II SA/Po 215/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 marca 2014r. wniosków o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013r. Nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości postanawia zwolnić D. K. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżąca D. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości (k. 17 i nast. akt sąd.). W uzasadnieniu wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca wskazała, że jest wdową, samotnie wychowującą syna, który uczy się w Uzupełniającym Liceum Ogólnokształcącym. Wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Skarżąca sama ponosi koszty utrzymania i wychowania syna. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jedynym źródłem dochodu jest renta rodzinna na syna Ł. w wysokości [...] zł miesięcznie. Wskazała, że syn choruje na epilepsję oraz syndrom Dandy-Walkera i wymaga całodobowej opieki, dlatego skarżąca nie może podjąć pracy. Podała, że koszty ich utrzymania wynoszą [...] zł miesięcznie, korzysta więc z pomocy najbliższej rodziny. Ma liczne zadłużenia, komornik obecnie pobiera [...] zł z renty syna na rzecz wierzyciela – Spółdzielni Mieszkaniowej. Obecnie toczy się sprawa o zachowek, odziedziczone nieruchomość objęte są hipoteką sądowa, zatem nie można ich sprzedać. Nadto oświadczyła, że posiada mieszkanie o powierzchni [...] m², nieruchomość rolną o powierzchni [...] ha. Syn skarżącej natomiast posiada nieruchomość rolną po zmarłym ojcu o powierzchni [...] ha. Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 513, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.). Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania strony i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a.). Przy czym w niniejszej sprawie prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków (art. 245 §3 p.p.s.a.). Wobec powyższego, ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa na osobie ubiegającej się o prawo pomocy. Owe wykazanie polegać, więc będzie w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że wnioskodawczyni aktualnie nie dysponuje środkami, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. W świetle powyższego, oświadczenie majątkowe skarżącej zawarte na formularzu o prawo pomocy uzasadnia ocenę, że skarżąca nie jest w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na najniższe nawet koszty sądowe. Wpis od skargi wynosi [...] zł. Wnioskodawczyni wraz z synem utrzymuje się bowiem ze świadczenia z ubezpieczenia społecznego syna oraz z pomocy osób trzecich. Doświadczenie życiowe wskazuje, że wysokość tego dochodu nie pozwala nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb koniecznego utrzymania. Nadto wydatki w tym zakresie są zwiększone z uwagi na stan zdrowia syna wnioskodawczyni. Skarżąca ma również inne zaległości w koniecznych płatnościach. Renta rodzinna jest obciążona egzekucją komorniczą z tytułu zadłużenia w Spółdzielni, gdzie mieszka skarżąca. Z uwagi na stan zdrowia syna skarżąca nie ma możliwości podjęcia pracy i uzyskania dodatkowego dochodu. Mieszkanie, którym dysponują wykorzystują na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Nie mają także obiektywnych możliwości czerpania dochodu z posiadanych nieruchomości rolnych, skarżąca nie może ich sprzedać z uwagi na obciążenie hipoteką. Nadto według oświadczenia skarżąca ani jej syn nie posiadają żadnych oszczędności, lokat terminowych oraz innych źródeł dochodu. Wobec powyższego przyjąć należy, że skarżąca nie dysponuje wolnymi środkami, które mogłaby przeznaczyć na poniesienie kosztów sądowych, chociażby w części w niniejszej sprawie. Wobec powyższego, poniesienie znacznych w niniejszej sprawie kosztów sądowych (wpis sądowy [...] zł) spowoduje uszczerbek w niezbędnych wydatkach koniecznego utrzymania skarżącej, co w konsekwencji prowadzi do ograniczenia prawa do sądu. W tym stanie rzeczy należało przyznać prawo pomocy i zwolnić wnioskodawczynię od kosztów sądowych w niniejszej sprawie w całości. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Z powyższych względów, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska