II SA/Po 21/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 maja 2010r. sprawy ze skargi P. A. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...) Nr (...) w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. określa, że zaskarżone postanowienie nie może być wykonane. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W. Batorowicz /-/ E. Podrazik Decyzją z dnia (...) października 2009 r. nr (...) Burmistrz K. odmówił skarżącemu P. A. przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła, do której uczęszcza. Decyzję wydano w rozpatrzeniu wniosku P. A. z dnia (...) września 2009 r. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła w dniu (...) listopada 2009 r. M. A. – matka P. A. W uzasadnieniu odwołania, które oznaczyła jako "kolejne odwołanie", wyraziła swoje niezadowolenie z decyzji, które Burmistrz K. wydał w związku z wnioskami jej syna o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu dojazdu do szkoły oraz o przyznanie zaliczki alimentacyjnej. Podniosła, że syn, który uczy się, został w ten sposób pozbawiony środków na utrzymanie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia (...) listopada 2009 r. Nr (...), na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej zwanej k.p.a., stwierdzając niedopuszczalność wniesionego przez M. A. odwołania. W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji wyjaśnił, iż wnosząca odwołanie nie jest stroną postępowania, w ramach którego wydana została decyzja, która rozpatrzono wniosek jej pełnoletniego syna, posiadającego pełną zdolność do czynności prawnych. Powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego organ II instancji wskazał, iż wniesienie odwołania przez podmiot nieuprawniony nie pozbawia strony możliwości złożenia odwołania w przepisanym terminie. W skardze na powyższe postanowienie M. A., działając jako pełnomocnik syna P. A., zarzuciła organowi II instancji błędne przyjęcie, iż składająca odwołanie nie jest stroną postępowania. Wyjaśniła, iż jako matka występowała w imieniu syna, którego pełnomocnictwo znajduje się w dokumentach w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w K. Podniosła, że syn uczy się i mimo pełnoletniości ma prawo do alimentów i zasiłku rodzinnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Zdaniem organu stanowisko skarżącej nie wpływa na prawidłowość zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wskazano, że w aktach sprawy brak dokumentu pełnomocnictwa, na które skarżąca powołuje się. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie wydane zostało z naruszeniem prawa. Zgodnie z treścią art. 1 z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), kontrola działalności administracji publicznej przez sąd administracyjny sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z zasady, iż sąd administracyjny ocenia, czy zaskarżona decyzja jest zgodna prawem, wynika konsekwencja, co do tego, iż sąd ten rozważa prawo obowiązujące w dniu wydania decyzji (postanowienia), jak i stan sprawy istniejący na dzień wydania decyzji, badając prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Poza tym, zgodnie z art. 134 ustawy z dnia ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest ocena pod względem zgodności z przepisami prawa zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia (...) listopada 2009 r., stwierdzającego niedopuszczalność wniesienia przez matkę skarżącego odwołania od decyzji Burmistrza K. z dnia (...) października 2009 r. nr (...), wydanej w przedmiocie odmowy przyznania P. A. prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego na pokrycie wydatków związanych z dojazdem do miejscowości, w której znajduje się szkoła, do której uczęszcza. W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, iż organ I instancji rozpatrywał w tym samym czasie dwa wnioski skarżącego P. A.; poza wnioskiem o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem rozpatrzeniu podlegał jego wniosek o ustalenie prawa do świadczeń z funduszu alimentacyjnego. W rozpatrzeniu tego drugiego wniosku Burmistrz K. wydał decyzję z dnia (...) października 2009 r. nr (...). Wskazane dwie decyzje jednym odwołaniem zaskarżyła M. A. W rozpatrzeniu odwołania od decyzji wydanej w przedmiocie świadczeń z funduszu alimentacyjnego Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia (...) listopada 2009 r. Nr (...) stwierdziło wniesienie odwołania z uchybieniem terminu. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu jest postanowienie, którym organ II instancji stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez M. A. z uwagi na brak przymiotu strony postępowania. Zgodnie z art. 134 k.p.a. niedopuszczalność odwołania z przyczyn podmiotowych stwierdza się w przypadku wniesienia odwołania przez osobę niemającą legitymacji do wniesienia tego środka zaskarżenia, albo przez stronę niemającą zdolności do czynności prawnych przewidzianych art. 30 § 2 k.p.a., lub gdy odwołanie zawiera braki formalne, np. wynikające z art. 64 k.p.a., a strona ich pomimo wezwania nie uzupełniła. W okolicznościach przedmiotowej sprawy odwołanie wniesione zostało przez matkę wnioskodawcy. Wskazać w tym miejscu należy, iż analiza akt administracyjnych sprawy pozwala ustalić, iż P. A. uzyskał pełnoletność w dniu (...) kwietnia 2009 r., jest uczniem III klasy zasadniczej szkoły zawodowej i mieszka wraz z matką M. A., na której utrzymaniu pozostaje. W świetle powyższego uznać należy, iż obowiązkiem organu II instancji było ustalenie, czy wnosząca odwołanie działa w imieniu syna. Powyższe stwierdzenie wynika także z analizy treści odwołania, które w ocenie Sądu nakazywało organowi odwoławczemu zobowiązać wnoszącą odwołanie do złożenia pełnomocnictwa udzielonego jej przez syna. Analiza akt organu I instancji nakazywała również ustalić w tym organie, czy takie pełnomocnictwo nie zostało złożone w MOPS w K. już wcześniej, bowiem z odwołania wynika, iż organ I instancji mógł rozpatrywać wcześniejsze wnioski P. A. o przyznanie zasiłku rodzinnego oraz zaliczki alimentacyjnej. Przedmiotowy wniosek złożony został w dniu (...) września 2009 r., akta organu I instancji obejmują dokumentację zgromadzoną od tej właśnie daty, tym samym nie można było ocenić, czy matka wnioskodawcy nie została już wcześniej przez niego ustanowiona pełnomocnikiem na potrzeby wcześniejszych postępowań. Z naruszeniem art. 134 k.p.a. organ II instancji nie przeprowadził w powyższym zakresie stosownego postępowania wstępnego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylono zaskarżone postanowienie. Orzeczenie zawarte w punkcie 2 wyroku oparte jest o przepis art. 152 tej ustawy. Zalecenia do dalszego postępowania wynikają wprost z powyższych rozważań i obligują organ II instancji do ustalenia, czy w organie I instancji złożone zostało pełnomocnictwo, na które M. A. powołuje się w swojej skardze, a w przypadku braku takiego pełnomocnictwa zobowiązać ją do złożenia pełnomocnictwa udzielonego jej przez syna. Po uzupełnieniu powyższych braków w materiale dowodowym organ II instancji zobligowany będzie rozpoznać przedmiotowe odwołanie. Na marginesie przedmiotowej sprawy Sąd ponadto wskazuje, iż w postępowaniu sądowym, którego przedmiot dotyczy oceny postanowienia stwierdzającego niedopuszczalność odwołania, kontroli sądu administracyjnego nie podlega zgodność z prawem decyzji, której wniesione odwołanie dotyczy. Decyzja taka podlegać może kontroli instancyjnej, a następnie sądowej tylko wówczas, gdy skuteczną będzie czynność, od której zależy uruchomienie postępowania odwoławczego. /-/D. Rzyminiak-Owczarczak /-/W. Batorowicz /-/E. Podrazik