II SA/Po 1888/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-11-08

Skład orzekający: Paweł Miładowski, Maciej Dybowski, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie rejestracji pojazdu z powodu przerobienia numerów identyfikacyjnych może zostać utrzymana mimo zarzutu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego i błędnej interpretacji art. 145 § 1 pkt 5 kpa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 kpa jest zasadne, gdy ujawnione zostaną nowe okoliczności faktyczne istniejące w dniu wydania decyzji, lecz nieznane organowi. W sprawie stwierdzono, że pojazd miał przerobione numery identyfikacyjne już w dniu rejestracji, co stanowiło podstawę do odmowy rejestracji. Naruszenia przepisów postępowania administracyjnego nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, wobec czego skarga została oddalona.
Stan faktyczny
M. S. złożył wniosek o rejestrację samochodu ciężarowego, dołączając wymagane dokumenty. Po rejestracji pojazdu organ wznowił postępowanie na podstawie informacji prokuratury o przerobieniu numerów identyfikacyjnych pojazdu. Biegli potwierdzili, że numery nadwozia i silnika są nieoryginalne. Organ odmówił rejestracji pojazdu i zobowiązał M. S. do zwrotu tablic rejestracyjnych i dowodu rejestracyjnego. M. S. zaskarżył decyzję, podnosząc zarzuty naruszenia prawa i procedury.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: sędzia WSA Maciej Dybowski (spr.) sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Protokolant: Paweł Grzęda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 listopada 2005r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu oddala skargę /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/P.Miładowski /-/M.Dybowski sygn. 4/II SA/Po 1888/03 U Z A S A D N I E N I E Starosta [...] decyzją z dnia [...] r.- nr[...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 146 § 1 kpa i art. 71 ust. 1 i 2 w zw. z art. 66 ust. 3a ustawy z 20.6.1997 r. prawo o ruchu drogowym (Dz.U. 98/ 97/602 ze zm.- dalej prd), po wznowieniu z urzędu postępowania zakończonego wydaniem ostatecznych decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] r.- dowodem rejestracyjnym seria [...] nr [...] i Starosty [...] z dnia [...] r.- dowodem rejestracyjnym seria[...]: 1. stwierdził, że decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] r.- dowód rejestracyjny seria [...] nr [...] w sprawie rejestracji przez M. S. samochodu ciężarowego marki [...] , nr rejestracyjny[...], numer nadwozia [...], numer silnika[...], została wydana z naruszeniem prawa; 2. uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] r.- dowód rejestracyjny seria [...] w sprawie rejestracji przez M. S. samochodu ciężarowego marki[...], nr rejestracyjny[...], numer nadwozia[...], numer silnika[...]; 3. odmówił M. S. rejestracji tego pojazdu; 4. zobowiązał M. S. do zwrotu tablic rejestracyjnych o numerze [...] i dowodu rejestracyjnego seria [...] w terminie 7 dni od uprawomocnienia się niniejszej decyzji. W uzasadnieniu Starosta wskazał, ze dnia [...] r. M. S. wniósł w Urzędzie Rejonowym w [...] o zarejestrowanie samochodu ciężarowego marki[...], dołączywszy do wniosku: zagraniczny rachunek zakupu pojazdu marki Mercedes, wystawiony przez firmę[...] . w dniu [...]r. na nazwisko M. S.; dowód odprawy celnej przywozowej pojazdu samochodowego serii[...] , wydany przez Urząd Celny w [...] dnia [...] r. na pojazd marki[...]; zaświadczenie z przeprowadzonego badania technicznego pojazdu wydane przez Stację Diagnostyczną Pojazdów [...] w [...] dnia [...] r.; kartę pojazdu ([...]). Na podstawie owych dokumentów dokonano rejestracji pojazdu pod numerem rejestracyjnym [...] i wydano dowód rejestracyjny serii [...] nr[...]. Dnia [...] r. M. S. wniósł o przerejestrowanie owego pojazdu z powodu zniszczenia dowodu rejestracyjnego, dołączając do wniosku: dowód rejestracyjny pojazdu serii[...] nr [...] na nazwisko M. S. , wydany przez Urząd Rejonowy w[...]; tablice rejestracyjne nr[...]. Na podstawie tychże dokumentów dokonano rejestracji pojazdu pod numerem rejestracyjnym [...] i wydano dowód rejestracyjny serii [...]. Dnia [...] r. Starostwo otrzymało postanowienie Prokuratora Rejonowego w [...] z dnia [...] r. [...], z którego to postanowienia wynika, że Prokuratura Rejonowa w [...] prowadziła dochodzenie w sprawie przerobienia pola numerowego nadwozia samochodu ciężarowego marki [...] poprzez wycięcie i wspawanie w jego miejsce elementu karoserii z numerem nieautentycznym. Powołany biegły z dziedziny mechanoskopii stwierdził, że numer nadwozia i numer silnika są nieoryginalne. Biegły Sądu Okręgowego w [...] w trakcie badań stwierdził, że mocowanie tabliczki nie jest oryginalne; nity mocujące tabliczkę nie są stosowane przez producenta a naniesione na powierzchni tabliczki znaki są nieoryginalne. W wyniku przeprowadzonych badań nie stwierdzono śladów przebijania czy przerabiania znaków. Cała pionowa ścianka czołowa stopnia z oryginalnym numerem została wycięta, a w jej miejsce wspawano nową ściankę z wybitym ww numerem. Z prawej strony pojazdu, nad stopniem w ściance czołowej progu, wybity jest numer nadwozia[...], ograniczony w przodu znakami firmowymi[...]; numer jest nieoryginalny. Na polu numerowym widoczne są ślady malowania; grubość lakieru znacznie przekracza dopuszczalne normy fabryczne, znaki wybito nierównomiernie, kształt znaków odbiega od wzoru fabrycznego. W wyniku badań nie ustalono oryginalnego numeru nadwozia badanego pojazdu. Z korpusu silnika zeszlifowano oryginalny numer silnika; w jego miejsce wybito nieoryginalny numer [...]. W wyniku badań ujawniono część znaków o brzmieniu takim samym, jak treść znaków obecnie wybitego numeru; stwierdzono co najmniej dwukrotne nabicie obecnie naniesionego numeru. W wyniku badania nie ujawniono pełnego oryginalnego numeru badanego silnika. W wyniku wznowienia postępowania decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia [...] r. nie może być uchylona, bowiem od jej wydania upłynęło ponad 8 lat- uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 5 kpa nie może nastąpić, jeśli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło 5 lat ( art. 146 § 1 kpa). Organ ograniczył się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa ( art. 151 § 2 kpa). W decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. zaistniała przesłanka z art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 kpa do wznowienia postępowania, a w następstwie do uchylenia decyzji dotychczasowej i wydania nowej decyzji, rozstrzygającej o istocie sprawy. Pojazd uczestniczący w ruchu winien posiadać nadane przez producenta cechy identyfikacyjne tj. nr VIN albo numer nadwozia, podwozia lub ramy oraz numer silnika ( art. 66 ust. 3a prd). Spełnienie wymogów art. 66 jest warunkiem dopuszczenia pojazdu do ruchu ( art. 71 ust. 1 i 2 prd). Skoro nie spełniono warunków z art. 66 prd, brak było podstaw do zarejestrowania pojazdu. W odwołaniu z dnia [...] r. M. S. wniósł o: uchylenie zaskarżonej decyzji; wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji; wydanie duplikatu dowodu rejestracyjnego serii [...] nr [...] z powodu zniszczenia dowodu rejestracyjnego. Odwołujący się wskazał, że z postanowienia z dnia [...] r. dowiedział się, że Starosta postanowił wznowić z urzędu postępowanie w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi: Kierownika Urzędu Rejonowego z [...] i Starosty [...] z [...] r. Zaskarżona decyzja została wydana bez możliwości zapoznania się przez Stronę ze zgromadzonym materiałem dowodowym, czym naruszono art. 8, 9, 10 kpa. Przywołując orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, Trybunału Konstytucyjnego i Sądu Najwyższego M. S. wskazał na: ciążący na organie obowiązek informowania i wyjaśniania stronom całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych, zasadę ochrony zaufania obywatela do prawidłowości działań organów administracji i sądów. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 127 § 2, art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i poglądy prawne organu I instancji. Uchylenie decyzji z przyczyn proceduralnych, powołanych przez Odwołującego, zmierzałoby jedynie do wydłużenia postępowania. Uchybienie wskazane w odwołaniu nie miało wpływu na treść decyzji. Decyzję wydano w oparciu o dowody przeprowadzone w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym przez Prokuraturę Rejonową w[...]. M. S. uczestniczył w tym postępowaniu i co wynika z akt sprawy znane mu są ustalenia dokonane w tym postępowaniu. Starosta w postanowieniu o wznowieniu postępowania (doręczonym Stronie) powołał przyczyny wznowienia- przerobienie numerów nadwozia i silnika, Strona mogła przed wydaniem decyzji odnieść się do tej okoliczności, mogła powołać inne znane sobie dowody ( mające wpływ na wynik sprawy) w odwołaniu od decyzji lecz tego nie uczyniła. Organ I instancji prawidłowo ocenił, że w sprawie zachodzą okoliczności stanowiące podstawę wznowienia postępowania- ujawnione zostały przez Prokuraturę Rejonową w [...] okoliczności przebicia numerów identyfikacyjnych pojazdu, nieznane organowi w dacie dokonania rejestracji pojazdu ( art. 145 § 1 kpt 5 kpa). Trafnie Starosta ustalił istnienie podstaw do uchylenia w trybie art. 151 § 1 pkt 2 kpa decyzji Starosty z dnia [...] o rejestracji owego samochodu i odmowy zarejestrowania tego pojazdu na rzecz M. S. Prokuratura Rejonowa w [...] postanowieniem z dnia [...] r.- [...] umorzyła dochodzenie w sprawie usunięcia numeru identyfikacyjnego nadwozia ww pojazdu i wspawania w jego miejsce elementu karoserii z numerem [...] i w sprawie usunięcia numeru identyfikacyjnego silnika tego pojazdu poprzez jego zeszlifowanie i nabicie w jego miejsce numeru nieoryginalnego o brzmieniu[...]. Umorzenie postępowania przygotowawczego nastąpiło wobec stwierdzenia, że czyn nie zawiera ustawowych znamion czynu zabronionego (został dokonany przed wejściem w życie aktualnie obowiązującego kodeksu karnego, penalizującego tego typu czyny). Brak oryginalnych numerów identyfikacyjnych uniemożliwia rejestrację pojazdu. Prawidłowo Starosta orzekł, że decyzja Kierownika Urzędu z dnia [...] r. o rejestracji owego samochodu na wniosek M. S. została wydana z naruszeniem prawa. Z zebranych dowodów wynika, że ów pojazd już w dacie nabycia przez M. S. miał przebite numery identyfikacyjne, zatem ww decyzja była wadliwa. Z uwagi na znaczny upływ czasu nie jest możliwe wzruszenie tej decyzji poprzez uchylenie w trybie art. 151 § 1 pkt 2 kpa. Na skutek wniesienia odwołania, wstrzymanie decyzji nastąpiło z mocy prawa, zatem nie wymagało to wypowiedzenia się Kolegium. Decyzją I instancji nie objęto wniosku o wydanie duplikatu dowodu rejestracyjnego, zatem orzekanie w tej sprawie przekraczałoby zakres postępowania odwoławczego. W skardze na powyższą decyzję M. S. zarzucił decyzji: naruszenie przepisów prawa przez błędną interpretację art. 145 § 1 pkt 5 kpa; naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego ( art. 8, 9, 10 kpa) skutkujące wadliwością formalno- prawną decyzji. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji jej poprzedzającej, i o zasądzenie kosztów postępowania. M. S. wskazał, że błędnie zinterpretowano art. 145 § 1 pkt 5 kpa, bowiem nowym dowodem, nie istniejącym w dniu wydawania przedmiotowych decyzji o rejestracji samochodu, jest dowód z opinii biegłego stwierdzający, że numery w pojeździe nie są numerami oryginalnymi; dowód ów nie istniał w momencie wydawania decyzji o rejestracji pojazdu marki [...], zatem nie mógł stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Stanowisko Samorządowego Kolegium co do zarzutu naruszenia art. 8, 9 i 10 kpa, jest lekceważeniem przepisów rangi ustawy, zasady poszanowania strony postępowania i zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadną. Skarżący błędnie ogranicza wykładnię art. 145 § 1 pkt 5 kpa jedynie do tej części dyspozycji normy, w której mowa o nowych dowodach, gdy tymczasem ustawodawca nakazuje wznowić postępowanie, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Takie rozumienie nowych okoliczności faktycznych w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa miał na uwadze Sąd Najwyższy w wyrokach z: 7.7.1999- III RN 22/99- OSNAP 12/00/451, 13.1.2000- III RN 125/99- OSNAP 20/00/739, akceptowanych przez Zespół pod red. A. Wróbla "Kpa orzecznictwo piśmiennictwo" Zakamycze 2002 s. 721 uw. 40). W stanie faktycznym istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy, fakt przebicia numerów identyfikacyjnych pojazdu istniał już w dacie podjęcia decyzji przez Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] dnia [...] r., jak i w dacie podjęcia decyzji przez Starostę [...] dnia [...]r. o zarejestrowaniu pojazdu, lecz każdy z tych organów w dniu wydania decyzji przez każdy z nich, o tej okoliczności nie wiedział (bowiem rejestracja pojazdu odbywała się wyłącznie na podstawie dokumentów; uzasadnienie wyroku SN z 14.5.1996- III ARN 92/95- OSNAP 23/96/351). W tym stanie rzeczy w zaskarżonej decyzji nie doszło do błędnej interpretacji art. 145 § 1 pkt 5 kpa. W sprawie doszło do naruszenia art. 10 ust. 1 kpa, lecz naruszenie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Bezspornym w sprawie jest, że dnia [...] r. Skarżącemu doręczono odpis postanowienia o wznowieniu postępowania w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] z dnia [...] r. i Starosty [...] z dnia [...] r. (k. 1-1b akt administracyjnych). W uzasadnieniu postanowienia organ I instancji wskazał, iż z postanowienia Prokuratury Rejonowej w [...] wynika, że biegły z dziedziny mechanoskopii stwierdził, że numer nadwozia i numer silnika przedmiotowego pojazdu są nieoryginalne. Tym samym Zainteresowany, uczestniczący w postępowaniu karnym w charakterze świadka (k. 12-12v akt administracyjnych) miał świadomość, że postępowanie wiąże się z faktem wykrycia nieautentycznych numerów identyfikacyjnych samochodu[...]. Za tym, że M. S. miał w tej materii wiedzę nie mniejszą niż Jego ojciec Z. S. przemawia to, że w postępowaniu karnym, toczącym się na podstawie ustawy, mając obowiązek składania zeznań zgodnie z prawdą, M. S. określił swą rolę w sprawie sprowadzenia i rejestracji samochodu jako figuranta, bowiem auto zostało nań tylko zarejestrowane, a faktycznie było użytkowane przez ojca (k. 10-10v, 12v akt administracyjnych; art. 106 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1270 ze zm.- dalej upsa w zw. z art. 231 kpc). W niniejszym postępowaniu sadowoadministracyjnym Z. S. jest pełnomocnikiem M. S. ( k. 20 akt sądowych). Trafnie Samorządowe Kolegium podnosi, że gdyby Skarżący w rzeczywistości chciał powołać nowe okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy bądź nowe dowody, powołałby je w odwołaniu; skoro tego nie uczynił, to znaczy, że owo uchybienie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Należy zauważyć, że także w skardze do Sądu Administracyjnego M. S. nie wskazuje, jakich to dowodów nie mógł powołać w postępowaniu administracyjnym i jaki to miałoby wpływ na wynik sprawy. W art. 8 kpa zawarte są dwie zasady: pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i pogłębiania świadomości i kultury prawnej obywateli. Skarżący nie wskazuje, która z tych zasad- w Jego ocenie- doznała naruszeń w toku postępowania. Sąd nie znalazł naruszenia żadnej z zasad zawartych w art. 8 kpa. W art. 9 wyrażono zasadę udzielania pomocy prawnej stronom. Zasada ta nie uległa w żadnym stopniu naruszeniu. Nie ulega wątpliwości, że z prawidłowo opublikowanych powszechnie obowiązujących aktów prawnych, obowiązujących w dniach obu rejestracji ( 13. 6.1994 i 28.11.2001)- odpowiednio- art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. prawo o ruchu drogowym- j.t. Dz.U. 11/92/41 ze zm. i § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów (Dz.U. 37/93/164), i art. 71 ust. 1 i 2 prd i § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 19 czerwca 1999 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. 59/99/632, zm. 25/00/305, 26/01/296) wynikał obowiązek przedłożenia w szczególności ostatniego dowodu rejestracyjnego, zawierającego uwidocznione prawidłowo nadane numery: silnika i nadwozia. Fakt usunięcia owych numerów i nabicia nieoryginalnych, w trybie pozaprawnym, jest między stronami niesporny i należycie stwierdzony na podstawie opinii biegłego sądowego. Skarżący nie wskazuje, jakich pouczeń organy obu instancji Mu nie udzieliły i jakie ujemne skutki procesowe na skutek tego dotknęły Skarżącego. Sąd uchybień organów administracji publicznej w tej materii nie stwierdza. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ( w szczególności wyroki z: 21.7.1998- II SA 649/98; 1.6.1998- II SA 446/98, 11.5.1998- II SA 272/98, 12.3.1998- II SA 32/98) i Sądu Najwyższego (w szczególności wyroki z: 29.3.1995- III ARN 5/95- OSNAP 19/95/236; 14.5.1996- III ARN 92/95- OSNAP 23/96/351; 19.9.2002- V CKN 1136/00) utrwalony jest pogląd, że przerobienie numerów identyfikacyjnych silnika lub nadwozia pojazdów jest czynem niedozwolonym w rozumieniu prawa cywilnego i administracyjnego, a przedkładane w postępowaniu rejestracyjnym dokumenty winny być zgodne ze stanem faktycznym. Skoro takowymi nie były dnia [...] r., obowiązkiem Starosty było na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 146 § 1 kpa stwierdzić, że przedmiotowa decyzja Kierownika Urzędu Rejonowego w [...] została wydana z naruszeniem prawa. Dokumenty te nie były zgodne ze stanem faktycznym także dnia [...] r., zatem na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 146 § 1 kpa Starosta obowiązany był uchylić swą decyzję z dnia [...] r. i odmówić rejestracji owego pojazdu (art. 71 ust. 1 i 2 w zw. z art. 66 ust. 3a prd). Na wynik sprawy nie ma wpływu wydanie dnia [...] r. przez Starostę [...] dowodu rejestracyjnego tego samego pojazdu (k. 21 akt sądowych), bowiem Sąd ocenia stan faktyczny i prawny, istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Kognicja Sądu nie obejmuje przesłanek prowadzących- np. w wyniku nadania nowych numerów w trybie przewidzianym w prawie- do ponownej rejestracji pojazdu. Przeświadczenie Strony, że obecnie "wszystko jest w porządku" nie zmienia faktu, że pojazd został zarejestrowany z naruszeniem prawa dnia [...] r. i[...] r. Skoro zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca odpowiada prawu materialnemu a naruszenie przepisów postępowania ( art. 10 § 1 kpa) nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, przeto na podstawie art. 151 upsa w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę- prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1271 ze zm., skargę należało oddalić. /-/D.Rzyminiak-Owczarczak /-/P.Miładowski /-/M.Dybowski MB

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło