochodzi Internet, który jest na nazwisko właściciela lokalu co stanowi sumę [...] zł. (potwierdzają to wyciągi bankowe i umowa najmu). Różnica w czynszach stanowi [...] zł, co stanowi dodatkowy dochód miesięczny. Skarżąca oświadczyła, że nie prowadzi działalności gospodarczej. Posiada samochód osobowy Toyota z 2007r, który jest niezbędny do pracy. Następnie skarżąca wyszczególniła miesięczne koszty utrzymania jej i syna: żywność [...] zł, odzież [...] zł, utrzymanie matki na oddziale chorych [...] zł, prąd [...] zł, kredyt [...] zł, opłaty szkolne: komitet rodzicielski, wyjścia klasowe [...] zł, przybory szkolne [...] zł., środki czystości [...] zł, utrzymanie samochodu: [...] zł, co stanowi łącznie [...] zł miesięcznie. Nadto opłaca korepetycje syna, co potwierdziła kopią umowy i dowodami wpłaty. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawczyni pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z małoletnim synem. Utrzymują się z wynagrodzenia za pracę skarżącej, z dochodów z jej prac dodatkowych oraz wynajmu mieszkania. Skarżąca ponosi zwiększone koszty związane z kształceniem syna oraz opieką nad matką. Wykorzystuje wszelkie swoje możliwości zarobkowania poprzez wynajęcie własnego mieszania oraz podejmowanie możliwych prac dorywczych. Z przedłożonych oświadczeń wynika, że wysokość osiąganych dochodów nie pozwala na pokrycie wszystkich koniecznych kosztów bieżącego utrzymania rodziny oraz kosztów pobytu matki w domu pomocy społecznej, w których partycypuje wraz z bratem i ojcem. Zmuszona jest do korzystania ze środków z karty debetowej. Aktualnie nie ma zatem środków na pokrycie kosztów sądowych oraz wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika w niniejszej sprawie. Podkreślić przy tym należy, że podnoszone przez skarżącą okoliczności co do jej sytuacji majątkowej i finansowej zostały szeroko dokumentowe. Zaznaczyć jednak należy, że mimo zwolnienia skarżącej od obowiązku poniesienia kosztów sądowych brak podstawy prawnej do zwrotu uiszczonego przez nią wpisu sądowego, który jest kosztem należnym i uiszczonym, zatem zwolnienie w ramach prawa pomocy to obejmuje dalsze koszty sądowe niniejszego postępowania. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło