II SA/Po 2233/02

WyrokWSA w Poznaniu2004-11-19

Skład orzekający: Andrzej Zieliński, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda, utrzymując w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę, prawidłowo zignorował zarzuty skarżących dotyczące niezgodności warunków zabudowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, twierdząc, że nie jest organem właściwym do oceny tej zgodności?
Ratio decidendi
Wojewoda, utrzymując w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę, nie był uprawniony do pasywnej postawy w obliczu wątpliwości co do legalności decyzji o warunkach zabudowy. Brak kompetencji do rozstrzygania o zgodności z planem miejscowym nie zwalniał go od inicjowania działań w celu zbadania tej zgodności przez właściwy organ (Samorządowe Kolegium Odwoławcze). Niewłaściwe sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z planem miejscowym i warunkami zabudowy skutkuje wadliwością decyzji o pozwoleniu na budowę.
Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Z. o pozwoleniu na budowę dla R. L. na rozbudowę zakładu reklam wizualnych przy granicy działki. Skarżący H. i Z. G. zarzucili organom stronniczość, naruszenie ich prawa do wypoczynku oraz zagrożenie dla zdrowia i środowiska, kwestionując zgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd uchylił decyzję Wojewody, uznając, że organ ten nieprawidłowo zignorował zarzuty dotyczące niezgodności z planem miejscowym.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody; zasądzono od Wojewody na rzecz skarżących zwrot kosztów sądowych; orzeczono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński (spr.) Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sądowy Edyta Podrazik Protokolant ref. staż. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi H. G. i Z. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] sierpnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących H. G. i Z. G. kwotę 10zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/E. Podrazik /-/A. Zieliński /-/A. Łaskarzewska Decyzją z dnia [...] czerwca 2002r., nr [...], na podstawie art. 28, art. 33 ust.1, art. 34 ust. 4, art. 36 i 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2000r., nr 106, poz. 1126 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 kpa i art. 91 ust. 1 i art. 92 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998r. o samorządzie powiatowym (t.j. Dz.U. z 2001r., nr 142, poz. 1592 z późn. zm.) Prezydent Miasta Z. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę panu R. L. , zamieszkałemu w Z.. Odnosząc się do wyników postępowania odwoławczego, w wyniku którego uchylono poprzednią decyzję Prezydenta w przedmiotowej sprawie z dnia [...] października 2001r., znak [...], organ I instancji wskazał, że uzyskano odpowiednie opinie Państwowego Inspektora Sanitarnego w Z. oraz organu z zakresu ochrony środowiska, zgodnie z którymi rozbudowa zakładu reklam wizualnych nie znajduje się na liście przedsięwzięć mogących pogorszyć stan środowiska. Inwestycja posiada wymaganą ścianę oddzielenia pożarowego. Organ stwierdził, że wobec powyższych ustaleń budowla może być usytuowana przy granicy działki zgodnie z § 12 ust. 9 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 140 i Nr 44, poz. 434, z 2000 r. Nr 16, poz. 214 oraz z 2001 r. Nr 17, poz. 207). Odwołując się od powyższej decyzji H. i Z.G. zarzucili organowi I instancji stronniczość i sprzyjanie interesom inwestora. Odwołujący się podkreślili, ze lokalizacja obiektu na granicy działki narusza ich prawo do wypoczynku na terenie własnej posesji oraz stanowi zagrożenie dla zdrowia i środowiska. W odwołaniu podniesiono, że nikt nie dokonywał stosownych pomiarów dotyczących ochrony środowiska. Odwołujący się zakwestionowali również sens treści opinii Wydziału Infrastruktury Technicznej i Ochrony Środowiska, zgodnie z którą budowla tylko dlatego nie może zostać uznana za uciążliwą dla środowiska, że nie jest ona wymieniona w rozporządzeniu Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 14 lipca 1998r. w sprawie określenia rodzajów inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi albo mogących pogorszyć stan środowiska oraz wymagań, jakim powinny odpowiadać oceny oddziaływania na środowisko tych inwestycji (Dz.U. nr 93, poz. 589 z późn. zm.). Decyzją z dnia [...] sierpnia 2002r., nr [...], Wojewoda utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy na podstawie art. 138 § 1 kpa. Podtrzymując argumentację organu I instancji Wojewoda wskazał dodatkowo, że ocena zarzucanej przez Odwołujących się rzekomej niezgodności zamierzenia inwestycyjnego z planem zagospodarowania przestrzennego nie leży w kompetencji Wojewody lecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z.. Jednocześnie organ II instancji stwierdził, że sprawdzenia zgodności inwestycji z planem zagospodarowania dokonano w ramach postępowania w I instancji. W skardze na powyższą decyzję Wojewody H. i Z.G. podkreślili uciążliwości, jakie muszą znosić korzystając z własnej posesji, w związku z usytuowaniem zakładu na granicy działki sąsiedniej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i odwołał się do argumentów zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994r. prawo budowlane (Dz.U. 89, poz. 414 z późn. zm.) w art. 32 i następnych określają wymogi uzyskania pozwolenia na budowę. Z art. 33 ust. 2 wynika m.in., że do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć projekt budowlany, który zgodnie z art. 34 ust. 1 cytowanej ustawy winien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, która z kolei powinna być oparta na ustaleniach miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W sprawie jest bezsporne, że inwestorzy dysponowali prawomocną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu i że ustalone w niej warunki wiązały organ wydający pozwolenie na budowę (obowiązujący w momencie orzekania art. 47 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym – Dz.U. 89, poz. 415 z późn. zm.). Równocześnie jednak z art. 42 ust. 1 pkt 1 i 2 cytowanej ustawy wynikało , że ustalone w decyzji warunki zabudowy i zagospodarowania terenu musiały być oparte na ustaleniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – jeżeli plan został uchwalony. W dacie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu taki plan istniał. Związanie organu budowlanego ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie może jednak prowadzić do absurdu polegającego na sanacji naruszenia prawa. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Skarżący zarówno w odwołaniu jak i w skardze podnosili sprzeczność warunków zabudowy i zagospodarowania terenu z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ orzekający nie tylko że zauważył te zarzuty ale nawet odniósł się do nich, lecz w sposób sprzeczny z zasadami funkcjonowania państwa prawa. Wojewoda jako przedstawiciel administracji rządowej nie był uprawniony do pasywnej postawy jaką zajął w sprawie , sprowadzającej się do stwierdzenia, że nie jest organem właściwym do orzekania o zgodności zamierzenia inwestycyjnego z ustaleniami miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Brak kompetencji Wojewody do rozstrzygania nie zwalniał go od działań inicjujących zbadanie legalności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przez samorządowe kolegium odwoławcze, zgodnie z dyspozycją art. 46a ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Wobec powziętych wątpliwości organ orzekający powinien podjąć stosowne czynności procesowe. Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu zagospodarowania działki jako jednego z elementów projektu budowlanego (art. 34 ust. 3 pkt 1 prawa budowlanego) zarówno z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego jak i z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a i b prawa budowlanego). To sprawdzenie jest obligatoryjne ("... właściwy organ sprawdza") i odnosi się do wszystkich elementów projektu budowlanego (art. 34 ust. 3 w związku z ust. 1 tego artykułu), zarówno techniczno – budowlanych jak i przestrzennych. Brak sprawdzenia lub choćby tylko sprawdzenie niedbałe skutkują wadliwością decyzji o pozwoleniu na budowę jako wydanej z naruszeniem prawa. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika, by organ orzekający w ramach kontroli instancyjnej zanalizował prawidłowość postępowania decyzyjnego organu I instancji. W szczególności wobec podniesionych wcześniej wątpliwości co do legalności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, bezzasadny jest pogląd Wojewody, że organ I instancji "... dokonał sprawdzenia, w tym zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego". Organ orzekający powierzchownie i wbrew obowiązkom określonym w art. 7 i 77 § 1 kpa odniósł się również do zarzutu lokalizacji inwestycji w granicy działki. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001r. (Dz.U. 01.17.207) nie upoważnia organu orzekającego do automatycznego przyjęcia, że każda lokalizacja w granicy działki, wobec tego, że nie jest potrzebna zgoda właściciela działki sąsiedniej, jest dopuszczalna. Decyzja pozytywna w tym względzie wymaga przede wszystkim dokładnej analizy zapisów planu miejscowego, a w wypadku braku zakazów w planie – odniesienia do typu zabudowy (lokalizacji) poszczególnych jednostek planistycznych. Sąd nie uwzględnił tych zarzutów skargi, które mają charakter hipotetyczny i dotyczą ewentualnych negatywnych środowiskowych oddziaływań inwestycji. Przedstawione opinie wykluczają wystąpienie takich oddziaływań ale nie można wykluczyć, że przypuszczenia Skarżących potwierdzą się w przyszłości. Gdyby tak się stało do interwencji uprawnione są organy sanitarne lub ochrony środowiska lecz nie podmiot orzekający o pozwoleniu na budowę. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ E. Podrazik /-/A. Zieliński /-/ A. Łaskarzewska kk

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło