II SA/Po 2/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-02-07
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który jest emerytem, prowadzi gospodarstwo domowe z żoną, utrzymuje się z emerytury, ponosi stałe wydatki na utrzymanie i leczenie, a także posiada mieszkanie i niewielką działkę, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ponieważ jego sytuacja finansowa, mimo posiadania emerytury i nieruchomości, jest na tyle trudna, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. Dochody z emerytury są niewystarczające na pokrycie kosztów utrzymania rodziny i leczenia, a posiadane nieruchomości nie generują dodatkowych dochodów ani nie pozwalają na zaciągnięcie kredytu.Stan faktyczny
Skarżący J. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Wnioskodawca jest 77-letnim emerytem, utrzymującym się wraz z 76-letnią żoną wyłącznie z jego emerytury. Ponosi miesięczne wydatki na utrzymanie i leczenie. Posiada mieszkanie i niewielką działkę, nie posiada oszczędności ani papierów wartościowych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono J. W. od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 lutego 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy terenu postanawia zwolnić J. W. od kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka
Skarżący J. W. w skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, załączając dowód wypłaty świadczenia z ZUS na kwotę [...]
We wniosku o prawo pomocy złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca oświadczył, że ma 77 lat i gospodarstwo domowe prowadzi wraz z żoną, która również jest w podeszłym wieku (76 lat).
Utrzymują się jedynie z emerytury wnioskodawcy. Stałe miesięczne opłaty wynoszą około 500 zł. Wnioskodawca poddał, że z uwagi na przewlekłe choroby, dwukrotny zawał serca oraz choroby żony wydają na wizyty lekarskie i leki około
200 zł miesięcznie.
Wnioskodawca oświadczył, że wspólnie z żoną posiadają mieszkanie o powierzchni [...] położone w miejscowości [...] oraz działkę o powierzchni
[...] arów. Podał, że nie mają oszczędności, papierów wartościowych, czy innych wartościowych ruchomości.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić należności sądowych nawet w części (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Wnioskodawca musi przy tym wykazać, że nie ma realnych możliwości zgromadzenia środków celem pokrycia należności sądowych bez uszczerbku w koniecznych kosztach swojego utrzymania.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na przyznanie prawa pomocy i zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Uzyskuje wprawdzie stałe miesięczne dochody z tytułu emerytury, ale w wysokości, która nie pozwala na poczynienie oszczędności, które mógłby przeznaczyć na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Z dochodu tego utrzymuje się bowiem wraz z żoną, która nie otrzymuje żadnych świadczeń.
Wprawdzie skarżący posiada majątek nieruchomy, który co do zasady pozbawia możliwości skorzystania z prawa pomocy, bowiem stanowi źródło dodatkowego zarobkowania, jednak możliwości te muszą być realne. W niniejszej sprawie lokal wykorzystywane jest na potrzeby mieszkaniowe wnioskodawcy i jego rodziny, a niewielka działka na prowadzenie przydomowego ogródka na własne potrzeby. Wysokość uzyskiwanych dochodów natomiast w znacznym stopniu ogranicza zdolność kredytową i możliwość zaciągnięcia kredytu, czy pożyczki.
Biorąc pod uwagę przewidywaną wysokość kosztów sądowych w niniejszej sprawie przyjąć należy, że wnioskodawca nie ma możliwości ich uiszczenia nawet w części bez uszczerbku w koniecznych wydatkach swojej rodziny (art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie.
/-/ K. Witkowicz-Dwornicka
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło