II SA/Po 184/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Zieliński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 11 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi H. C. na uchwałę Rady Miejskiej we Wrześni z dnia 11 marca 2022 r. nr XXXIII/296/2022 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącej uiszczony wpis od skargi w kwocie 300,- (słownie: trzysta) złotych. H. C. pismem z 27 lutego 2023 r. wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej we Wrześni z dnia 11 marca 2022 r. nr XXXIII/296/2022 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w miejscowości Bierzglinek. Zaskarżonej uchwale zarzuciła naruszenie jej interesu prawnego oraz jej uprawnień związanych z korzystaniem z prawa własności należących do niej działek gruntu oznaczonych nr ewid. [...], [...], [...], [...] położonych w miejscowości Bierzglinek, gm. Września, a wywodzących się z przepisów art. 21 ust. 1, art. 64 ust. 2 i ust. 3 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. - Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej, art. 140 i 144 k.c. ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny. Wyjaśniła, iż należące do niej działki gruntu położone w Bierzglinku i nr ewid. [...], [...], [...], [...] tworzą nieruchomość, wpisaną do KW nr [...], sąsiadującą bezpośrednio z terenem objętym postanowieniami zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Dalej skarżąca przytoczyła okoliczności świadczące o wpływie ustaleń zaskarżonego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na pogorszenie sposobu korzystania z należącej do niej nieruchomości. Odpowiadając na skargę Burmistrz Miasta i Gminy Września wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi zauważono, że skarżąca nie jest właścicielem nieruchomości objętych zaskarżonym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, jak też nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z terenem objętym ww. planem. Tym samym przedmiotowa uchwała nie narusza jej interesu prawnego. Organ wskazał, iż zgodnie z treścią księgi wieczystej nr nr [...], której wydruk z dnia 28 marca 2023 r. złączono do odpowiedzi na skargę, H. C. nie jest właścicielką wskazanych w skardze działek nr ewid. [...], [...], [...], [...] położonych w miejscowości Bierzglinek, gm. Września. Skarżąca w 2008r. umową darowizny przeniosła prawo własności tej nieruchomości. Pismem z 04 grudnia 2023 r. H. C. oświadczyła, iż cofa swoją skargę na opisaną wyżej uchwałę. Wyjaśniła, iż skargę na uchwałę Rady Miejskiej we Wrześni z dnia 11 marca 2022 r. nr XXXIII/296/2022 w przedmiocie miejscowego planu w miejscowości Bierzglinek wniosła też jej córka, faktyczna właścicielka nieruchomości sąsiadujących z terenem objętym zaskarżonym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co na następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Stosownie do art. 58 § 1 pkt 5a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej: "p.p.s.a."- Sąd odrzuca skargę jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. W rozpoznawanej sprawie takim przepisem szczególnym jest art. 101 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2023 r., poz. 40) - "u.s.g." - zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Z powyższego przepisu art. 101 ust.1 u.s.g. wynika, iż uprawnienie do wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej przysługuje jedynie tym podmiotom, których interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Zaskarżając uchwałę w trybie tej regulacji należy zatem dowieść, że kwestionowany akt, naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na sferę prawnomaterialną skarżącego, czyli np. pozbawia go pewnych, prawem gwarantowanych uprawnień albo uniemożliwia ich realizację. Skarga taka nie ma zatem charakteru actio popularis, a sąd zobowiązany jest do zbadania legitymacji procesowej strony skarżącej poprzez ustalenie, czy będąca przedmiotem skargi uchwała narusza jej prawem chroniony interes lub uprawnienie. Wskazać przy tym należy, że interes prawny musi być konkretny, indywidualny, a także aktualny. W przypadku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zasadniczo podmiotami legitymowanymi do jego zaskarżenia są właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości położonych na terenie objętym planem, jak też właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości położonych bliskim sąsiedztwie, na które to nieruchomości oddziaływają postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W rozpoznawanej sprawie skarżąca swoją legitymację procesową wiązała z tym, że sporna uchwała naruszyła jej interes prawny wynikający z przysługującej jej własności nieruchomości położnej w bezpośrednim sąsiedztwie do terenów objętych postanowieniami kwestionowanego planu miejscowego. Niemniej jak wynika z odpowiedzi na skargę, a także załączonego od niej wydruku księgi wieczystej nr [...], skarżąca w dacie wniesienia skargi nie była już właścicielem wskazanej przez nią nieruchomości. Od 2008 r. jej właścicielem jest bowiem P. K.. W piśmie z dnia 04 grudnia 2023 r. H. C. potwierdziła, iż "faktyczną właścicielką" ww. nieruchomości jest jej córka P. K.. Tym samym podzielić należy stanowisko organu, iż skarżąca nie wykazała, aby zaskarżona uchwała naruszała jej własny, indywidualny i aktualny interes prawny. W sprawie nie jest sporne, że skarżąca nie jest obecnie właścicielem, czy użytkownikiem wieczystym nieruchomości, którą wskazała w skardze i na którą miałyby oddziaływać postanowienia zaskarżonego planu miejscowego. Nie wskazała też innego źródła interesu prawnego lub uprawnienia, które zostało naruszone zaskarżoną uchwałą. Skoro skarżąca nie wskazała żadnego przepisu prawa materialnego z którego wynika jej aktualny interes prawny, powodujący możliwość skutecznego wniesienia skargi w tej sprawie, Sąd nie mógł przystąpić do oceny legalności zaskarżonej uchwały. Dopiero wykazanie interesu prawnego lub uprawnienia i jego naruszenia można uznać za przesłankę dopuszczalności skargi wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g., uzasadniającą jej merytoryczne rozpoznanie. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zobligowany był odrzucić skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a i § 3 p.p.s.a. (punkt I sentencji postanowienia). O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi postanowiono w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (punkt II sentencji postanowienia) . Odnosząc się od oświadczenia skarżącej o wycofaniu skargi trzeba wyjaśnić, że rozpoznanie wniosku o cofnięcie skargi jest możliwe dopiero wtedy, gdy skarga nie zawiera braków uniemożliwiających nadanie jej dalszego biegu. Strona może cofnąć skargę, jeżeli wszczęła ona postępowanie sądowoadministracyjne, co następuje dopiero wówczas, gdy skarga była dopuszczalna i nie zawierała wskazanych wcześniej braków. Badanie skuteczności złożonego oświadczenia o cofnięciu skargi, jak i umorzenie postępowania sądowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 p.p.s.a. następuje tylko wtedy, gdy skarga została wniesiona skutecznie, tzn. gdy wszczęła postępowanie sądowoadministracyjne. Dopiero wówczas strona skarżąca jest uprawniona do rozporządzenia skargą poprzez jej cofnięcie. W sytuacji natomiast, gdy skarga jest niedopuszczalna, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie, a zatem nie została skutecznie wniesiona i nie zainicjowała postępowania sądowoadministracyjnego, nie jest dopuszczalne jej cofnięcie (patrz. postanowienia NSA z dnia 25 kwietnia 2012 r. II OSK 928/12, z dnia 17 września 2020 r. o sygn. akt II OZ 620/20 – oba dostępne na: https://orzeczenia.nsa.gov.pl) .