II SA/Po 173/05
WyrokWSA w Poznaniu2006-02-22
Skład orzekający: Elwira Brychcy, Barbara Drzazga, Małgorzata Górecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo rozpoznał odwołanie dotyczące zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, opierając się wyłącznie na opinii inwestora i nie zlecając dodatkowej ekspertyzy w sytuacji istnienia sprzecznych interesów stron i wątpliwości co do prawidłowości nasłonecznienia pomieszczeń?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 kpa) i zasady postępowania dowodowego (art. 77, 80 kpa), poprzestając na opinii inwestora i nie zlecając dodatkowej ekspertyzy w sytuacji istnienia sprzecznych interesów stron oraz wątpliwości co do prawidłowości nasłonecznienia pomieszczeń. Niewłaściwa analiza materiału dowodowego i błędna interpretacja przepisów mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Skarżący M.N. i L.N. wnieśli skargę na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę hali widowiskowo-sportowej. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące naruszenia przepisów dotyczących nasłonecznienia ich budynku mieszkalnego, kwestionując prawidłowość opinii sporządzonej na zlecenie inwestora. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, opierając się na tej samej opinii. Skarżący wnieśli skargę do WSA, zarzucając naruszenie zasad postępowania administracyjnego i dołączając własną opinię rzeczoznawcy.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów sądowych. Sąd określił również, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Małgorzata Górecka Protokolant sekr. sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lutego 2006 r. sprawy ze skargi M.N. i L. N. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę; I. uchyla zaskarżoną decyzję ; II. zasądza od Wojewody na rzecz M.N. i L.N. solidarnie kwotę [...]zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/M.Górecka /-/E.Brychcy /-/B.Drzazga
Starosta decyzją nr [...] z dnia [...] r. na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art.. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207, poz. 1126 z późn. zmianami) zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla Gminy Miejskiej T. obejmującego budowę hali widowiskowo – sportowej przy Gimnazjum nr [...], przyłącza wodociągowego, wewnętrzną instalację gazową, przebudowę kotłowni szkolnej z węglowej na gazową i urządzeniem zjazdu z ul. [...] wraz z towarzyszącą infrastrukturą techniczną oraz rozbiórkę budynku gospodarczego na działkach położonych w T. przy ul. [...] zapisanych w ewidencji gruntów pod numerami [...] i [...].
Powyższa decyzja uwzględnia wniosek Burmistrza Miasta z dnia [...] września 2004r. o udzielenie pozwolenia na budowę i wyjaśnia w uzasadnieniu, że dołączony projekt budowlany spełnia warunki określone w decyzji o warunkach zabudowy, a także wymogi innych uzgodnień i opinii wynikających z przepisów szczególnych. W motywach uzasadnienia podano także, że nietrafny jest zarzut właścicieli nieruchomości sąsiedniej mających dom na działce o numerze geodezyjnym [...] – L. i M. N. w sprawie zastrzeżeń związanych ze zmniejszeniem nasłonecznienia okien ich budynku mieszkalnego. Powyższe twierdzenie oparto na opinii sporządzonej przez dr inż. C..W., który podał, że czas nasłonecznienia odpowiadać będzie przepisom § 60 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r.
Odwołanie od tej decyzji złożyli L. i M. N. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i argumentując, że ekspertyza jest błędna ponieważ nieprawidłowo zinterpretowano § 60 ust. 1 i 2 oraz § 13 ust. 1, 2 i 3 cytowanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Odwołujący się podkreślili, że ich argumenty są lekceważone przez Wydział Architektury i Budownictwa, który nie zlecił przeprowadzenia ekspertyzy przez niezależnego architekta ale opiera się na stronniczych i błędnych ekspertyzach dostarczonych przez inwestora. Odwołujący się podają, że w związku z pobudowaniem projektowanej hali zostaną naruszone zarówno ich prawa w zakresie prawidłowego naświetlenia ich domu, jak i spowoduje to, że dziewięć klas gimnazjum zostanie pozbawione dziennego oświetlenia.
Decyzją z dnia [...] r. Wojewoda na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W motywach decyzji podano, że do wniosku zostały dołączone wszystkie wymagane prawem dokumenty, a odnosząc się do zarzutu odwołujących, co do zmniejszenia nasłonecznienia budynku mieszkalnego powtórzono treść opinii wykonanej przez dr inż. C. W. – uprawnionego do projektowania i wykonawstwa w specjalności konstrukcyjno – inżynierskiej – architektonicznej. Odnośnie zarzutu o braku nasłonecznienia klas w gimnazjum od strony wschodniej wyjaśniono, że ta część szkoły przeznaczona jest do zajęć niewymagających pełnego oświetlenia dziennego. Wskazano także, że § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. nie ma zastosowania, ponieważ jego treść została zmieniona rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 07 kwietnia 2004r. (Dz. U. Nr 109 z 2004r., poz. 1156).
Na powyższą decyzję skargę złożyli M.i L. N . Powtórzyli swoje argumenty przedstawiane w toku postępowania administracyjnego. Zarzucili, że wbrew przepisom art. 7 i 80 kpa nie podjęto właściwych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez zaciągnięcie opinii innego rzeczoznawcy. Na poparcie zasadności swojego stanowiska do skargi dołączyli opinię rzeczoznawcy i biegłego sądowego mgr inż. M.Z . Zdaniem skarżących kluczowe znaczenie w sprawie ma prawidłowa interpretacja § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r., które w niniejszej sprawie winno mieć zastosowanie. Uzupełniając skargę pismem z dnia [...] lutego 2006r. skarżący podnieśli dodatkowy zarzut, że projektowana hala widowiskowa ma nieprawidłowo rozwiązane wyjście ewakuacyjne. W konsekwencji skarżący wnieśli o uchylenie decyzji Wojewody z dnia [...] r.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i podając, że skarżący nie podnieśli nowych okoliczności i zarzutów które miałyby wpływ na wydane rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zarzut skarżących naruszenia w toku postępowania odwoławczego zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa należy uznać za trafny. Szczególnie w toku postępowania związanego z wydawaniem decyzji związanych z pozwoleniem na budowę organ obowiązany jest z urzędu ustalić słuszny interes stron. Szczególnie kiedy w sprawie występują sprzeczne interesy storn obowiązkiem organów administracji jest przeprowadzenie analizy tych interesów i stwierdzenie w uzasadnieniu jakie to względy (zarówno prawne jak i społeczne) zostały przy podejmowaniu rozstrzygnięcia wzięte pod uwagę oraz dlaczego jedne argumenty zostały przedłożone nad inne.
W niniejszej sprawie w odwołaniu podkreślono, że poprzestanie na ekspertyzie dostarczonej przez inwestora jest nietrafne i narusza zarówno interes odwołującego się jak i interes społeczny poprzez nieprawidłowe naświetlenie sal lekcyjnych. Rozpatrując odwołanie organ II instancji poprzestał na opinii sporządzonej przez dr inż. C.W. nie uznając za stosowne skonfrontowanie tej decyzji.
Konieczność rozważenia całego materiału dowodowego przez organ odwoławczy jest szczególnie podkreślane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W sytuacji gdy uzasadnienie decyzji nie wyjaśnia istotnych rozbieżności pomiędzy treścią opinii, a twierdzeniami strony postępowania celowym jest powołanie dowodu z opinii innego biegłego, a następnie skonfrontowanie ewentualnych rozbieżności. Wprawdzie skarżący w toku postępowania administracyjnego ekspertyzy biegłego nie przedstawili to zważywszy na ich argumentację zawartą w odwołaniu celowym było zlecenie przeprowadzenia takiej ekspertyzy. Jak wynika bowiem z ekspertyzy dołączonej do skargi, a sporządzonej przez mgr inż. M.Z. rzeczoznawcę wpisanego do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa czas nasłonecznienia pokoi mieszkalnych skarżących nie będzie spełniać wymagania § 60 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. Zdaniem autora przeciwny wniosek oparty jest na nieprawidłowej interpretacji czasu nasłonecznienia odnoszącej się do budynku a nie, jak należało do mieszkania i pokoi mieszkalnych.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy konieczne będzie zgodnie z wymogami art. 80 kpa dokonać ustaleń na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy zarzuty odwołującego się są trafne. Podkreślić należy, że przy ocenie opinii biegłego organ administracji publicznej nie może ograniczyć się do powołania się na konkluzję zawartą w opinii biegłego, lecz obowiązany jest sprawdzić, na jakich przesłankach biegły oparł tę konkluzję i skontrolować prawidłowość jego rozumowania. Kontrola ta polega na sprawdzeniu z punktu widzenia logiki i zasad doświadczenia życiowego – prawidłowości rozumowania przeprowadzonego w uzasadnieniu opinii, która doprowadziła do wydania przez biegłego takiej a nie innej opinii.
Powyższe zalecenia są o tyle dodatkowo konieczne, że organ odwoławczy nietrafnie napisał w uzasadnieniu swej decyzji, że § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. nie ma zastosowania, ponieważ zmieniona została jego treść. W dacie wydawania tejże decyzji § 13 cytowanego rozporządzenia miał następującą treść: odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń – co uznaje się za spełnione jeżeli między ramionami kąta 60 stopni wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający (...).
Z treści cytowanego § 13 bezspornie wynika, że naturalne oświetlenie i nasłonecznienie odbywa się przez okna. Wobec powyższego należy wyjaśnić rozbieżności poprzez konfrontację dwóch odmiennych tez zawartych w dwóch opiniach z uwzględnieniem obowiązującego w tym zakresie stanu prawnego.
Naruszenie przepisów postępowania szczególnie art. 7, 77 i 80 kpa mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i nieprawidłowe zinterpretowanie prawa materialnego szczególnie przepisów § 60 i 13 cytowanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury.
Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w punkcie I wyroku, a na zasadzie art. 200 i 152 cytowanej ustawy orzekł jak w punkcie II i III wyroku.
/-/M. Górecka /-/E. Brychcy /-/B. Drzazga
hp
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło