II SA/Po 1682/99

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Marii i Kazimierza Sz. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 11 sierpnia 1999 r. (...) w przedmiocie nakazania przedłożenia inwentaryzacji powykonawczej - uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. z dnia 24 czerwca 1999 r. (...) (...). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego decyzją z dnia 24 czerwca 1999 r. wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, po rozpatrzeniu wniosku Krystyny i Czesława K. w sprawie realizacji przez Kazimierza Sz. ogrodzenia w granicach jego działki, nakazał Kazimierzowi Sz. przedłożenie w terminie do dnia 30 sierpnia 1999 r. geodezyjnej inwentaryzacji przebiegu kanalizacji sanitarnej w rejonie granic działki nr 104/8 oraz dokumentacji obejmującej zmiany realizowanego ogrodzenia doprowadzające obiekt do zgodności z prawem. Organ orzekający powołał się na wyniki oględzin, które ujawniły, że chociaż inwestor zgłosił zamiar przystąpienia do budowy parkanu murowanego o wysokości 2,10 m, to buduje ogrodzenie wyższe - o wysokości 2,3-3,0 m, a nadto pełne, bez części ażurowej, wymaganej przepisem par. 42 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /Dz.U. 1995 nr 10 poz. 46 ze zm./. Nadto na podstawie protokołu oględzin można przyjąć prawdopodobieństwo ustawienia ściany podłużnej ogrodzenia na istniejącej rurze kanalizacyjnej. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., rozpatrujący odwołanie Kazimierza Sz., decyzją z dnia 11 sierpnia 1999 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, stwierdzając, iż inwestor wybudował ogrodzenie pełne o wysokości 2,30 m - 3,00 m, czyli niezgodnie ze wcześniejszym zgłoszeniem oraz obowiązującymi warunkami technicznymi, przewidującymi, że część powierzchni ogrodzenia powinna być ażurowa. Konieczne jest zatem opracowanie i przedłożenie dokumentacji w przedmiocie zmian realizowanego ogrodzenia. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję inwestor wytknął sprzeczność w działaniach organów administracyjnych obu instancji. Organy te wymagały przedłożenia dokumentacji, mimo że wcześniej wskazywano na niedopuszczalność stawiania tego rodzaju wymogów, zwłaszcza w zakresie dostarczenia dokumentacji geodezyjnej przebiegu kanalizacji w rejonie ogrodzenia. W konsekwencji wydano postanowienie o wstrzymaniu prac budowlanych związanych z realizacją ogrodzenia między sąsiednimi działkami oraz zaskarżoną decyzję, które to rozstrzygnięcia są nieprawidłowe i świadczą o próbie załatwienia kolejnych odwołań stron postępowania. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wniósł o jego oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W sprawie jest niesporne, ze inwestor zgłosił zamiar budowy parkanu murowanego o wysokości 2,10 m, a wznosi od strony sąsiedniej działki mur pełny o wysokości od 2,40 m do 3,00 m. Skarżący przyznawał, iż w dacie wydania kwestionowanej decyzji budowa spornego ogrodzenia nie była zakończona. Budowa międzysąsiedzkiego ogrodzenia o wysokości powyżej 2,20 m wymaga zgłoszenia właściwemu organowi budowlanemu /art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. Tej powinności skarżący nie spełnił, skoro pismem z dnia 24 listopada 1998 r. (...) zawiadomił organ budowlany o zamiarze budowy parkanu o wysokości jedynie 2,10 m. Sankcją powyższego uchybienia było wydanie na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 2 i 3 prawa budowlanego nakazu wstrzymania prac związanych z realizacją ogrodzenia na działce. Postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. z dnia 22 czerwca 1999 r. utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia 10 sierpnia 1999 r. Skargę inwestorów na to ostatnie postanowienie oddalił Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 7 grudnia 2000 r. II SA/Po 1683/99, przyjmując, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, mimo oparcia go na innej podstawie prawnej - artykule 50 ust. 1 pkt 2 i 3 zamiast na przepisie art. 50 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego. W celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie, organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego nakazał skarżącemu przedłożenie w konkretnym terminie geodezyjnej inwentaryzacji przebiegu kanalizacji sanitarnej w rejonie działki 104/8 oraz dokumentacji obejmującej zmiany realizowanego ogrodzenia doprowadzające obiekt do zgodności z przepisami. Tego rodzaju ogólnikowe określenie obowiązków inwestora, uniemożliwiające mu realizację orzeczonych nakazów, stanowi naruszenie art. 107 par. 1 Kpa. Decyzja organu nadzoru budowlanego, nakładająca na inwestora obowiązki określonego zachowania, powinna te obowiązki wyrażać precyzyjnie i bez możliwości różnej interpretacji. Tymczasem nakazanie przedłożenia geodezyjnej inwentaryzacji przebiegu kanalizacji sanitarnej w rejonie działki 104/8 - pomijając nawet błąd w oznaczeniu działki, która ma numer 108/4 (...) - nie uwzględnia tego, że wstrzymanie prac budowlanych było związane wyłącznie z realizacją przez skarżącego ogrodzenia międzysąsiedzkiego o wysokości powyżej 2,20 m. Wyeksponowanie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że ma to umożliwić organowi nadzoru budowlanego sprawdzenie, czy ogrodzenie budowane jest na rurze kanalizacyjnej, tylko potwierdza stanowisko odnośnie zarzutu ogólnikowości nakazu przedłożenia geodezyjnej inwentaryzacji przebiegu kanalizacji sanitarnej w rejonie działki 104/8. Nadto zauważyć należy, że wbrew poglądowi wyrażonemu w uzasadnieniu decyzji administracyjnych, na podstawie zamieszczonego w protokole oględzin odręcznego szkicu sytuacyjnego nie można przyjąć istnienia prawdopodobieństwa ustawienia ściany podłużnej ogrodzenia na istniejącej rurze kanalizacyjnej. Jakie zmiany realizowanego ogrodzenia, doprowadzające do zgodności z przepisami ma zawierać dokumentacja, którą nakazano złożyć skarżącemu, w ogóle nie wskazano w decyzji. Gdyby chodziło o wskazany w uzasadnieniu decyzji przepis par. 42 ust. 1 rozporządzenia ministra Gospodarki Przestrzennej i budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich utytułowanie /t.j. Dz.U. 1999 nr 15 poz. 140 ze zm./ wprowadzający wymóg, aby część powierzchni ogrodzenia była ażurowa, to należy przypomnieć, że przepis ten wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 6 marca 2000 r. P 10/99 uznany został za niezgodny z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. -Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ w zakresie, w jakim dotyczy ogrodzeń między sąsiednimi działkami, dla których budowy nie jest wymagane pozwolenie ani zgłoszenie. Przepis par. 42 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia utracił moc we wskazanym zakresie z dniem 13 marca 2000 r. to jest z dniem ogłoszenia powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego w Dzienniku Ustaw nr 16 poz. 214. Skarżący buduje ogrodzenie międzysąsiedzkie przekraczające wysokość 2,20 m bez wymaganego zgłoszenia, które to zgłoszenie dawałoby organowi nadzoru budowlanego podstawę do badania, czy zamierzona budowa odpowiada wymaganiom prawa i może być realizowana oraz do nałożenia na inwestora na podstawie art. 30 ust. 3 prawa budowlanego obowiązku uzyskania pozwolenia na wykonanie takiego ogrodzenia. Tego rodzaju postępowanie inwestora uprawniło organ nadzoru budowlanego do wstrzymania prowadzenia robót na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego, a w konsekwencji do wydania w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego decyzji o nałożeniu na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie. Organ orzekający przeoczył jednak, iż nałożone obowiązki powinny nawiązywać do przewidywanych ujemnych skutków realizacji tej inwestycji, o których mowa w art. 30 ust. 3 prawa budowlanego i je uprawdopodobniać. Tych motywów orzeczenia zakażona decyzja nie zawiera, co stanowi istotne naruszenie art. 7 i art. 107 par. 3 Kpa. Z powyższych względów oraz na zasadzie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3, a w sprawie kosztów postępowania na zasadzie art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.