II SA/Po 182/02
WyrokWSA w Poznaniu2004-05-14
Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Stanisław Małek, Karol Pawlicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo ustalił wysokość jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, nie uwzględniając nakładów poniesionych przez właściciela na remont budynków związanych z nieruchomością?Ratio decidendi
Organ odwoławczy naruszył prawo, nie uwzględniając nakładów poniesionych przez właściciela na remont budynków związanych z nieruchomością przy ustalaniu jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Zgodnie z art. 36 ust. 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, opłatę tę należy pomniejszyć o zwaloryzowaną wartość nakładów, które miały wpływ na wzrost wartości nieruchomości, obejmujących zarówno grunt, jak i związane z nim budynki i urządzenia.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą dla Rolniczego Kombinatu Spółdzielczego jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Kombinat zaskarżył decyzję, zarzucając naruszenie art. 36 ust. 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ organ nie uwzględnił poniesionych przez niego nakładów na remonty budynków, które powinny pomniejszyć naliczoną opłatę.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 263 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia NSA Stanisław Małek Asesor sąd. Karol Pawlicki (spr.) Protokolant sekr. sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2004r. sprawy ze skargi Rolniczego Kombinatu Spółdzielczego w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2001r. Nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości; I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. określa, że uchylony akt nie może być wykonany; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 263 zł (dwieście sześćdziesiąt trzy złote) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/K. Pawlicki /-/B. Kamieńska /-/S. Małek
Decyzją z dnia [...] listopada 2001r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] października 2001r., którą ustalono dla Rolniczego Kombinatu Spółdzielczego w W. jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podano, że powyższą opłatę w wysokości [...] zł naliczono na podstawie art. 36 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999r. Nr 15, poz. 139 ze zm.).
Organ odwoławczy uznał, że operat szacunkowy został przez rzeczoznawcę sporządzony prawidłowo, w szczególności ustalił on wartość gruntu rolnego przed zmianą w planie zagospodarowania przestrzennego metodą porównawczą. Organ podkreślił, że organ ustalający opłatę musi opierać się na wartości nieruchomości wynikającej z wyceny rzeczoznawcy majątkowego.
Ustosunkowując się do treści odwołania Kolegium stwierdziło, że przedłożone przez Kombinat dokumenty, z których wynikają nakłady poniesione na naprawę dachu, posadzek i kanalizacji, nie są istotne przy wycenie gruntu.
W skardze wniesionej przez Rolniczy Kombinat Spółdzielczy w W. do Ośrodka Zamiejscowego Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucono decyzji organu odwoławczego naruszenie art. 36 ust. 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
W uzasadnieniu Kombinat podniósł, że w toku postępowania administracyjnego nie wzięto pod uwagę faktu, iż skarżący poniósł nakłady, które winny być uwzględnione przy ustalaniu przedmiotowej opłaty. Zgodnie bowiem z w/w przepisem jednorazową opłatę pomniejsza się o zwaloryzowaną wartość nakładów poniesionych przez właściciela nieruchomości.
Zdaniem skarżącego pomniejszenie tej opłaty nie jest fakultatywne – organ jest zobowiązany pomniejszyć opłatę o każdą wartość nakładów poniesionych przez właściciela nieruchomości.
W związku z powyższym nakłady powinny być uwzględnione przez rzeczoznawcę przy sporządzaniu operatu szacunkowego.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Jednocześnie na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga okazała się uzasadniona.
Skarżący Kombinat słusznie wywodzi, że organ odwoławczy nie wziął pod uwagę nakładów poniesionych przez właściciela nieruchomości, ani też nie dokonał oceny, czy i jaki wpływ poniesione nakłady miały na wzrost wartości nieruchomości.
Z treści art. 36 ust. 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wynika jednoznacznie, że opłatę pomniejsza się o zwaloryzowaną wartość nakładów poniesionych przez właściciela nieruchomości w okresie między uchwaleniem lub zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a dniem zbycia nieruchomości, jeżeli nakłady te miały wpływ na wzrost wartości nieruchomości.
Powołany wyżej przepis zawarty został w rozdziale 3 ustawy "Skutki prawne uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego". Ani w tym rozdziale, ani w żadnym innym przepisie ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 7 lipca 1994r. nie zawiera definicji nieruchomości. Tak więc z braku takiej definicji należy odwołać się do definicji nieruchomości zawartej w kodeksie cywilnym z 1964r.
Kodeks do nieruchomości zalicza części powierzchni ziemskiej (grunt), jak i budynki trwale z gruntem związane, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności (art. 46 § 1 kc). Jednocześnie, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w ustawie, do części składowych gruntu kodeks zalicza w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania (art. 48 kc).
Z treści powyższych przepisów oraz powołanego wcześniej art. 36 ust. 5 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wynika, że ustawodawca wyraźnie określił, że nakłady właściciela nieruchomości odnoszą się nie tylko do gruntu, ale również do istniejących na nim budynków i innych urządzeń, a także drzew i roślin.
W skardze Rolniczy Kombinat Spółdzielczy w W. zwrócił uwagę na fakt, że organ odwoławczy uznał, iż poniesione przez skarżącego nakłady nie są istotne.
W okolicznościach niniejszej sprawy obowiązkiem Samorządowego Kolegium Odwoławczego było ustosunkowanie się do twierdzenia skarżącego, iż poniósł określone nakłady, a także ocena przedłożonego wraz z odwołaniem kosztorysu, obejmującego remont kanalizacji i dachu na obiekcie chlewni i obór w B.
Zgłoszenie tego faktu dopiero na etapie postępowania odwoławczego nie jest żadnym uchybieniem ze strony Kombinatu, niezależnie od przyczyn, z powodu których nie uczynił tego w postępowaniu przed organem I instancji.
W tym stanie rzeczy, Sąd uznając, że decyzja organu odwoławczego wydana została z naruszeniem prawa materialnego i procesowego (art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 kpa), orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rozstrzygnięcie o niewykonywaniu uchylonej decyzji znajduje oparcie w art. 152 w/w ustawy.
/-/K. Pawlicki /-/B. Kamieńska /-/S. Małek
kk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło