II SA/Po 193/08

WyrokWSA w Poznaniu2008-10-22

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Wiesława Batorowicz, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy indywidualny członek wspólnoty mieszkaniowej, w której wyodrębniono więcej niż siedem lokali, może być stroną postępowania administracyjnego dotyczącego pozwolenia na budowę obejmującego części wspólne nieruchomości, jeśli wykaże swój indywidualny interes prawny?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może automatycznie odrzucać możliwości uznania indywidualnego członka wspólnoty mieszkaniowej za stronę postępowania administracyjnego dotyczącego części wspólnych nieruchomości. Obowiązkiem organu jest zbadanie, czy skarżący wykazał swój indywidualny interes prawny, który może uzasadniać jego status strony, nawet jeśli w normalnych okolicznościach reprezentuje go zarząd wspólnoty. Brak takiego zbadania skutkuje naruszeniem przepisów postępowania i koniecznością uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na remont piwnic w budynku mieszkalnym. H. P., współwłaściciel lokalu i członek wspólnoty mieszkaniowej, odwołał się od tej decyzji, twierdząc, że prace przekraczają zwykły zarząd i nie wyraził na nie zgody. Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że H. P. nie jest stroną postępowania, a reprezentuje go zarząd wspólnoty. H. P. zaskarżył decyzję Wojewody do WSA, kwestionując brak odniesienia się do jego statusu strony.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2008 r. sprawy ze skargi H. P. na decyzję Wojewody z dnia [..] Nr [..] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącego kwotę 200,- zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Drzazga /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak Decyzją z dnia [..] Prezydent Miasta P. zatwierdził projekt budowlany i udzielił Zarządowi Nieruchomości ul.H. w P. pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie i remoncie piwnic w budynku mieszkalnym przy ul H.w P. W dniu 19 października 2007r. odwołanie od tej decyzji złożył H. P., jeden ze współwłaścicieli budynku, członek Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. H.w P. Odwołujący się podniósł, że planowane prace budowlane przekraczają zwykły zarząd nieruchomością, on nie udzielił zgody na wykonanie remontu piwnicy w zakresie przewidzianym w decyzji z dnia [..], a według jego informacji Wspólnota Mieszkaniowa nie podjęła też w tej sprawie stosownej uchwały. Decyzją z dnia [..] Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że Wspólnota Mieszkaniowa przy ul.H. w P., której członkiem jest odwołujący się, działa zgodnie z przepisami art. 6 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz.U. z 2000r. Nr 80, poz. 903 ze zm.) i realizuje uprawnienia właścicielskie członków wspólnoty w zakresie nieruchomości wspólnej, zdefiniowanej w art. 3 ust.2 tej ustawy. Zgodnie z art. 20 i 21 ustawy, w przypadku gdy lokali wyodrębnionych jest więcej niż 7, zarząd wspólnoty kieruje sprawami wspólnoty, reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Poszczególnym członkom wspólnoty samodzielne uprawnienie w stosunku do nieruchomości przysługują zasadniczo tylko w zakresie określonym w art. 12, zatem właściciel lokalu mieszkalnego w budynku objętym wspólnotą nie uczestniczy na prawach strony w postępowaniu, dotyczącym wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, obejmującym części wspólne nieruchomości. Stroną takiego postępowania jest wspólnota mieszkaniowa reprezentowana przez zarząd wspólnoty. Powyższe wskazuje, zdaniem organu, na brak przesłanek do uznania H. P. za stronę postępowania. Powyższa decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem skargi H. P. do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarżący kwestionuje w niej brak odniesienia się organu w uzasadnieniu decyzji do kwestii złożenia przez P. S. oświadczenia w sprawie zezwolenia na przeprowadzenie prac remontowych. Na rozprawie skarżący wskazał, że przysługuje mu przymiot strony w przedmiotowym postępowaniu. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona, bowiem organ odwoławczy nie poczynił wystarczających ustaleń do rozstrzygnięcia czy skarżącemu przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją organu pierwszej instancji z dnia [..]. Niespornym jest, iż skarżący, jako właściciel lokalu mieszkalnego nr [..], jest członkiem Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. H. w P. Jako że w nieruchomości przy ul. H. jest wyodrębnionych ponad siedem lokali, zgodnie z art. 20 ustawy z dnia 24 czerwca 1994r. o własności lokali (Dz.U. z 2000r. Nr 80, poz. 903 ze zm.) do zarządzania wspólną nieruchomością został powołany zarząd. Stosownie do art. 21 w/w ustawy zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą a poszczególnymi właścicielami nieruchomości. Utrwalony jest w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, że w pewnych przypadkach możliwe jest odstępstwo od ogólnych zasad reprezentowania w postępowaniu administracyjnym podmiotów o charakterze zbiorowym, takich jak Wspólnota Mieszkaniowa. Nie we wszystkich przypadkach za członka wspólnoty działa zarząd Wspólnoty. Jeżeli członek wspólnoty wykaże swój indywidualny, własny interes to istnieje podstawa by występował jako strona postępowania administracyjnego, w którym może także występować Wspólnota. To obowiązkiem organu jest zbadać czy taki interes strona wykazuje, czy też zainteresowanie sprawą wynika z interesu faktycznego a nie prawnego. Należy przypomnieć, że interes prawny to interes indywidualny, konkretny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny to zatem interes, którego podstawą mogą być wyłącznie przepisy prawa materialnego administracyjnego, bowiem decyzja administracyjna jest władczą konkretyzacją prawa administracyjnego( por. wyrok NSA z dnia 26.06.2007r., IIOSK 627/06, lex nr 344935, wyrok WSA w Warszawie z dnia 21.07.2004,IVSA/Wa 2061/02, lex nr 158921, wyrok WSA w Warszawie z dnia 19.102004r., IV SA 1317/03, lex nr 160791, wyrok NSA z dnia 17.04.2007r., IOSK 755/06, lex nr 337023). Organ odwoławczy winien był zatem wnikliwie zbadać czy H. P. składając odwołanie od decyzji miał własny interes prawny w toczącym się przed pierwszą instancją postępowaniu. Winien był zatem ocenić argumenty podnoszone przez skarżącego w odwołaniu, ewentualnie zwrócić się do skarżącego o wskazanie w czym upatruje swój interes prawny w toczącym się postępowaniu. Organ odwoławczy nie wyjaśnił powyższej kwestii, uznając iż skarżącemu nie przysługuje przymiot strony z tego tylko powodu, że w jego imieniu działa zawsze Wspólnota Mieszkaniowa. W rezultacie, w ocenie Sądu, decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego została wydana z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa, co musiało skutkować jej uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Ponownie rozpatrując odwołanie, organ winien zatem jeszcze raz rozważyć czy skarżącemu przysługuje przymiot strony, a więc czy skarżący ma swój interes prawny w toczącym się postępowaniu. W szczególności organ winien ustalić czy planowane prace budowlane dotyczą części wspólnych nieruchomości, czy też dotyczą części budynku, które służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali mieszkalnych. W.Batorowicz /-/ B.Drzazga /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak Za nieobecnego sędziego korzystającego ze zwolnienia lekarskiego uzasadnienie wyroku podpisała sędzia /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło