II SA/Po 176/10
WyrokWSA w Poznaniu2010-05-07
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Edyta Podrazik, Danuta Rzyminiak-Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zezwalająca na zajęcie nieruchomości w celu realizacji inwestycji celu publicznego, wydana na podstawie ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 i ustawy o gospodarce nieruchomościami, może zostać wydana bez zgody właściciela nieruchomości, a kwestia odszkodowania powinna być rozstrzygnięta w odrębnej decyzji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zezwolenie na zajęcie nieruchomości w celu realizacji inwestycji celu publicznego, w tym związanej z EURO 2012, może zostać wydane bez zgody właściciela, jeśli przeprowadzono rokowania, które zakończyły się negatywnie. Kwestia odszkodowania za ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości powinna być rozstrzygnięta w odrębnej decyzji, zgodnie z art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a zatem nie podlega ocenie w postępowaniu dotyczącym zezwolenia na zajęcie nieruchomości.Stan faktyczny
Właściciel nieruchomości J. K. zaskarżył decyzję Wojewody Wielkopolskiego utrzymującą w mocy decyzję Starosty K. zezwalającą przedsiębiorstwu P. S. E. O. S.A. na zajęcie części jego nieruchomości w celu budowy linii elektroenergetycznej. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących rokowań, konieczności ustalenia odszkodowania w decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości oraz naruszenie przepisów KPA. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę w granicach skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 maja 2010r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lutego 2010r. Nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W. Batorowicz /-/ E. Podrazik
Decyzją z dnia 06 stycznia 2010 roku Starosta K., na podstawie art. 34 ustawy z dnia 7 września 2007 roku o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 (Dz. U. 173 poz. 1219) oraz art. 6 ust. 2 i art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115 poz. 741) udzielił P. S. E. O. S.A. z siedzibą w K.-J. zezwolenia na zajęcie części nieruchomości – działek nr [...] o pow. 437 m2, nr [...] o pow. 441 m2, nr [...] o pow. 1279 m2 i nr [...] o pow. 804 m2, położonych w miejscowościach S. i G., stanowiących własność J. K. – w celu realizacji inwestycji celu publicznego, polegającej na budowie odcinka napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 400 kV relacji K.-P. po trasie istaniejącej linii 220 kV P.-K. przeznaczonej do rozbiórki. Organ zobowiązał ponadto powyższe przedsiębiorstwo do przywrócenia wymienionej nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po dokonaniu inwestycji, a ich właściciela do udostępnienia posesji w celu wykonania czynności związanych z konserwacją i usuwaniem awarii linii elektroenergetycznej. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Organ I instancji powołał się na decyzję Wojewody Wielkopolskiego nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 roku, nr [...], o ustaleniu lokalizacji przedsięwzięć EURO 2012 oraz na zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady Miejskiej w G. z dnia [...].12.2008 r. nr [...]. Organ wskazał, iż budowa przedmiotowej linii stanowi część przedsięwzięcia EURO 2012, określoną w pkt 92 załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12.10.2007 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 (Dz. U. Nr 192 poz. 1385) oraz zawiera się w katalogu celów publicznych z art. 6 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (art. 6 pkt 2). Powołano się na przepis art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który przewiduje, że starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nie wyraża na to zgody, przy czym ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku jego braku – zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Organ uznał, iż złożenie wniosku poprzedzały rokowania z właścicielem nieruchomości, które nie doprowadziły jednak do zawarcia umowy cywilnoprawnej.
J. K., właściciel przedmiotowych działek nr [...], [...], [...] i [...], wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Odwołujący podniósł, iż jego zdaniem rokowania się nie odbyły, naruszono przepis art. 115 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem o wszczęciu postępowania dowiedział się z wezwania z dnia [...].10.2009 r., zaś inwestor P. S. E. wystosował do niego pismo z dnia [...].07.2009 r. wyznaczając mu siedmiodniowy termin do udzielenia odpowiedzi, ponadto w myśl art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami powinna zostać wydana odrębna decyzja o odszkodowaniu, co nie nastąpiło.
Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia [...] lutego 2010 roku utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty K.
Organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne organu I instancji i powtórzył jego argumentację prawną, wskazując na przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12.10.2007 r. w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012 oraz przepisy art. 6 pkt 2 i art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ponadto przywołał przepis art. 25 ust. 1 ustawy o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012, zgodnie z którym decyzja lokalizacyjna inwestycji EURO 2012 może zostać wydana w oderwaniu od zarówno miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak i studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Wojewoda podkreślił, iż przeprowadzenie rokowań stanowi formalną przesłankę wszczęcia postępowania o uzyskanie zezwolenia na zajęcie nieruchomości w trybie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W sprawie takie rokowania się odbyły i zakończyły wynikiem negatywnym. Wojewoda wskazał, iż odwołujący został zawiadomiony o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie pismem z dnia [...].09.2009 r. Podkreślił także, iż zgodnie z art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami o odszkodowaniu Starosta orzeka odrębną decyzją, a odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód.
J. K. zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wnosząc o jej uchylenie. Skarżący zarzucił decyzji naruszenie art. 124, art. 128 ust. 4 i art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz art. 7, art. 77, art. 80 kpa. Zdaniem skarżącego błędnie ustalono, iż w przedmiotowej sprawie przeprowadzono rokowania, bowiem jednostronnej propozycji inwestora nie można uznać za spełnienie powyższego wymogu. Wskazano, iż Starosta powinien był ustalić odszkodowanie z urzędu, bowiem już wskutek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości zmniejszy się wartość nieruchomości skarżącego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swe wcześniejsze stanowisko, wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest bezzasadna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 powyższej ustawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012. Oceniając legalność wydanych w sprawie decyzji, w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżone decyzje nie naruszają norm prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym konieczność ich uchylenia (art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153 poz. 1270).
Przepis art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami udziela Staroście kompetencji do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej, jeżeli właściciel nie wyraża na to zgody, przy czym ograniczenie to następuje zgodnie z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku – zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Podstawowym wymogiem warunkującym wydanie powyższej decyzji jest istnienie celu publicznego, jaki realizować ma inwestycja. Nie ulega wątpliwości, że planowana inwestycja wyczerpuje opis pkt 92 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 12 października 2007 roku w sprawie wykazu przedsięwzięć Euro 2012, będąc jednocześnie inwestycją celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami – w myśl tego przepisu celem publicznym jest m.in. budowa i utrzymywanie przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej.
Zauważyć także należy, iż w art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o przygotowaniu finałowego turnieju Mistrzostw Europy w Piłce Nożnej UEFA EURO 2012 ustawodawca wprost wyłączył względem przedsięwzięć EURO 2012 stosowanie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – decyzja o lokalizacji inwestycji Euro 2012 może zapaść w oderwaniu od zapisów miejscowych aktów planistycznych. W rezultacie decyzja o lokalizacji inwestycji Euro 2012 – wziąwszy pod uwagę jej przedmiot – stanowi w istocie decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego w rozumieniu art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Taki też charakter ma decyzja Wojewody Wielkopolskiego nr [...] z dnia [..].06.2009 r. nr [...] ustalająca lokalizację przedmiotowej inwestycji na rzecz inwestora P. S. E. O. SA. Podkreślić należy, iż decyzja ta z mocy art. 34 ust. 1 ustawy EURO 2012 podlegała natychmiastowemu wykonaniu.
W przedmiotowej sprawie w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości okoliczność przeprowadzenia prawem przewidzianych rokowań i brak zgody skarżącego na realizację przedmiotowej inwestycji na jego nieruchomości. Pismami z dnia [...].06.2009 r. i z dnia [...].07.2009 r. inwestor zaproponował skarżącemu jednorazowe odszkodowanie za wyrażenie zgody na budowę linii na jego nieruchomościach, ustanowienie służebności przesyłu, zadeklarował wolę zapłaty odszkodowania za wszelkie szkody wynikłe na gruncie w toku wykonywania robót. W aktach administracyjnych znajdują się również dokumenty z wcześniejszego okresu, świadczące o toczących się między stronami negocjacjach dotyczących ustanowienia służebności gruntowej (pisma inwestora z dnia [...].06.2008, [...].11.2008 r; protokół odstąpienia z dnia [...].06.2008 r.; pismo skarżącego z dnia [...].10.2008 r.) Skarżący powyższych propozycji nie przyjął, domagając się odszkodowania w wyższej kwocie niż proponowana przez inwestora. Spełnione zostały zatem kolejne przesłanki legalności wydania zaskarżonej decyzji. Podkreślić należy, iż negocjacje, jakkolwiek stanowią jeden z kodeksowych sposób zawarcia kontraktu, nie wymagają prowadzenia ich aż do pozytywnego skutku. Odrzucenie oferty inwestora przez skarżącego nie rodzi bowiem obowiązku złożenia następnej propozycji.
Organy obu instancji nie naruszyły również – wbrew zarzutom skargi – przepisów art. 128 ust. 4 i art. 129 ust. 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z treści art. 129 ust. 5 pkt 1 wymienionej ustawy jednoznacznie wynika, iż w przypadku wydania decyzji z art. 124 ust. 1 o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości odszkodowanie ustala się w odrębnej decyzji. Sądowej kontroli w niniejszej sprawie podlega decyzja Starosty K. wydana właśnie w trybie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wolą ustawodawcy decyzja taka nie może zawierać rozstrzygnięcia o odszkodowaniu. W konsekwencji, skoro przedmiotem skargi nie jest decyzja ustalająca odszkodowanie, ale decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości z art. 124 ust. 1 ustawy, wszelkie zarzuty odnoszące się do ewentualnego zakresu odszkodowania nie mieszczą się w granicach sprawy rozpoznawanej przez Sąd.
Natomiast zgłoszony w skardze zarzut naruszenia przepisów art. 7, art. 77 i art. 80 kpa sformułowany został ogólnikowo, bez wskazania konkretnych naruszeń i ich wpływu na wynik sprawy. W ocenie Sądu nie znajduje on oparcia w aktach sprawy, stąd nie mógł być uznany za zasadny.
Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja Wojewody i poprzedzająca ją decyzja Starosty K. z dnia [...].01.2010 r. odpowiadają prawu. W konsekwencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić.
/-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W. Batorowicz /-/ E. Podrazik
br
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło