II SA/Po 1835/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-07-06
Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo umorzyły postępowanie w sprawie legalności usytuowania budynków mieszkalnych, gdy budynki te zostały wybudowane zgodnie z zatwierdzonymi projektami i pozwoleniami na budowę wydanymi kilkadziesiąt lat wcześniej, a ich parametry techniczne, w tym odległości od sąsiednich działek, nie podlegały już badaniu w nowym postępowaniu?Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego prawidłowo umorzyły postępowanie w sprawie legalności usytuowania budynków, ponieważ inwestorzy posiadali decyzje o pozwoleniu na budowę wydane kilkadziesiąt lat wcześniej, a wybudowane obiekty, w tym nadbudowany komin, nie nosiły znamion samowoli budowlanej. Przeprowadzona kontrola wykazała zgodność wykonanych prac z wydanymi pozwoleniami, a parametry techniczne obiektów, w tym odległości od zabudowy sąsiedniej i granicy, nie podlegały badaniu w nowym postępowaniu, gdyż decyzje te nigdy nie zostały wzruszone.Stan faktyczny
Skarżący S.S. wniósł o sprawdzenie legalności budowy budynków mieszkalnych na sąsiednich działkach, kwestionując ich odległość od granicy, wysokość komina oraz obecność okien. Organy nadzoru budowlanego obu instancji umorzyły postępowanie, uznając, że budynki zostały wybudowane zgodnie z pozwoleniami na budowę wydanymi kilkadziesiąt lat wcześniej i nigdy nie zostały wzruszone. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa budowlanego, w tym przepisów dotyczących odległości budynków od granicy i wysokości kominów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Asesor sąd. Edyta Podrazik Protokolant sekr. sąd.. Joanna Wieczorkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 lipca 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi S. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania; oddala skargę. /-/ E. Podrazik /-/ B. Kamieńska /-/ Łaskarzewska
S.S. wniósł o sprawdzenie legalności pobudowania budynków mieszkalnych położonych na sąsiednich działkach przy ulicy [...] i [...] w S. . Zawnioskował, by zbadać odległości tych budynków od granicy, a także wysokość komina na budynku nr [...].
Dnia [...]r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją (L.dz. [...]) umorzył postępowanie w sprawie legalności usytuowania budynków mieszkalnych przy ul. [...] , [...] na działkach o numerach ewidencyjnych [...],[...] w S..
W uzasadnieniu wywiedziono, że S.S. wniósł o zbadanie legalności pobudowania budynków mieszkalnych przy [...] i [...] w S. .
W dniu [...].04.2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. przeprowadził kontrolę zabudowań na w/w działkach.
Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w S. wnikliwie rozpoznał przedmiotową sprawę.
W toku kontroli zabudowań na działce nr [...] przy ulicy [...], ustalono: właścicielami zabudowań na działce nr [...] w S. przy ulicy [...] są obecnie Państwo J. i M. T. , którzy [...] kwietnia 2001 r. kupili nieruchomość od syna ówczesnego właściciela i inwestora budowy budynku mieszkalnego Pana K. J. . Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. ustalił, iż na budowę budynku mieszkalnego ówczesny właściciel i inwestor robót Pan K. J. uzyskał pozwolenie na budowę nr [...] z [...] marca 1966 r. wydane przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. Wydział Budownictwa Urbanistyki i Architektury.
Projekt techniczny zatwierdził Architekt Powiatowy.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dotarł do archiwalnego zatwierdzonego egzemplarza dokumentacji budowlanej. Zgodnie z projektem budynek mieszkalny został wybudowany wraz z zewnętrzną werandą i oknem na stronę działki sąsiedniej.
Odległość budynku Państwa T. od granicy wynosi 3.60 m, natomiast do budynku Pana S.S. 8.27 m, którego odległość od granicy wynosi 4.67 m.
Zebrane w toku postępowania dokumenty pozwalają stwierdzić, zdaniem Powiatowego Inspektora, iż budynek mieszkalny wybudowany przez Pana K. J., którego obecnymi właścicielami są Państwo J. i M. T. został zlokalizowany i wybudowany zgodnie z zatwierdzonym projektem technicznym i warunkami pozwolenia na budowę.
Skontrolowano również zabudowania na działce nr [...]. W trakcie kontroli ustalono, iż obecnymi właścicielami zabudowań na działce nr [...] w S. przy ulicy [...]; są Państwo J. i K. C. , którzy kupili nieruchomość w dniu [...] grudnia 2002 r. od ówczesnej właścicielki i inwestorki budowy domu Pani E. W. .
Pani W. uzyskała pozwolenie na budowę jednorodzinnego parterowego budynku mieszkalnego przy ulicy [...] w S. – decyzją nr [...] z dnia [...]r. wydaną przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. Wydział Budownictwa Urbanistyki i Architektury – Architekt Powiatowy.
Roboty budowlane przy budowie budynku mieszkalnego rozpoczęto w 1971 r. natomiast zakończono w grudniu 1974 r.
Decyzją Naczelnika Miasta w S. nr [...] z [...] r. inwestorka robót Pani E.M. uzyskała pozwolenie na użytkowanie jednorodzinnego budynku mieszkalnego z warsztatem instalacyjnym na działce nr [...] w S. przy ulicy [...]. Według oświadczenia Pani E.M. złożonego w siedzibie tut. Inspektoratu Nadzoru Budowlanego nie pamięta ona po upływie trzydziestu dwóch lat, kto pełnił funkcję kierownika budowy.
Kontrola przedmiotowego budynku mieszkalnego Państwa J. i K. C. dokonana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. w dniu [...] kwietnia 2003 r. wykazała, iż budynek został pobudowany zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym.
W projekcie na rysunku rzutu przyziemia wrysowane są dwa otwory okienne w ścianie od strony granicy z Panem S.S.
Rzeczywista odległość między budynkiem Państwa C. , a granicą z sąsiadem wynosi 2.60 m. Odległość budynku Pana S. do granicy wynosi 4.03 m. Suma odległości między budynkami wynosi 6.63 m.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. posiada jedynie częściową dokumentację techniczną przedmiotowego budynku mieszkalnego w postaci rysunków elewacji budynku, przekroju oraz rzutów kondygnacji i dachu. Brak jest mapki zasadniczej z planem zagospodarowania terenu pozwalającej jednoznacznie stwierdzić odległości projektowane budynku od granicy działki.
Inspektorat wystosował zapytanie nr [...] z [...] kwietnia 2003 r. do Urzędu Miejskiego w S. Wydział Budownictwa i Gospodarki Przestrzennej i Starostwa Powiatowego w S. o udostępnienie wszelkich dokumentów archiwalnych dotyczących zabudowy działek przy ulicy [...] i [...].
Urząd Miejski w S. pismem nr [...] odpowiedział, że nie odnaleziono w zbiorze pozwoleń na budowę pozwolenia na budowę budynków mieszkalnych przy ulicy [...] i [...].
Z dokumentów posiadanych przez PINB udostępnionych przez obecnych i wcześniejszych właścicieli budynku wynika, iż postępowanie odnośnie odległości budynku Pani E.M. od granicy z działką Pana S.S. było prowadzone już w latach 1977/78 r. przez Biuro Planowania Przestrzennego w P..
Urząd Wojewódzki pismem nr [...] z dnia [...] czerwca 1977 r. powiadomił Pana S.S. między innymi, że brak podstaw do wydania nakazu zamurowania okien w budynku Pani E.W. . Informując również, że w tej sprawie Wydział Gospodarki Przestrzennej i Środowiska uzyskał opinię Komendy Wojewódzkiej Straży Pożarnej w P..
Urząd Wojewódzki – Komenda Wojewódzka Straży Pożarnej pismem nr [...] z dnia [...] grudnia 1978 r. powiadomiła Wojewódzki Zarząd Rozbudowy Miast i Osiedli Wiejskich – Biuro Planowania Przestrzennego w P. , że budynki mieszkalne Pani E.W. i Pana S.S. zlokalizowane są prawidłowo i nie stwarzają z tego tytułu zagrożenia pożarowego powołując się na wówczas obowiązujące zarządzenie nr 130 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych jakimi powinny odpowiadać obiekty budownictwa powszechnego.
W konsekwencji Biuro Planowania Powszechnego pismem nr [...] podpisanym przez z-cę Głównego Architekta Województwa skierowanym do Pana S.S. poinformowało zainteresowanego, że przedmiotowe budynki są zlokalizowane prawidłowo a sprawę uważa za ostatecznie wyjaśnioną.
Pan S.S. wniósł również do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. , sprawę wysokości komina w budynku Państwa
J. i K. C. na działce [...] w S. przy ulicy [...].
Tutejszy Inspektorat stwierdził po przeprowadzeniu postępowania, że z dostępnej dokumentacji technicznej zatwierdzonej decyzją nr [...] z [...]r. wydaną przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. Wydział Budownictwa Urbanistyki i Architektury wynika, iż kominy zostały wykonane zgodnie z projektem. Naczelnik Miasta i Gminy w S. decyzją nr [...] z dnia [...]r. nakazał Pani E.W. ówczesnej właścicielce posesji przy ulicy [...], nadmurowanie kominów dymowych w budynku mieszkalnym ze względu na stosunki międzyludzkie i sąsiedzkie. Decyzję tą utrzymało również Biuro Planowania Przestrzennego w P..
W trakcie wizji lokalnej z dnia [...] kwietnia 2003 r. dokonanej przez Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w S. stwierdzono, iż przewód dymowy w kominie na środku dachu budynku mieszkalnego został w latach siedemdziesiątych podniesiony o dodatkowe 110 cm. Na dzień kontroli wysokość całkowita przewodu kominowego od połaci dachu wynosi 180 cm. Polska Norma PN-89 B-10425 Przewody dymowe, spalinowe i wentylacyjne z cegły wymagania techniczne przy odbiorze określa, że przy dachach płaskich o kącie nachylenia połaci dachowej nie większym niż 120, niezależnie od konstrukcji dachu, wylot przewodów powinien znajdować się co najmniej 0.60 m wyżej od poziomu kalenicy lub obrzeża przy dachach wgłębionych.
Powiatowy Inspektorat Nadzoru Budowlanego w S. posiada aktualny protokół okresowej kontroli sprawności przewodów i podłączeń dymowych, spalinowych i wentylacyjnych dla budynku Państwa C. w S. przy ulicy [...]. Z protokołu wykonanego przez uprawnionego kominiarza posiadającego kwalifikacje do badania przewodów kominowych jednoznacznie wynika, że wyprowadzenie kominów ponad dach i wylotów jest zgodne z Polską Normą.
Ciąg w przewodach kominowych oraz dostęp do kominów i drzwiczek wycierowych, wyjście na dach, ławy kominiarskie są dobre.
Natomiast komin od strony granicy z Panem S.S. posiada tylko przewody wentylacyjne z pomieszczeń pralni w piwnicy budynku mieszkalnego (pismo właścicielki budynku skierowane do PINB z dnia [...] maja 2003 r.).
Stąd zdaniem organu należało orzec jak na wstępie.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył S.S..
Wywodzi, że we wcześniejszym piśmie zarzucał, że wobec domu i granicy nie zostało zachowane prawo budowlane.
Od lewej strony państwo W. wybudowali budynek mieszkalny w odległości 2,57 od granicy. Ściana od jego budynku posiada dwa okna szerokie po 2 m każde.
Prawo budowlane stanowi, że tego rodzaju nie może być mniejsze niż 4 metry. Kominy zadymiają okna.
Sąsiad miał nakaz nadmurowania, którego nie wykonał.
Odwołujący zażądał zamurowania otworów okiennych, nadmurowania kominów.
Zakwestionował też odległość budynku z prawej strony. Do granicy wynosi ona zaledwie 3, 6, brakuje więc 0,40.
Zażądał zamurowania jednego okna od werandy.
Wskazał właścicieli obydwu obiektów.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję dnia [...] r. znak: [...] mocą której utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wywiedziono, że znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy jednoznacznie pozwala stwierdzić, że budynek mieszkalny na działce przy ul. [...] którego aktualnym właścicielem jest J. i K. C. został pobudowany w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...].06.1971 r. Nr [...] wydaną przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. i zgodnie z projektem budowlanym będącym integralną częścią tego pozwolenia. Projekt budowlany przewidywał wykonanie dwóch okien od strony działki Pana S. S. i takie okna zostały pobudowane. Kwestia jego odległości od budynku skarżącego była przedmiotem wyjaśniania przez organ II instancji o czym świadczą pisma z lat 1978 i 1979 kierowane do Wojewódzkiej Komendy Straży Pożarnych o określenie czy ma miejsce zagrożenie pożarowe. W piśmie z dnia [...].12.1978 r. Komenda Wojewódzka Straży Pożarnych powołując się na § 20 ust. 2 zarządzenia nr 130 Min. Bud. i Przem. Materiałów Budowlanych z dnia 29.06.1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (D.Bud. Nr 10/66), stwierdził brak zagrożenia pożarowego oraz określił min. odległość pomiędzy budynkami na 6,0 m. W omawianym przypadku jest 6,63 m (2,60 m + 4,03 m). Należy zwrócić uwagę, że odległość pomiędzy budynkami zgodnie z w/w warunkami była ustalana w zależności od obciążenia ogniowego budynków (§ 20 ust. 20) i jest zgodna z odległością zawartą w tym przepisie. Wynika stąd też, że organy budowlane badające w tym okresie omawiana sprawę, nie stwierdziły naruszenia warunków wydanego pozwolenia na budowę, zwłaszcza w zakresie naruszenia odległości od granic działki. Z projektu budowlanego wynika też, że komin na tym budynku projektowany był o wys. 0,60 m (rys. elewacji budynku). W chwili obecnej wys. komina z przewodami dymowymi od połaci dachu wynosi 1,80 m. Komin ten zgodnie z decyzją Naczelnika Miasta i Gminy w S. z dnia [...]r. Nr [...] został nadbudowany.
Budynek mieszkalny na działce przy ul. [...] w S. został pobudowany w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...].03.1966 r. Nr [...] wydane przez Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w S. i zgodnie z tym pozwoleniem. Projekt budowlany przewidywał otwory okienne od strony działki skarżącego i takie zostały wykonane. Odległość tego budynku od znajdującego się na działce przy ul. [...] wynosi 8,27 m.
Ponieważ nie stwierdzono niezgodności budowy budynków z wydanymi pozwoleniami na budowę (wykonanie nałożonego obowiązku o podwyższeniu komina), stwierdzić należy że postępowanie administracyjne w przedmiocie legalności usytuowania budynków na działkach nr ewid. [...],[...] jest bezprzedmiotowe.
Skargę na powyższą decyzję złożył S.S..
Odnośnie budynku mieszkalnego położonego w S. przy ulicy [...] podał, że stoi bez elewacji, ocieplenia.
Jeżeli zostanie ocieplony, otynkowany odległość się zmniejszy. Decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana wbrew prawu budowlanemu. Budynek realizował krewny ówczesnych właścicieli p.p. W..
On go zaprojektował, miał nad nimi nadzór.
Wywiódł, że obowiązują następujące odległości
– 4 m z otworami
– 3 m bez otworów.
W przypadku komina obowiązują przepisy prawa budowlanego, które wysokość określają na ponad 1,80 m.
Jeśli sąsiedzi chcą mieć okna od strony posesji skarżącego, to muszą przesunąć ściany do 4 metrów.
Co do posesji przy ul. [...], odległość 3,60 m jest sporna z przepisami i oni też powinni okna zamurować.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Podkreślił, że zarzuty w niej zawarte są w istocie powtórzeniem zarzutów z odwołania.
Co do nich zaś postępowanie wyjaśniające było przeprowadzone i organ ustosunkował się do nich w decyzji.
Uczestniczka K.C. wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się bezzasadna.
Przeprowadzone postępowanie administracyjne nie było dotknięte wadami.
Organy administracji nie naruszyły przepisów postępowania ani przepisów prawa materialnego.
Organy podjęły wszelkich starań by dokładnie wyjaśnić stan faktyczny sprawy. Ich działania pozostają w zgodzie z art. 7, 77 § 1 kpa w oparciu o które wzniesiono obiekty przy [...] i [...].
Ustaliły ponad wszelką wątpliwość, że wybudowane obiekty przy [...],[...], nadbudowany komin nie nosiły znamion samowoli.
Inwestorzy posiadali decyzję na ich wzniesienie. Ich treść objęta została ustaleniami.
Przeprowadzona kontrola posesji wykazała, że wykonane prace pozostają z nimi w zgodzie.
Odstępstw nie dopatrzono się.
Powyższe decyzje nigdy nie zostały wzruszone mimo, że od ich wydania upłynęło kilkadziesiąt lat.
W niniejszym postępowaniu ustalone tam parametry techniczne obiektów, w tym odległości od zabudowy sąsiedniej, granicy nie podlegają badaniu.
Decyzje organów obydwu instancji odpowiadają wymogom art. 107 § 1 – 3 kpa.
Uzasadnienie obydwu decyzji jest wyczerpujące, tam gdy chodzi o ustalenia faktyczne jak i zastosowaną podstawę prawną.
Ocena dowodów została dokonana na podstawie całokształtu materiału dowodowego pozostaje w zgodzie z art. 80 kpa.
W tym stanie rzeczy skoro zarzuty skargi okazały się niezasadne skargę należało oddalić i dlatego orzeczono jak w sentencji (art. 151 ustawy z dnia 30.08.02 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U.02.153.1270 ze zm.).
/-/ E. Podrazik /-/ B. Kamieńska /-/ A. Łaskarzewska
DS
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło