II SA/Po 1950/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-07-27

Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Barbara Drzazga, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy mur przylegający do budynku mieszkalnego, wybudowany w granicy działki, może być uznany za ogrodzenie w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego, a tym samym czy jego budowa nie wymaga pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie dokonał należytej analizy zgromadzonych dowodów i nie wyjaśnił, dlaczego przyjął, że budowany mur stanowi ogrodzenie między działkami. Niewłaściwe ustalenie funkcji wybudowanego muru jest kluczowe dla rozstrzygnięcia sprawy, a skoro stan faktyczny jest wątpliwy, a organ odwoławczy nie uzupełnił postępowania, zaskarżona decyzja podlega uchyleniu.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę muru wybudowanego w granicy działki, uznając go za samowolnie wybudowany obiekt budowlany bez pozwolenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie, uznając mur za ogrodzenie, którego budowa nie wymaga pozwolenia. Skarżący (sąsiedzi) zakwestionowali tę kwalifikację, twierdząc, że mur przylega do budynku i nie jest ogrodzeniem. Sąd administracyjny uznał, że organ odwoławczy nie wyjaśnił należycie funkcji muru.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Asesor sąd. Edyta Podrazik Protokolant Sekr. sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lipca 2005r. sprawy ze skargi I. i B. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ E. Podrazik /-/ B. Kamieńska /-/ B.Drzazga Decyzją z dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. , na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 1, art. 51 ust. 1 pkt 1, art. 52 i 83 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) nakazała F.Z. wykonanie rozbiórki samowolnie wybudowanego muru z bloczków M-6 na posesji w K. przy ul. [...], przylegającego do budynku mieszkalnego zlokalizowanego w granicy działki w K. przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w trakcie kontroli stwierdzono, iż na posesji przy ul. [...] prowadzone są roboty budowlane polegające na budowie muru z bloczków M-6, przylegającego do sąsiedniego budynku mieszkalnego. W ścianie tego budynku zlokalizowane są okna na piętrze i na parterze i dalsza budowa muru spowodowałaby zamurowanie okna na parterze. Organ stwierdził, że inwestor F.Z. nie posiada pozwolenia na wykonywanie robót budowlanych, a z uwagi na umieszczenie budynku mieszkalnego przy ul. [...] w spisie zabytków, wszystkie prace budowlane wymagają uzgodnień z Wojewódzkim Konserwatorem zabytków. Organ podniósł też, że toczyło się postępowanie w sprawie likwidacji okien w ścianie granicznej budynku przy ul. [...] , ale postępowanie w tej sprawie zostało umorzone postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] Zdaniem organu pierwszej instancji, skoro obiekt budowlany został wybudowany bez pozwolenia lub zgłoszenia, to na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego należało orzec nakazanie rozbiórki obiektu. Powyższa decyzja została podjęta po wydaniu w dniu [...] . postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych. W odwołaniu od decyzji z dnia [...]. F. i O. Z. podnieśli, że wykonanie ogrodzenia nie wymaga pozwolenia na budowę. Zdaniem skarżących ogrodzenie nie miało na celu likwidacji otworów okiennych w sąsiednim budynku, a jedynie ich zasłonienie. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru budowlanego w poznaniu decyzją z dnia 1 sierpnia 2003r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie dotyczące rozbiórki muru. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wybudowany przez F.Z. mur stanowi ogrodzenie między działkami, a zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 7 prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa ogrodzeń, poza ogrodzeniami od strony dróg, ulic, placów i ogrodzeniami o wysokości powyżej 2,20 m, które wymagają zgłoszenia właściwemu organowi zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego. Decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem skargi B. i I.małż. D. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący, współwłaściciele nieruchomości przy ul. [...] podnieśli, że wybudowany mur nie jest ogrodzeniem, bo przylega do budynku. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się uzasadniona. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. W ramach tej kontroli Sąd ocenia, czy organ administracyjny prawidłowo ustalił stan faktyczny, a więc czy wyjaśnił wszystkie okoliczności sprawy istotne dla jej rozstrzygnięcia, czy w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy i czy prawidłowo zastosował normy prawa materialnego. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że organ odwoławczy nie wyjaśnił należycie okoliczności sprawy istotnych dla jej prawidłowego rozstrzygnięcia. Przede wszystkim należy wskazać, że organ ten nie dokonał w ogóle analizy zgromadzonych w sprawie dowodów i nie wyjaśnił dlaczego przyjął, że budowany mur stanowi ogrodzenie pomiędzy działkami. Tymczasem, jak wynika z twierdzeń skarżących i uczestniczki postępowania I. R. , budynek mieszkalny przy ul. [...] posadowiony jest w granicy z nieruchomością przy ul. [...], czemu F.Z. nie zaprzeczał. Należy zauważyć, że zgodnie z art. 3 pkt 9 prawa budowlanego, ogrodzenia należą do urządzeń budowlanych związanych z obiektami budowlanymi, zapewniających możliwość ich użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Organ odwoławczy w żaden sposób nie odniósł się do tej definicji i nie wskazał z czego wywodzi swoje twierdzenie, że budowany przez F.Z. mur pełni funkcje ogrodzenia. Tym bardziej, że w czasie rozprawy w dniu 6 czerwca 2003r. F.Z. twierdził, że "mur wykonuje jako ścianę oddzielenia pożarowego w granicy z sąsiadem". Prawidłowe ustalenie funkcji wybudowanego muru jest niezwykle istotne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, a więc winno być przez organy orzekające wnikliwie rozważone. Jak już wspomniano, prawidłowe ustalenie stanu faktycznego należy do organu administracyjnego rozstrzygającego sprawę i skoro stan ten jest wątpliwy, a organ odwoławczy w tym zakresie postępowania nie uzupełnił, to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało zaskarżona decyzję uchylić. /-/ E.Podrazik /-/ B.Kamieńska /-/ B.Drzazga MarK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło