II SA/Po 200/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant St. sekretarz sąd. Katarzyna Fornalik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2015 r. sprawy ze skargi S. J. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lutego 2015r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbiórkę oddala skargę Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...], Prezydent Miasta P. na podstawie art. 33 ust. 4 pkt 3, 4 i 6 w zw. z art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej: "pr. bud.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") odmówił J. Z. udzielenia pozwolenia na rozbiórkę budynku, usytuowanego przy granicy działki nr [...], arkusz [...], obręb D. – ul. W. [...], na terenie nieruchomości przy ul. W. [...] w P. (działka nr [...], arkusz [...], obręb D.). W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że inwestor złożył w dniu [...] maja 2014 r. wniosek o wydanie pozwolenia na rozbiórkę omawianego budynku. Postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. nałożono na J. Z. obowiązek usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Po analizie załączonych przez niego dokumentów organ uznał uznać, że inwestor nie wywiązał się z nałożonego obowiązku. Inwestor przedłożył bowiem jedynie dwa egzemplarze opracowania pt. "projekt budowlany", gdy tymczasem zobowiązany był do złożenia czterech egzemplarzy tego dokumentu. Autorem powyższego opracowanie nie jest przy tym projektant specjalności konstrukcyjno-budowlanej. W zawartej w projekcie inwentaryzacji istniejącego obiektu budowlanego nie oznaczono tej części budynku, która podlega rozbiórce. Nie załączono również rysunków przedstawiających budynek przylegający do rozbieranego obiektu budowlanego, ani nie określono sposobu, w jaki budynek usytuowany na działce nr [...] przylega i jest połączony z budynkiem sąsiednim na działce nr [...]. Nie przedstawiono także opisu sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia, wskazującego, jakie działania i czynności zostaną podjęte w tym celu. Przedmiotowy projekt nie zawiera poza tym oświadczeń projektanta, o jakich mowa w art. 20 pr. bud. W tej sytuacji organ I instancji był zatem zmuszony do wydania decyzji negatywnej dla inwestora. Pismem z dnia [...] grudnia 2014 r. J. Z. odwołał się od powyższej decyzji z dnia [...] grudnia 2014 r. W uzasadnieniu odwołujący się wskazał, że przed złożeniem projektu rozbiórki uzyskał informację od organu I instancji, że nie ma wyraźnych przepisów co do liczby egzemplarzy omawianego opracowania. Dlatego przedłożył jedynie dwa egzemplarze wspomnianego projektu. Ponadto autorem wymienionego opracowania jest osoba posiadająca uprawnienia projektowe o specjalności konstrukcyjno-budowlanej. Dane te podane są na pieczątce, którą opatrzony jest projekt. Jedynie omyłko dołączono do niego informację o uprawnieniach budowlanych, a nie projektowych. Niemniej niezbędny w tym zakresie dokument mógł być dostarczony w każdej chwili na wezwanie organu I instancji. Odpowiednie potwierdzenie zostało jednocześnie załączone do odwołania. Ponadto w pkt 3 projektu budowlanego opisano przedmiot rozbiórki. Omyłkowo dwukrotnie napisano o rozbiórce stropu nad parterem, a powinno być słowo "nad piwnicą", jednak w dalszej części opracowania zawarto dokładny opis częściowej rozbiórki stropu nad piwnicą. Na rysunku inwentaryzacji wyraźnie podkreślono, która część jest niewybudowana, a która istniejąca, przeznaczona do rozbiórki. Poza tym w pkt 2.1 opracowania wskazano, że ściany obu budynków są niezależnie konstrukcyjnie, a odległość między nimi wynosi ok. 30 cm. W rozważanym projekcie załączono także zgodnie z przepisami informacje o BiOZ. Z kolei oświadczenie projektant z art. 20 pr. bud. znajduje się na pierwszej stronie wymienionego projektu. Decyzją z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...], Wojewoda Wielkopolski na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 pr. bud. uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...] grudnia 2014 r. i orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu J. Z. pozwolenia na rozbiórkę dla inwestycji obejmującej rozbiórkę budynku usytuowanego na działce nr [...], arkusz [...], obręb D., przy ul. W. [...] w P. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz przytoczył przepisy, które w jego ocenie powinny znaleźć zastosowanie w rozpatrywanej sprawie. Ponadto Wojewoda Wielkopolski wyjaśnił, że inwestor dostarczył projekt budowlany rozbiórki omawianego obiektu budowlanego, w którym oznaczono usytuowanie budynku, opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych oraz opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Jednocześnie organ II instancji wskazał, że inwestor jest także właścicielem przedmiotowego budynku, wobec czego oddzielna zgoda na rozbiórkę nie jest konieczna. Nie są również wymagane w rozważanej sprawie decyzje, uzgodnienia lub opinie innych organów administracji publicznej. Wojewoda Wielkopolski zauważył przy tym, że ściana szczytowa budynku, która usytuowana jest w bezpośrednim sąsiedztwie z działką nr [...] nie zostanie rozebrana. Ponadto wykonanie projektu rozbiórki przez osobę do tego uprawnioną i objęcie nadzorem rozbiórki przez autora tego projektu oraz kierownika budowy sprawi, że wymienione roboty rozbiórkowe zostaną wykonane w sposób niezagrażający obiektom budowlanym znajdującym się na sąsiedniej nieruchomości. Tym bardziej, że załączonej fotografii wynika, że budynek przeznaczony do rozbiórki nie jest połączony konstrukcyjnie z obiektami na działce nr [...]. Pismem z dnia [...] lutego 2015 r. S. J. zaskarżył powyższą decyzję z dnia [...] lutego 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wskazując, że w przypadku przedmiotowych robót budowlanych opisane są tylko zabezpieczenia inwestycji od strony działki inwestora. Kwestionowane rozstrzygnięcie nie stwarza zatem dla niego wystarczających gwarancji bezpieczeństwa. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jak wynika przy tym z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a. Na wstępnie trzeba zauważyć, że wnioskiem z dnia [...] maja 2014 r. J. Z. wystąpił do Prezydenta Miasta P. o wydanie pozwolenia na rozbiórkę budynku znajdującego na działce nr [...], arkusz [...], obręb D., przy ul. W. [...] w P. (k. 1-4 akt adm. organu I instancji). Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 z późn. zm., dalej: "pr. bud."). Zgodnie z art. 28 ust. 1 pr. bud., roboty budowlane, a więc także rozbiórka, można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę. Jak wynika przy tym z art. 3 pkt 7 pr. bud., przez zwrot "roboty budowlane" należy rozumieć budowę, a także prace polegające na przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego. Jednocześnie w art. 3 pkt 12 pr. bud. wskazuje się, że wyrażenie "pozwolenie na budowę" oznacza decyzję administracyjną zezwalającą na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego. Jak wynika z kolei z art. 32 ust. 1 pr. bud., pozwolenie na rozbiórkę obiektu budowlanego może być wydane po uprzednim: (1) przeprowadzeniu oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000, jeżeli jest ona wymagana przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r. poz. 1235 z późn. zm.); (2) uzyskaniu przez inwestora, wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień lub opinii innych organów; (3) wyrażeniu zgody przez ministra właściwego do spraw budownictwa, lokalnego planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz mieszkalnictwa – w przypadku budowy gazociągów o zasięgu krajowym lub jeżeli budowa ta wynika z umów międzynarodowych. Ustawodawca wskazuje zarazem w art. 33 ust. 4 pr. bud., że do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę należy dołączyć: (1) zgodę właściciela obiektu; (2) szkic usytuowania obiektu budowlanego; (3) opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych; (4) opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia; (5) pozwolenia, uzgodnienia lub opinie innych organów, a także inne dokument wymagane przepisami szczególnymi; nie dotyczy to uzgodnienia i opinii uzyskiwanych w ramach oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko albo oceny oddziaływania przedsięwzięcia na obszar Natura 2000; (6) w zależności od potrzeb, projekt rozbiórki obiektu. Ponadto, zgodnie z art. 35 ust. 1 pr. bud., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: (1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 powołanej ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko; (2) zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; (3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b pr. bud., oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7 pr. bud.; (4) wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2 pr. bud., także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu – lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 pr. bud. Ustawodawca wskazuje przy tym w art. 35 ust. 3 pr. bud., że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w art. 35 ust. 1 pr. bud., właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Jednocześnie z art. 35 ust. 4 pr. bud. wynika, że w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 pr. bud., właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Odnosząc te uwagi do specyfiki rozważanej sprawy, należy zauważyć, że ze względu na specyfikę przedmiotowej inwestycji J. Z. nie musiał uzyskiwać decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsięwzięcia. Ponadto inwestor nie miał także obowiązku przedstawienia innych decyzji, uzgodnień lub opinii, które mogłyby być wymagane na podstawie przepisów odrębnych, gdyż takie przepisy nie znajdowały zastosowania w rozpatrywanym przypadku. Nie zachodzi również konieczność uzyskania zgody ministra, o jakiej mowa w art. 32 ust. 1 pkt 3 pr. bud. Z materiału dowodowego wynika zarazem, że inwestor załączył szkic usytuowania obiektu budowlanego, opis techniczny do projektu rozbiórki i budynku gospodarczego wraz z opisem planowanych robót rozbiórkowych, informację dotyczącą bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (k. 4 akt adm. organu I instancji, k. nienumerowana projektu budowlanego) a także projekt rozbiórki z dnia [...] listopada 2014 r. Jednocześnie we wniosku z dnia [...] maja 2014 r. J. Z. wskazał, że jest właścicielem obiektu budowlanego, który ma być rozebrany. Oświadczenie to należy uznać za zgodę, o jakiej mowa w art. 33 ust. 4 pkt 1 pr. bud. Tym bardziej, że okoliczność ta nie była kwestionowana przez żadną ze stron postępowania, a zatem stanowi fakt bezsporny. Jednocześnie ze względu na specyfikę rozważanych robót budowlanych nie zachodziła konieczność uzyskiwania innych pozwoleń, uzgodnień lub opinii organów administracji publicznej, w tym także tych dotyczących ochrony środowiska. W konsekwencji należy więc przyjąć, że spełnione zostały wymogi z art. 33 ust. 4 pr. bud. dotyczące wniosku o pozwolenia na rozbiórkę. Z uwagi na charakter przedmiotowych robót budowlanych, które polegają na rozbiórce, a nie na wzniesieniu nowego obiektu budowlanego, za spełnione należy uznać wymogi wymienione w art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 pr. bud. Nie ulega przy tym wątpliwości, że rozważany projekt budowlany został sporządzony jest osobę dysponującą odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi. Potwierdzają to m.in. oświadczenie na stronie tytułowej tego opracowania, pieczątki w treści wspomnianego projektu oraz pismo nr [...] z dnia [...] stycznia 1976 r. stwierdzające przygotowanie zawodowe do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (k. 15 akt adm. organu II instancji). Konsekwentnie zatem należy uznać, że inwestor spełnił wszystkie wymogi formalne, o jakich mowa w przytoczonych przepisach. Organy administracji publicznej nie mogły zatem odmówić wydania mu pozwolenia na rozbiórkę przedmiotowego obiektu budowlanego. Obowiązek wydania w takim przypadku decyzji pozytywnej dla wnioskodawcy wynika bowiem wprost z art. 35 ust. 4 pr. bud. Trzeba przy tym zaznaczyć, że rola organów administracji architektoniczno-budowlanego ogranicza się przede wszystkim do sprawdzenia poprawności formalnej wniosku o wydanie pozwolenia na rozbiórkę obiektu budowlanego. Jak wynika bowiem z powyższych przepisów, wspomniane organy administracji publicznej nie są uprawnione do dokonywania merytorycznej oceny zasadności takiego wniosku lub trafności rozwiązań inżynieryjnych w nim przyjętych. Rękojmię prawidłowego przeprowadzenia robót rozbiórkowych stanowi natomiast w takim przypadku legitymowanie się przez osobę prowadzące te prace odpowiednimi kwalifikacjami w zakresie budownictwa oraz ewentualna odpowiedzialność odszkodowawcza za szkodę doznaną przez właścicieli nieruchomości sąsiednich. Na marginesie Sąd pragnie wskazać, że z załączonej do akt sprawy dokumentacji budowlanego wynika, iż budynki znajdujące się na działce inwestora i na działce skarżącego są samodzielnymi obiektami budowlanymi. Nie mają one bowiem wspólnej ściany i dzieli je odległość 30 cm. Ponadto z pism przedłożonych przez J. Z. wynika, że ściana budynku usytuowana w bezpośrednim sąsiedztwie z nieruchomością S. J. nie zostanie rozebrana w całości. Tym samym ewentualny zakres negatywnego oddziaływania przedmiotowych robót budowlanych na posesję skarżącego powinien być ograniczony. Podsumowując, wniosek inwestora z dnia [...] maja 2014 r. spełniał wszystkie wymogi formalne, o jakich mowa w powołanej ustawie – Prawo budowlane. Organy administracji publicznej były zatem zobowiązane w świetle art. 35 ust. 4 pr. bud. do pozytywnego załatwienia tego wniosku, co też Wojewoda Wielkopolski słusznie uczynił. W tej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Skarga jako niezasadna podlegała zatem oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.