II SA/Po 192/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Asesor sąd. Karol Pawlicki Protokolant sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 maja 2004r. sprawy ze skargi S.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2001r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2001r. Nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego S.S. kwotę 10zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. określa, iż zaskarżone orzeczenie nie może być wykonane. /-/K. Pawlicki /-/A. Łaskarzewska /-/B. Kamieńska Postanowieniem z dnia [...] listopada 2001r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu P., działając w oparciu o art. 97 § 1 pkt 4 kpa, zawiesił postępowanie w sprawie samowolnie wzniesionego ogrodzenia na działce nr [...] przy ul. [...] w M. do czasu dostarczenia przez J. i S. J. dokumentu potwierdzającego lub wykluczającego ich prawo własności do działek [...] - [...] -[...] (bez działki [...]). W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podał, że ustalenie czy w/w legitymują się prawem własności wskazanych działek, wynika z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 28 listopada 2000r. sygn. II SA/Po 1880/99. Powyższe jest dla organu o tyle istotne, że w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, trudno stwierdzić, kto jest właścicielem działek przy ul. [...] w M., a tym samym kto ma w sprawie występować w charakterze strony, a kto – świadka. W sprawie pozostała niewyjaśniona kwestia własności działek [...] -[...] -[...] (bez działki [...]) i dlatego, biorąc pod uwagę pismo J. J. z [...] października 1997r. oraz to, że wystąpił on do sądu powszechnego z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku po A. i F. J., organ zdecydował o zawieszeniu postępowania. W zażaleniu od powyższego postanowienia J. J., E.J. i P. J. podnieśli, że wskazali już kto jest właścicielem działek o nr [...] i [...], oraz że nie mają roszczeń do działki nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2001r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu podano, że z zawiadomień Sądu Rejonowego w Śremie wynika, że J. J. jest właścicielem działek o nr [...],[...] oraz [...]. Nie ustalono natomiast, czy ma on prawo własności innych nieruchomości przy ul. [...] w M. Skoro zaś toczy się postępowanie spadkowe po A. i F. J., to – mając na uwadze umożliwienie skarżącym wykazania się prawem własności lub złożeniem oświadczenia, że takiego prawa nie posiadają – zawieszenie postępowania w sprawie było uzasadnione. Na postanowienie organu odwoławczego skargi do Ośrodka Zamiejscowego Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wnieśli P. J., E.J. i J. J. Zdaniem skarżących mają oni prawo brać udział w postępowaniu jako strona, będąc właścicielem lub użytkownikiem a J. J. również jako spadkobierca po A. i F. J. Odpowiadając na skargi organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie, przytaczając argumenty zawarte w postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sadów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargi okazały się zasadne. Jak podstawę prawną zawieszenia postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie podano art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Powyższy przepis nakłada na organ obowiązek zawieszenia postępowania, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Należy przy tym przyjąć, że zagadnieniem wstępnym w rozumieniu powyższego przepisu może być tylko zagadnienie prawne, którego rozstrzygnięcie należy do właściwości innego organu lub sądu i zagadnienie to może być odrębnym przedmiotem postępowania przed takim organem lub sądem. Z treści tego przepisu wynika, że zagadnienie to nie było jeszcze przedmiotem postępowania przed właściwymi organami albo w toczącym się postępowaniu nie zapadło jeszcze prawomocne (ostateczne) rozstrzygnięcie w tej kwestii ("Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz" red. M. Jaśkowska, A. Wróbel Kraków 2000r., s. 532-533). Według organów nadzoru budowlanego obowiązek zawieszenia postępowania do czasu ustalenia spadkobierców działek sąsiadujących z działką nr [...] w M. wynika z treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego o sygn. II SA/Po 1880/99. Pogląd ten jest błędny. We wspomnianym orzeczeniu Sąd wskazał, iż organy dopuściły się uchybień, które sprawiły, że nie przesłuchano w sprawie w charakterze świadków wspomnianych w wyroku osób. Z treści orzeczenia nie wynika, aby Sąd uznał, iż konieczne jest przeprowadzenie postępowania spadkowego w celu ustalenia następców prawnych poprzednich właścicieli przedmiotowych działek. Ponadto organy nadzoru nie wskazały, aby istniał jakikolwiek związek przyczynowo – skutkowy między postępowaniem z zakresu prawa budowlanego (samowolne wzniesienie ogrodzenia) a postępowaniem spadkowym (ustalenie spadkobierców). Nie można też zgodzić się z twierdzeniem organów, że nie wiadomo, kogo spośród członków rodziny J. traktować jako stronę, a kogo – jako świadka. O tym, kto jest stroną postępowania, a kto może występować w charakterze świadka, przesądza kodeks postępowania administracyjnego. W tym kontekście wskazać należy, że adresatem decyzji dotyczącej samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego jest inwestor, który dopuścił się samowoli. W tych okolicznościach Sąd uznał, że zbędne było zawieszenie postępowania administracyjnego z powodu wskazanego w uchylonych postanowieniach w sytuacji, gdy przedmiotem sporu jest ogrodzenie wzniesione na działce nr [...] i to od strony drogi publicznej. W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/K. Pawlicki /-/B. Kamieńska /-/S. Małek kk