II SA/Po 211/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 26 marca 2013r wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] grudnia 2012r. Nr [...] w przedmiocie należności z tytułu nienależnie pobranych świadczeń postanawia 1. ustanowić dla R. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu, 2. oddalić wniosek o prawo pomocy w pozostałym zakresie. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący R. K. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wniosku złożonym na formularzu PPF wnioskodawca podał, że jego sytuacja finansowa jest bardzo zła, nie posiada żadnego majątku, a jedynie niezbędne do życia przedmioty. Prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną, której dochody wynoszą [...] zł miesięcznie i są zajęte przez komornika. Oświadczył, że jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym, niedowidzi i niedosłyszy. Wskazał, że otrzymuje rentę w wysokości [...] zł miesięcznie, spłaca alimenty w wysokości [...] zł. Oświadczył, że nie posiada żadnych nieruchomości, wartościowych ruchomości, czy oszczędności. Dołączył kserokopie dokumentów: - faktur za prąd – [...] zł i gaz - [...] zł, [...] zł, [...] zł, [...] zł na dwa miesiące, - decyzji Prezesa ZUS z [...] marca 2013r., - dowodów spłaty zadłużenia należności za mieszkanie od 1 stycznia 2012r., - zajęcia świadczenia emerytalno-rentowego żony skarżącego, - decyzji o wysokości emerytury żony skarżącego i jej umniejszeniu z powodu egzekucji sądowej – do wypłaty [...] zł. Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.) strona ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Taki szczególny przepis to art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a., zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Stąd skarżący wnosząc skargę w przedmiocie ustalenia oraz zwrotu należności powstałej z tytułu nienależnie pobranych świadczeń z pomocy społecznej z mocy prawa, nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych w zakresie opłat sądowych i wydatków (art. 211 - art. 213 p.p.s.a.). Wobec powyższego skarżący zwolniony jest na mocy ustawy z obowiązku poniesienia kosztów sądowych związanych z jego udziałem w niniejszej sprawie - art. 239 pkt 1 a) p.p.s.a. Wnioskodawca złożył także wniosek o ustanowienie adwokata, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jego sytuację majątkową, rodzinną i finansową. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach bieżącego utrzymania. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącego pozwala na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. W oświadczenia złożonego na formularzu o prawo pomocy wynika, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną. Oboje utrzymują się ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego, które są pomniejszane o należności egzekwowane przez komornika sądowego. Wysokość realnie otrzymywanych środków z ubezpieczenia społecznego wskazuje w sposób oczywisty, że z trudem zaspokajają podstawowe potrzeby koniecznego utrzymania. Stan zdrowia skarżącego powoduje zwiększenie kosztów niezbędnego utrzymania i ogranicza też jego możliwości zarobkowania. Nie dysponują żadnymi oszczędnościami, które skarżący mógłby przeznaczyć na pokrycie honorarium profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja finansowa wskazuje, więc że nie ma możliwości wygospodarowania jakichkolwiek środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia adwokata z wyboru. Przyznać zatem należało prawo pomocy w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 239 pkt 1a) ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska