II SA/Po 20/09

PostanowienieWSA w Poznaniu2009-02-03

Skład orzekający: Sędzia WSA Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ pierwszej instancji, którego decyzja została uchylona przez organ drugiej instancji, ma interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu drugiej instancji?
Ratio decidendi
Organ pierwszej instancji, który wydał decyzję administracyjną, nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję organu drugiej instancji uchylającą jego rozstrzygnięcie. Postępowanie sądowoadministracyjne ma na celu ochronę praw i wolności jednostki, a nie rozstrzyganie sporów między organami administracji publicznej.
Stan faktyczny
Wójt Gminy R. ustalił B. M. jednorazową opłatę planistyczną w związku ze wzrostem wartości nieruchomości na skutek wydania decyzji o warunkach zabudowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uchyliło decyzję Wójta i umorzyło postępowanie, uznając, że wzrost wartości nieruchomości nie wynikał z planu miejscowego, a decyzja Wójta została wydana na błędnej podstawie prawnej. Wójt Gminy R. wniósł skargę do WSA w Poznaniu, kwestionując decyzję SKO. SKO wniosło o odrzucenie skargi, podnosząc brak zdolności prawnej Wójta do jej wniesienia.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę Wójta Gminy R.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Edyta Podrazik po rozpoznaniu w dniu 03 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wójta Gminy R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia odrzucić skargę /-/ E. Podrazik Decyzją z dnia (...) 2008 r., nr (...), Wójt Gminy R., na podstawie art. 36 ust. 4, art. 37 ust. 6 i art. 63 ust. 3 ustawy z dnia 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, ustalił B. M. jednorazową opłatę planistyczną w wysokości (...) zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości o numerze geodezyjnym (...) o powierzchni (...) m2, położonej w S., na skutek wydania decyzji o warunkach zabudowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia (...) 2008 r., nr (...), po rozpoznaniu odwołania B. M., uchyliło zaskarżoną decyzję Wójta Gminy R. i umorzyło postępowanie I instancji, wskazując, że w przedmiotowej sprawie wzrost wartości nieruchomości nie wynikał z ustalenia lub zmiany planu miejscowego, lecz z powodu ustalenia warunków zabudowy, a więc tym samym decyzja organu I instancji podjęta została na błędnej podstawie prawnej. Organ II instancji stwierdził, że przyjęcie przez Wójta, iż wydanie decyzji o warunkach zabudowy spowodowało wzrost wartości gruntu było założeniem błędnym. Ponadto organ I instancji bezpodstawnie ustalił stawkę procentową wzrostu wartości nieruchomości. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Wójt Gminy R. podając, że zgodnie z art. 63 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowani przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717 ze zm.) Wójt miał obowiązek wydać decyzję o naliczeniu opłaty planistycznej ze względu na wydanie decyzji o warunkach zabudowy. Wójt podkreślił, że do momentu wydania decyzji o warunkach zabudowy, przedmiotowa nieruchomość stanowiła grunty orne klasy "R III b", natomiast wydanie decyzji o warunkach zabudowy oznacza, iż możliwe jest na niej zrealizowanie inwestycji polegającej na budowie budynku jednorodzinnego. Ponieważ wydanie decyzji o warunkach zabudowy wpłynęło na cenę zbycia nieruchomości, co miało miejsce dniu (...) 2007 r., stąd konieczne stało się ustalenie opłaty planistycznej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej odrzucenie podnosząc, iż Wójt Gminy R. jako organ jednostki samorządu terytorialnego, właściwy do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej nie ma zdolności do wnoszenia skargi na rozstrzygnięcia organu II instancji wydanych w wyniku rozpatrzenia odwołania od wydanych przez niego decyzji pierwszoinstancycjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego stroną postępowania sądowoadministracyjnego nie może być organ, który rozstrzygał sprawę w pierwszej instancji, bowiem jego rola w postępowaniu skończyła się z chwilą wydania zindywidualizowanego aktu prawnego skierowanego w stosunku do podmiotu znajdującego się na zewnątrz administracji publicznej (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2006 r., sygn. akt I OSK 460/05, LEX 193976). Ponieważ nadrzędnym celem postępowania sądowoadministracyjnego jest ochrona wolności i praw jednostki przed niezgodnym z prawem działaniem administracji publicznej, sądy administracyjne jako organy wymiaru sprawiedliwości nie są właściwe do rozpatrywania odwołań organów niższego stopnia od decyzji organów wyższego stopnia, którymi uchylono rozstrzygnięcia pierwszej instancji. Powyższe stanowisko znajduje swoje odzwierciedlenie w treści art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), które jako kryterium uzasadniające wniesienie skargi do sądu administracyjnego uznaje istnienie interesu prawnego skarżącego. Wymóg powyższy ma charakter materialno – prawny i wymaga stwierdzenia związku pomiędzy sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kwestionowanym w skardze aktem lub czynnością organu administracyjnego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2007 r., sygn. akt I OSK 389/06, LEX 290703). Taka konstrukcja interesu prawnego przesądza, iż uprawnionym do wniesienia skargi jest tylko ten podmiot, którego sytuacja prawna uległa bezpośredniej zmianie na skutek władczych działań organów administracji państwowej, przy czym naruszenie powyższe musi mieć charakter zindywidualizowany i skonkretyzowany. Jedynie bezpośrednie naruszenie konkretnej normy prawnej może skutkować udzieleniem ochrony prawnej przez sąd administracyjny. W przedmiotowej sprawie zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. uchyliła decyzję Wójta Gminy R. z dnia (...) 2008 r., uznając, iż została ona wydana z naruszeniem artykułów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Tym samym organ II instancji w wyniku wniesionego odwołania uznał decyzję Wójta za wadliwą poprzez dokonanie przez organ I instancji błędnej wykładni prawa materialnego. Sąd podkreśla, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może być wykorzystywane do rozstrzygania sporów na tle odmiennych poglądów prawnych między organami różnych szczebli w strukturze organizacyjnej administracji publicznej (por. T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 1996, s. 103). Zarzut przedmiotowej skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu odnosi się właśnie do odmiennej wykładni spornych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Podkreślić należy, iż Wójt Gminy R. wydając decyzję w I instancji nie działał jako podmiot, którego własnego interesu prawnego dotyczy sprawa, ale jako organ administracji realizujący przyznane mu kompetencje do rozstrzygania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej. Nie mieści się więc on w pojęciu podmiotu, który ma interes prawny w rozumieniu wyżej powołanego przepisu art. 50 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym stanie rzeczy skarga jest niedopuszczalna i na mocy art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega odrzuceniu. /-/ E. Podrazik

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło