II SA/Po 2003/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-09-07
Skład orzekający: Barbara Drzazga, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego wydana w trybie autokontroli na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym może skutkować przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, działając w trybie autokontroli na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA, nie może wyłącznie uchylić zaskarżonej decyzji i decyzji organu pierwszej instancji z jednoczesnym przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia w postępowaniu administracyjnym. Taka decyzja narusza przepisy postępowania, ponieważ nie zawiera merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy i uruchamia nowy tok instancji, co jest możliwe jedynie w wyniku orzeczenia sądu.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę inwestorów na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO), która w trybie autokontroli uchyliła własną decyzję utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o warunkach zabudowy dla inwestycji rekreacyjno-sportowej i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Inwestorzy domagali się uchylenia decyzji SKO, argumentując, że decyzja o warunkach zabudowy została wydana zgodnie z planem miejscowym i uzgodniona przez Generalnego Konserwatora Zabytków. SKO podtrzymało swoje stanowisko, a uczestnicy postępowania wnieśli o oddalenie skargi.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].08.2003 r., zasądził od SKO na rzecz skarżących kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania i określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sąd. Edyta Podrazik /spr./ Protokolant Sekr. sąd. Joanna Wieczorkiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 września 2005r. przy udziale sprawy ze skargi M. i J.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] sierpnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 10zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/E. Podrazik /-/B. Drzazga /-/A. Łaskarzewska
W dniu [...].02.2003 r. decyzją Prezydenta Miasta P. znak [...] ustalono dla inwestorów M. B. i J. B. warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie budynku rekreacyjno-sportowego na działkach nr [...] i [...] przy ul. [...] w P.
Następnie po rozpatrzeniu wniesionych odwołań uczestników A. i J. M. i Stowarzyszenia A decyzją z dnia [...].06.2003 r. znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy wyżej wskazaną decyzję Prezydenta Miasta P.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została zaskarżona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez uczestników A. i J. M. oraz Stowarzyszenie A.
Decyzją z dnia [...].08.2003 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym uchylił decyzję własną z dnia [...].06.2003 r. znak [...] oraz uchyliło decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...].02.2003 r. znak [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu opisano przebieg dotychczasowego postępowania oraz podniesiono, iż po ponownym przeanalizowaniu sprawy należy uznać, że zarówno decyzja organu II jak i organu I instancji winny zostać wycofane z obiegu prawnego. Obie decyzje wydane zostały niezgodnie z zapisem art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 07.07.1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Z przedstawionych dodatkowych dowodów – tekstu do miejscowego planu ogólnego P. z dnia 06.12.1994 r. – w trakcie postępowania administracyjnego nie wyjaśniono czy poprzez wybudowanie spornej inwestycji nie zostanie naruszony przepis dotyczący ochrony osób trzecich. Wyjaśnienia wymaga, czy nie nastąpi zwiększenie hałasu, a także czy na tym terenie można wprowadzić zwiększony ruch samochodowy, z uwagi na funkcję obiektu (obiekt rekreacyjno-sportowy). Wobec tego, że orzeczenie II instancji w całości uwzględnia żądanie skarżących orzeczono o uchyleniu obu decyzji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia.
Od powyższej decyzji z dnia [...].08.2003 r. skargę złożyli inwestorzy M. i J. B. domagając się jej uchylenia.
W uzasadnieniu podniesiono, iż organ I instancji przy wydawaniu swojej decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji skarżących w pełni oparł się na ustaleniach miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego miasta P. z 06.12.1994 r. Obszar przedmiotowych działek jest oznaczony kodem I KZ5zp*4 i jest to teren przeznaczony na usługi. Decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wytycza ogólne podstawowe kierunki projektowanej inwestycji budowlanej, które podlegają dalszym szczegółowym ustaleniom w trakcie postępowania o pozwolenie na budowę. Planowana inwestycja została uzgodniona przez Generalnego Konserwatora Zabytków postanowieniem z dnia [...].04.2000 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi.
Uczestnicy postępowania J. M. i Stowarzyszenia A wnieśli o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...].08.2003 r. wydana w trybie określonym w przepisie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 11.05.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, w ramach tzw. autokontroli decyzji. W myśl tego przepisu organ, którego działanie lub bezczynność zaskarżono, może uwzględnić skargę w całości do dnia wyznaczenia przez Sąd terminu rozprawy.
Zgodnie z utrwaloną i konsekwentnie przyjmowaną w licznym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładnią tego przepisu decyzja wydana w trybie autokontroli może tylko zadośćuczynić skardze, nie może natomiast przynieść skutku w postaci powrotu sprawy na drogę postępowania administracyjnego, do toku instancji, bo tę możliwość wykluczyło przekazanie sprawy do sądu. Ewentualny powrót do trybu postępowania administracyjnego jest możliwy tylko poprzez orzeczenie sądowe odpowiedniej treści. Artykuł 38 ust. 2 ustawy o NSA stanowi samoistną podstawę postępowania prowadzonego przez organ administracji publicznej w ramach tej procedury i samoistną podstawę prawną do wydania decyzji. Skarga sądowa, umożliwiająca organowi odwoławczemu autokorektę własnej decyzji, nie daje podstaw do ponownego wszczęcia i rozpatrzenia sprawy administracyjnej w I instancji. Decyzja wydana na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy o NSA powinna rozstrzygać wyłącznie o ewentualnej całkowitej zasadności bądź braku zasadności zaskarżonej decyzji i ewentualnie decyzji organu I instancji. W związku z tym rozstrzygnięcie oparte na tym przepisie może zawierać jedynie uchylenie zaskarżonej decyzji w całości lub w części (w zależności od zakresu zaskarżenia) i orzeczenie w tym zakresie co do istoty sprawy, uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i orzeczenie o istocie sprawy, bądź uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania pierwszej instancji. W toku postępowania autokontrolnego nie może - w skutek decyzji kasacyjnej - zostać uruchomiony nowy tok postępowania administracyjnego w sprawie, która już taki tok instancji przeszła i została rozstrzygnięta ostateczną decyzją. Pogląd ten znalazł wyraz m.in. w wyrokach NSA z dnia 05.11.2002 r. sygn. V SA 2044/01, z dnia 21.03.2002 r. sygn. III SA 2807/00, z dnia 01.03.2002 r. sygn. V SA 7/01, z dnia 14.11.2001 r. sygn. V SA 3555/00, z dnia 10.11.2000 r. sygn. IV SA 1713/98 i innych.
Z powyżej przytoczonych poglądów wynika jednoznacznie, iż w trybie przewidzianym w art. 38 ust. 2 ustawy o NSA organ nie może wyłącznie ograniczyć się do uchylenia zaskarżonej do Sądu decyzji (i ewentualnie decyzji organu I instancji) bez jednoczesnego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tak w niniejszej sprawie zrobiło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji z dnia [...].08.2003 r.
Zaskarżona decyzja ogranicza się do uchylenia wcześniejszej decyzji własnej organu odwoławczego i decyzji organu I instancji oraz przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, nie zawiera merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, nie zastępuje decyzji uchylanych i uruchamia nowy tok instancji w ramach postępowania administracyjnego.
Zaskarżona decyzja SKO wydana została więc z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 138 ust. 2 ustawy o NSA, co miało wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy należało ją uchylić.
Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 powyższej ustawy w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.). O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd rozstrzygnął w oparciu o przepis art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga /-/ A. Łaskarzewska
kk
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło