II SA/Po 219/13

Dnia 2 maja 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 2 maja 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółka jawna o wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w sprawie ze skargi A Spółka jawna na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia postanawia odmówić wstrzymania wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...]. /-/ T. Świstak W skardze z dnia 15 lutego 2013 r. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2013 r., Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, skarżąca Spółka zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania w całości postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że wykonanie ww. postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. stwarza niebezpieczeństwo wyrządzenia jej znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków. Nałożona przez organ grzywna w wysokości [...] złotych jest w aktualnych realiach finansowych Spółki, a także w wieloletniej perspektywie budżetu Spółki zupełnie niemożliwa do uiszczenia. Jej egzekucja spowoduje upadłość Spółki i utratę pracy przez wszystkich pracowników. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.) po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w część aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności przez sąd, będąca formą tymczasowej ochrony sądowej udzielanej stronie postępowania, stanowi wyjątek od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu. Z treści powołanego przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika, iż przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest skonkretyzowane niebezpieczeństwo wyrządzenia stronie skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obie te przesłanki (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, iż przesłanki te mogą zachodzić zarówno łącznie, jak i alternatywnie. Trzeba także wyjaśnić, że szkoda, o której mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a, nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi mianowicie o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (patrz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 sierpnia 2006 r., sygn. II SA/Bk 352/06 oraz postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Kr 975/08, wszystkie orzeczenia dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej. Niewątpliwie postanowienie, którego dotyczy wniosek jest aktem wydanym w granicach sprawy, w której zapadło zaskarżone postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, którym odmówiono przywrócenia terminu do złożenia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny, a zatem Sąd może wstrzymać jego wykonanie w sytuacji ustalenia, iż zachodzą wyżej wymienione przesłanki. Odnosząc się do argumentów podniesionych we wniosku należy wskazać, iż wykonanie postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2012 r. polega na uiszczeniu przez skarżącą nałożonej nimi grzywny, natomiast spełnienie świadczenia pieniężnego nie wywołuje, co do zasady, trudno odwracalnych skutków lub szkody, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia. W przypadku bowiem uwzględnienia skargi przez Sąd, po uiszczeniu lub wyegzekwowaniu przedmiotowej grzywny, będzie ona podlegała zwrotowi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 167/11 i postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2011 r. , sygn. akt VII SA/Wa 733/11 dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jakkolwiek kwota wymierzonej grzywny jest obiektywnie wysoka, to jednak skarżąca Spółka nie wyjaśniła w jaki sposób jej uiszczenie doprowadzi do wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wniosku znalazły się wyłącznie ogólnikowe stwierdzenia o groźbie niewypłacalności spółki i groźbie jej upadłości. We wniosku nie zawarto jednak żadnych danych pozwalających ocenić kondycje finansową skarżącego (np. jej dochodów (straty), wydatków, majątku, zobowiązań). Nie wskazano także jak duże zobowiązania Spółka musiałaby zaciągnąć w celu uiszczenia nałożonych na niego opłat. Sąd podzielił przy tym stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w postanowieniu z dnia 23 listopada 2004 r., sygn. GZ 120/04, (dostępne: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej. Mając na względzie powyższe i uznając, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła istnienia przesłanek do wstrzymania zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. /-/ T. Świstak