II SA/Po 210/18
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-05-14
Skład orzekający: Robert Talaga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zwrotu nienależnie pobranych świadczeń alimentacyjnych, skarżący jest ustawowo zwolniony z ponoszenia kosztów sądowych i czy może mu być przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżący korzysta z ustawowego zwolnienia na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a., ponieważ sprawa dotyczy świadczeń alimentacyjnych. Jednocześnie, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, stwierdzając, że sytuacja materialna skarżącej uniemożliwia jej poniesienie kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
R. C. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń alimentacyjnych. Jednocześnie złożyła wniosek o przyznanie adwokata z urzędu i zwolnienie z opłat sądowych. Skarżąca przedłożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, wskazując na swoje dochody, posiadany samochód oraz wydatki związane z utrzymaniem gospodarstwa domowego z małoletnią córką.Rozstrzygnięcie
1. umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 14 maja 2018 roku Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku R. C. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi R. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń alimentacyjnych postanawia 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w P. /-/ R.Talaga
R.C. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń alimentacyjnych. Jednocześnie R. C. złożyła wniosek o przyznanie adwokata z urzędu i zwolnienie z opłat sądowych. Na wezwanie sądu Skarżąca przedłożyła wypełniony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Z informacji zawartych we wniosku wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małoletnią córką. Wspólne gospodarstwo domowe jest utrzymywane z wynagrodzenia za pracę wnioskodawczyni w wysokości [...] zł oraz z alimentów na córkę w wysokości [...] zł. Wnioskodawczyni oświadczyła, że dodatkowo pożycza na życie pieniądze od dorosłego syna, który pracuje.
Wnioskodawczyni oświadczyła, że posiada samochód osobowy marki [...] rok [...] roku (wartość szacunkowa [...] zł). Nie posiada natomiast żadnych oszczędności zgromadzonych na rachunkach bankowych i w gotówce, papierów wartościowych i innych praw majątkowych (udziałów, polis inwestycyjnych, jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych).
Zobowiązania i stałe wydatki wnioskodawczyni oszacowała w następujący sposób: czynsz – [...] zł, prąd – [...] zł raz na dwa miesiące; gaz – [...] zł raz na dwa miesiące; opał – ok. [...] - [...] zł miesięcznie; spłata zadłużenia do TBS – [...] zł miesięcznie, ubezpieczenie PZU – [...] zł, telefon + Internet – ok. [...] zł.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm. - dalej P.p.s.a.), obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach m.in. z zakresu pomocy i opieki społecznej. W konsekwencji oznacza to, że skarżący w niniejszej sprawie dotyczącej decyzji w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń alimentacyjnych korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych tj. zwolnienia z obowiązku wnoszenia opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków. Na podstawie art. 249 a P.p.s.a. należało zatem umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżąca złożyła także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jego sytuację majątkową, rodzinną i finansową.
Na podstawie art. 245 § 1 i 3 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym, które obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W rozpatrywanej sprawie, przy uwzględnieniu faktu, iż skarżąca utrzymuje się wraz córką z łącznych dochodów miesięcznych w wysokości [...] zł netto, stwierdzić należy, że zalicza się ona do osób znajdujących się w sytuacji materialnej uniemożliwiającej opłacenie kosztów pełnomocnika z wyboru bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Wobec powyższego, na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a, art. 249 a, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
/-/ R.Talaga
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło