II SA/Po 22/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-01-28

Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Stanisław Małek, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego może zostać wydana, jeśli istnieje uzasadniona wątpliwość co do zabytkowego charakteru tego obiektu?
Ratio decidendi
Decyzja nakazująca rozbiórkę obiektu budowlanego, wydana na podstawie art. 67 ust. 1 Prawa budowlanego, jest wadliwa, jeśli organy administracyjne nie ustaliły jednoznacznie, czy obiekt nie posiada cech zabytku i nie jest objęty przepisami o ochronie zabytków, co wynika z art. 67 ust. 2 Prawa budowlanego. Naruszenie to, polegające na niepełnym zebraniu materiału dowodowego i nierozpatrzeniu całości okoliczności, skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującej w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę nieużytkowanego budynku mieszkalnego z uwagi na zły stan techniczny. Skarżąca, będąca spadkobierczynią właścicielki, kwestionowała decyzję, wskazując na swój związek z budynkiem i brak środków na jego zabezpieczenie. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na pominięcie przez organy przepisów dotyczących ochrony zabytków.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz zasądzono od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek Asesor sąd. Edyta Podrazik (spr.) Protokolant Sekr. sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi E.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. określa, ze zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ E. Podrazik /-/ G. Radzicka /-/ St. Małek II SA/Po 22/03 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...]r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , po rozpatrzeniu odwołania E.P. , utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...]r., w której nakazano kuratorowi masy spadkowej po H. S. rozbiórkę nie użytkowanego budynku mieszkalnego położonego na nieruchomości przy ul. [...] w G., z uwagi na zły stan techniczny, stwarzający duże zagrożenie dla przechodniów, pojazdów i sąsiednich nieruchomości oraz ustalono terminy rozpoczęcia i zakończenia rozbiórki. W uzasadnieniu podano, iż w trakcie przeprowadzonego postępowania organ I instancji stwierdził, że przedmiotowy budynek mieszkalny nie jest użytkowany od 1997 r. i jest usytuowany bezpośrednio przy ciągu chodnikowy. Budynek znajduje się w bardzo złym stanie technicznym, a mianowicie nastąpiło załamanie drewnianej konstrukcji dachu w części kalenicowej, zarwanie belek stropu, co stwarza zagrożenia dla ściany szczytowej, od strony północnej przegnita konstrukcja stropowo-dachowa zawieszona jest w powietrzu z powodu znacznego ubytku muru zewnętrznego, brak pokrycia dachu na 1/3 powierzchni. Istnieje realna możliwość zawalenia się budynku, zaś remont i odbudowa nie mają ekonomicznego uzasadnienia. Przedmiotowy budynek wchodzi do masy spadkowej po H. S., spadek nie został objęty, wobec czego Sąd Rejonowy w G. ustanowił kuratora spadku. Kurator stwierdził, iż rozbiórka budynku jest jedynym działaniem likwidującym zagrożenie. Podstawą prawna rozstrzygnięcia jest art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane. Od powyższej decyzji skargę złożyła uczestniczka E.P. , podnosząc, iż jest prawnuczką właścicielki H. S. i jednym z jej spadkobierców, nie zgadza się na rozbiórkę budynku, ponieważ mieszkała w nim do stycznia 1998 r. i nie chce, aby osoby obce widziały w jakich warunkach żyła. Skarżąca przyznała, że budynek jest w niedostatecznym stanie, ale przez szereg miesięcy stał i nikt nie żądał jego rozebrania, istnieją również inne budynki w złym stanie i nie przeprowadza się ich rozbiórek. Skarżącej nie stać na zabezpieczenie budynku, powinny coś w tym zakresie zrobić władze miasta. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna, choć z innych przyczyn niż podane w skardze. W przedmiotowej sprawie postępowanie administracyjne wykazało, iż budynek mieszkalny położony przy ul. [...] w G. nie jest użytkowany od kilku lat i obecnie znajduje się w złym stanie technicznym grożącym zawaleniem. Z uwagi na jego położenie bezpośrednio przy ciągu pieszym ulicy [...] stwarza zagrożenie dla zdrowia i życia ludzi oraz dla mienia. Kurator spadku po H. S., zarządzający masą spadkową, w skład której wchodzi przedmiotowy budynek, nie zadeklarował przeprowadzenia jego odbudowy i remontu i wyraził wolę jego rozbiórki. Zgodnie z treścią art. 61 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane obowiązek utrzymania obiektu budowlanego (budynku) w należytym stanie technicznym i estetycznym spoczywa na właścicielu lub zarządcy obiektu. W przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (art. 66 pkt 1 ustawy Prawo budowlane), a jeżeli obiekt jest nie użytkowany lub nie wykończony i nie nadaje się do remontu, odbudowy bądź wykończenia decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu i uporządkowanie terenu (art. 67 ust. 1 ustawy Prawo budowlane). W świetle powyższych okoliczności zarzuty podnoszone przez skarżącą nie są trafne, nie mogą one mieć istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy i stanowią jedynie polemikę z prawidłowymi ustaleniami obu organów nadzoru budowlanego. Jednakże rozpatrując niniejszą sprawę organy obu instancji pominęły treść ustępu drugiego art. 67 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonej decyzji). W myśl tego przepisu nie można było wydać decyzji nakazującej rozbiórkę w odniesieniu do obiektu budowlanego objętego przepisami o ochronie zabytków. Zgodnie z obowiązującą wówczas ustawą z dnia 15.02.1962 r. o ochronie dóbr kultury (tekst jedn. Dz.U. Nr 98, poz. 1150 z 1999 r.) status zabytku objętego ochroną prawną posiadały zarówno dobra kultury wpisane do rejestru zabytków, jak i dobra kultury, których charakter zabytkowy jest oczywisty (art. 4 ustawy z dnia 15.02.1962 r. o ochronie dóbr kultury). Materiał zgromadzony w aktach sprawy budzi uzasadnione wątpliwości czy przedmiotowy budynek mieszkalny nie ma statusu zabytku i nie jest objęty przepisami o ochronie zabytków. Na zabytkowy charakter budynku i objęcie go ochroną wskazywać mogą: protokół z komisji konserwatorskiej z dnia 12.02.2002 r. oraz pismo Wojewódzkiego Oddziału Służby Ochrony Zabytków w P. Delegatura w L. z dnia [...].02.2002 r., materiał ten nie daje jednak dostatecznych podstaw do określenia statusu budynku. Okoliczność ta ma podstawowe znaczenie dla oceny możliwości zastosowania przepisu art. 67 ust. 1 ustawy prawo budowlane i wydania decyzji nakazującej rozbiórkę. przy wydawaniu zaskarżonej decyzji naruszone zostały więc ciążące na organie obowiązki dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, wynikające z przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 136 kpa. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem wyżej wskazanych przepisów postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uchybienie to skutkować musi uchyleniem zaskarżonej decyzji. Ponownie rozpoznając sprawę należy wyjaśnić ewentualny zabytkowy charakter przedmiotowego budynku i stosownie do poczynionych ustaleń zastosować przepisy art. 67 ustawy Prawo budowlane. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 wskazanej ustawy w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.). O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono w oparciu o art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/ E. Podrazik /-/ G. Radzicka /-/ St. Małek

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło