II SA/Po 1873/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-07-13

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uchyliło postanowienie organu pierwszej instancji nakładające obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, uznając, że inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, mimo braku przeprowadzenia przez organy postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia rzeczywistej liczby jednostek DJP?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 75 § 1 i 77 § 1 k.p.a., zaniechając przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia rzeczywistej liczby jednostek DJP dla projektowanej inwestycji. Obowiązek ten nie zależy od stanowiska stron postępowania. Zaniechanie dowodowe stanowi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Stan faktyczny
Wójt Gminy S. postanowieniem zobowiązał inwestorów do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko dla planowanej inwestycji hodowlanej, uznając ją za przedsięwzięcie mogące znacząco oddziaływać na środowisko. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło to postanowienie, umarzając postępowanie i uznając, że inwestycja nie wymaga raportu, gdyż liczba DJP nie przekraczała 50. Skarżący zarzucili organowi II instancji brak przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i oparcie się na nieprawdziwych dokumentach, wskazując, że łączna liczba zwierząt przekroczy 50 DJP. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu, oraz zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 10 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska /spr./ Asesor sąd. Edyta Podrazik Protokolant Sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2005r. przy udziale sprawy ze skargi B. i W.N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2003r. Nr [...] w przedmiocie oceny oddziaływania inwestycji na środowisko I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. określa, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 10zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego. /-/E. Podrazik /-/Drzazga /-/A. Łaskarzewska D. R. dnia [...] maja 2003r. sporządził wniosek do Wójta Gminy S. o wydanie decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Charakterystyczne parametry inwestycji określił we wniosku w następujący sposób: - nowe chlewnie – warchlaki – 60 sztuk, tuczniki – 60 sztuk - istniejące chlewnie – maciory – 17 sztuk, prosięta – 60 sztuk, 1 knur, buhaje – 3 sztuki, cielęta – 4 sztuki. Liczbę jednostek DJP określono na 37 przy czym z złącznika do wniosku wynika, że w projektowanej inwestycji liczba ta wynosi 18,5 DJP. Zawiadomienie o wszczęciu postępowania otrzymali inwestor, sąsiedzi – B. W. N., Starostwo Powiatowe w S., Powiatowy Inspektor Sanitarny WIOŚ – Delegatura w K. Starosta Powiatowy nadesłał do Urzędu Gminy w S. opinię, w której stwierdził, że przedmiotowa inwestycja nie wymaga sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w S. postanowieniem z dnia [...] maja 2003r. nałożył dla projektowanej inwestycji obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko. Wójt Gminy S. dnia [...] czerwca 2003r. postanowieniem nr [...] zobowiązał B. i D. R. do sporządzenia raportu oddziaływania przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego – chlewni wraz z urządzeniami technicznymi (płyta gnojowa, zbiornik na gnojowicę) na działce nr [...] w W. gm. S., na środowisko. W uzasadnieniu wywiedziono co następuje. Obowiązek sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko został określony opinią Inspektora Sanitarnego S. Konieczność wykonania raportu wynika z faktu, że powyższe inwestycje należą do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (§ 3 ust. 1 pkt 12 lit. "c" rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 września 2002r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu oddziaływania na środowisko). Na powyższe postanowienie zażalenie wnieśli B. i D. R. Dnia [...] lipca postanowieniem nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w całości zaskarżone postanowienie, postępowanie organu I instancji zostało umorzone. Zdaniem organu przedmiotowa inwestycja nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Stosownie do art. 46 ust. 1 ustawy Prawo ochrony środowiska nie wymaga się przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, tym samym zaś wstępnego postępowania w sprawie ustalenia obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Dolną granicę dla sporządzenia raportu wyznacza w tym przypadku cyfra 50 DJP. Skargę na powyższe postanowienie złożyli B. i W.N. W ocenie skarżących liczba DJP w wypadku wzniesienia budowli przekraczać będzie graniczne 50. Wójt Gminy nie przeprowadziła sprawdzenia rzeczywistej wielkości istniejącej hodowli. Oparła się o nieprawdziwe dokumenty. Zwiększenie produkcji żywca, która będzie dużo większa niż deklarowana pogorszy i tak trudne warunki sanitarne wytwórni. Stąd wykonanie raportu było konieczne. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Podniesiono, że zdaniem organu wniosek i zawarte w nim informacje nie budziły żadnej wątpliwości organów. Nie było więc potrzeby przeprowadzenia dowodu z wizji lokalnej. Nie budziły początkowo wątpliwości samych skarżących skoro od początku brali udziału w postępowaniu i nie wnieśli zastrzeżeń co do danych i wniosku. Dopiero w skardze B. i W. N. wymieniają konkretne ilości zwierząt, nie wskazując w jaki sposób z taką dokładnością ustalili stan inwentarza. Nie ma więc podstaw, by w oparciu o takie informacje nie poparte dowodem, złożone po raz pierwszy w skardze kwestionować postępowanie i rozstrzygnięcie organu. Na marginesie zaznaczono, że prowadząc już dalsze postępowanie organ I instancji przeprowadził wizję lokalną w dniu [...] sierpnia 2003r. Wykazała ona, że stan inwentarza w tym dniu wynosił 21,20 DJP (dnia [...] maja 2003r. inwestor wykazywał 19,2 DJP). Dodatkowe oświadczenie uczestnicy B. i W. N. złożyli w piśmie z dnia [...] października 2003r. oraz na rozprawie dnia 13 lipca 2005r. Wskazali między innymi, że dane co do hodowli tuczników czerpali z uzasadnienia decyzji z dnia [...] stycznia 2003r. W uzasadnieniu podano, że prowadzona będzie hodowla 150 tuczników, a obecnie wynosi ona 120. Podano, że liczba tuczników odpowiada 30 DJP. Hodowla łączna przekraczać będzie 50 DJP. Oznacza to obowiązek sporządzenia raportu. Poinformowano, że niniejsze postępowanie poprzedza postępowanie pozwolenia na budowę, z którego inwestorzy zrezygnowali. Do pisma z dnia [...] października 2003r. dołączono decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i wydaniu pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego – świniarni wraz z urządzeniem na działce nr [...] w W. Powyższa decyzja została uchylona i sprawa przekazana w całości do ponownego rozpoznania jak wynika z dołączonej decyzji Wojewody W. z dnia [...] stycznia 2003r. (nr [...]). W uzasadnieniu powyższej decyzji organ II instancji powołał się na projekt budynku, z którego ma wynikać, że inwestor prowadzi obecnie hodowlę 120 tuczników, co odpowiada DJP. Także z dołączonej do pisma z dnia [...] października 2003r. kserokopii decyzji wynika, że umorzono postępowanie administracyjne wszczęte z wniosku B. i D. R. w sprawie wydania pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego wraz z urządzeniami technicznymi na działce nr [...] w W. Decyzja powyższa jak wynika z uzasadnienia była skutkiem cofnięcia wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Wbrew wywodom organu II instancji przeprowadzone postępowanie nie wykazało, by przedmiotowa inwestycja nie należała do przedsięwziąć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 września 2002r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych kryteriów związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięć do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. 02. 179. 1490). Zaliczenie inwestycji do "przedsięwzięć" w rozumieniu powyższego rozporządzenia zależne jest od przypisanych mu jednostek DJP inwentarza, a także poziomu wzrostu emisji zużycia surowców w rozumieniu § 3 ust. 2 cytowanego wyżej rozporządzenia. I tak sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wymaga w rolnictwie i leśnictwie chów lub hodowla zwierząt w liczbie nie niższej niż 240 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (§ 2 ust. 1 pkt 7). Sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko mogą wymagać przedsięwzięcia znacząco oddziaływujące na środowisko w rolnictwie i leśnictwie w zakresie chowu i hodowli zwierząt w liczbie nie niżej niż 50 DJP niewymienionych w § 2 ust. 1 pkt 7 (§ 3 ust. 1 pkt 8 ppkt e). Sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko mogą wymagać przedsięwzięcia realizowane na terenie zakładu lub obiektu zaliczonego do przedsięwzięć wymienionych w ust. 1, będące przedsięwzięciami niewymienionymi w ust. 1 lub w § 2 ust. 1, jeżeli ich realizacja spowoduje: 1) wzrost emisji o nie mniej niż 20% lub 2) wzrost zużycia surowców, w tym wody, materiałów, paliw, energii o nie mniej niż 20%. Postępowanie organów administracji winno więc najpierw zmierzać do wyjaśnienia tych wielkości. Aby je określić należy precyzyjnie ustalić przedmiot projektowanego przedsięwzięcia, w razie hodowli zwierząt ich łączną liczbę. Przy czym łączna liczba zwierząt stanowi w istocie sumę liczby zwierząt aktualnie hodowanych z liczbą planowanej hodowli w przyszłym przedsięwzięciu. Ustalenia w tym względzie organ poczynić może jedynie w trakcie postępowania wyjaśniającego. Do jego przeprowadzenia organy są zobowiązane na mocy art. 7 kpa. W myśl powyższego przepisu w toku postępowania organy stają na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Zgodnie zaś z art. 75 § 1 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy. W niniejszej sprawie organy nie przeprowadziły praktycznie żadnego postępowania wyjaśniającego, nie dopuściły żadnego dowodu. Wbrew stanowisku organu II instancji nie jest dopuszczalne zaniechanie postępowania wyjaśniającego w sytuacji, gdy uczestnicy nie kwestionują danych we wniosku inwestora. Obowiązek przeprowadzenia postępowania dowodowego nie zależy od stanowiska innych stron, uczestników co do żądań wniosku. Takiego warunku nie zakreśla żaden przepis. A zatem nawet wówczas gdy żadna ze stron nie kwestionowała parametrów inwestycji należało je zbadać. I tak aby ustalić rzeczywistą liczbę aktualnie hodowanych zwierząt organ mógł przeprowadzić wszystkie niezbędne w tym celu dowody. Nic nie stało na przeszkodzie, by zarządzić wizję, przeprowadzić dowód z zeznań świadków, stron, dokumentów. W niniejszej sprawie rozważyć należało także konieczność przeprowadzenia dowodu z akt sprawy toczącej się przed Starostą S. w przedmiocie pozwolenia na budowę zakończonej umorzeniem postępowania, skutek cofnięcia wniosku przez inwestorów B. i D. R. (nr decyzji [...]). Dopiero w ten sposób ustalone dane z informacjami zawartymi we wniosku mogły stanowić podstawy ustaleń co do łącznej liczby planowanej w przyszłości hodowli, w konsekwencji zaś co do liczby jednostek DJP inwentarza. Tylko tak poczynione ustalenia mogły stanowić podstawę do zaliczenia inwestycji do "przedsięwzięć" w rozumieniu analizowanego rozporządzenia. Zaniechanie postępowania dowodowego stanowi zdaniem Sądu naruszenie fundamentalnych zasad postępowania administracyjnego zawartych w art. 7, 77 § 1, 75 § 1 kpa. Do ich stosowania organy są obowiązane także na mocy art. 6 kpa. Powyższe zaniechanie stanowi naruszenie przepisów postępowania mogące mieć istotny wpływ, a wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 ppkt "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Stąd należało orzec jak w punkcie I sentencji. Ponownie rozpoznając sprawę należy przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, które odpowiadać będzie regułom zawartym w art. 7, 77 § 1, 75 § 1 kpa. Przy jego przeprowadzeniu należy mieć na względzie wywody zawarte w niniejszym uzasadnieniu. Rozważyć należy także przeprowadzenie dowodu z akt administracyjnych zakończonych postanowieniem, które w istocie dotyczyło wydania pozwolenia na budowę budynku inwentarskiego wraz z urządzeniami technicznymi na działce położonej w W. nr [...], z wniosku B. i D. R. Jak w punkcie II orzeczono na zasadzie art. 152 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozstrzygnięcie z punktu II oparto na art. 200 cytowanej ustawy. /-/E. Podrazik /-/Drzazga /-/A. Łaskarzewska brak podpisu sędziego spowodowany jest jego nieobecnością /-/A. Łaskarzewska kk

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło