II SA/Po 179/09

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-05-21

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa i majątkowa wnioskodawców (emerytów z niskimi dochodami, posiadających nieruchomość wymagającą remontu i stary samochód) uzasadnia przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości?
Ratio decidendi
Sytuacja finansowa i majątkowa wnioskodawców, uwzględniająca niskie dochody z emerytury, wysokie miesięczne wydatki na utrzymanie (w tym leki) oraz posiadanie nieruchomości wymagającej remontu i starego samochodu, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych. Wysokość dochodów w zestawieniu z koniecznymi wydatkami uniemożliwia poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżący C. J. i J. J. wnieśli o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując, że są emerytami z niskimi dochodami, posiadają nieruchomość wymagającą remontu i stary samochód. Po uzupełnieniu wniosku przedstawili szczegółowe dane dotyczące swoich dochodów, majątku i miesięcznych wydatków, w tym spłaty kredytu, leków i opłat eksploatacyjnych.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono C. J. i J. J. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 maja 2009r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi C. J. i J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia zwolnić C. J. i J. J. od kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka Skarżący C. J. i J. J. wnieśli o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskodawcy argumentowali, że obecnie są emerytami, źródłem ich utrzymania jest świadczenie z ZUS w wysokości [...] zł oraz [...] zł netto miesięcznie. W części wniosku o prawo pomocy dotyczącej posiadanego majątku wnioskodawcy podali, że są współwłaścicielami nieruchomości w postaci działki o powierzchni [...] ha, na której znajduje się budynek mieszkalny o powierzchni [...] m² wymagający remontu. Nadto oświadczyli, że nie posiadają innych nieruchomości, nie mają żadnych oszczędności, wśród wartościowych ruchomości wskazali na samochód osobowy marki [...] wyprodukowany w 1990r., który także wymaga ciągłych napraw. Wnioskodawcy wezwani na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) do uzupełniania swojego oświadczenia o stanie majątkowym i finansowym oświadczyli, że nie posiadają rachunków bankowych, ale zaciągnęli w sierpniu 2008r. kredyt na remont domu w wysokości 8.000 zł. na okres jednego roku. Wyszczególnili średnie miesięczne wydatki na spłatę pożyczki – 715 zł, opłatę za telefon – 50 zł, zakup benzyny – 100 zł, zakup opału zimą - 800 zł, zakup lekarstw – 450 zł, środki czystości – 50 zł, gaz w butli – 50 zł, opłatę za energię – 150 zł, zakup dietetycznej żywności – 200 zł, wywóz śmieci i szamba – 100 zł. Wskazali, że z tytułu podatku od nieruchomości zobowiązanie za 2009r. wynosi 156 zł. Skarżący oświadczyli, że wprawdzie uprawiają część posiadanej działki, ale nie uzyskują z tego tytułu żadnego dochodu. Wnioskodawcy nadto załączyli kserokopie rocznych zeznań podatkowych PIT-40A, z których wynika, że ich przychód w 2008r. wyniósł [...] zł i [...] zł brutto. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 w zw. z art. 245 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego swojego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszej należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z oświadczenia skarżących zawartego we wniosku o prawo pomocy i jego uzupełniania wynika, że sytuacja finansowa i majątkowa upoważnia do skorzystania z tego uprawnienia i zwolnienia ich od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w całości. Mając na uwadze wysokość miesięcznych dochodów jakie uzyskują w zestawieniu z koniecznymi kosztami bieżnego utrzymania kondycja finansowa nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznych miesięcznych wydatkach, nawet w części. Prócz tego z uwagi na wiek i stan zdrowia zwiększeniu ulegają niezbędne wydatki związane z koniecznością zakupu leków oraz leczenia. Nadmienić jednak należy, że zgodnie z treścią przepisu art. 249 cytowanej ustawy przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności na podstawie których je przyznano nie istniały lub przestały istnieć. Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie. /-/ K.Witkowicz-Dwornicka BR

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło