II SA/Po 2250/02

WyrokWSA w Poznaniu2004-11-19

Skład orzekający: Andrzej Zieliński, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu, uznając je za bezprzedmiotowe, mimo istnienia wątpliwości co do pierwotnego przeznaczenia lokalu i niepełnego zebrania materiału dowodowego?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nieprawidłowo umorzył postępowanie w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu, uznając je za bezprzedmiotowe. Ustalenia organów co do pierwotnego przeznaczenia lokalu nie uwzględniały całości zebranego materiału dowodowego, który nie został zebrany w sposób wyczerpujący, a ocena dowodów była dowolna. W związku z tym doszło do naruszenia przepisów postępowania, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Spółki A Sp. z o.o. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu nr [...] w suterenie budynku. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, twierdząc, że lokal pełnił funkcję mieszkalną, a obecne składowanie makulatury i zdemontowanie pieca nie stanowi zmiany sposobu użytkowania. Skarżąca spółka podniosła zarzut naruszenia art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego, twierdząc, że lokal jest piwnicą. Sąd uchylił obie decyzje.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sądowy Edyta Podrazik (spr.) Protokolant ref. staż. Kamila Kozłowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi Spółki A Sp. z o.o. w P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2002r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania I. uchyla zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2002r. Nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ E. Podrazik /-/ A. Zieliński /-/ A. Łaskarzewska II SA/Po 2250/02 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...].08.2002 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania firmy A sp. z o.o. w P., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].03.2002 r. umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu nr [...] w suterenie budynku na posesji przy ul. [...] w P. W uzasadnieniu podano, iż w trakcie przeprowadzonego postępowania organ I instancji ustalił, że przedmiotowy lokal pełnił w przeszłości funkcję biura spółki A, w chwili obecnej zaprzestano użytkowania tego lokalu jako biura, jest on niezamieszkały, składowane są w nim makulatura i zniszczone sprzęty, w lokalu zdemontowano trzon kuchenny oraz piec. Pierwotny projekt budowlany budynku zatwierdzony został decyzją - pozwolenie na budowę nr [...] Zarządu Miejskiego miasta P. z dnia [...].02.1946 r., przewidywał on wykonanie w suterenie pomieszczeń mieszkalnych (cztery pokoje, dwie kuchnie, dwie łazienki oraz korytarz), które później zostały oznaczone jako lokale nr [...] i [...]. Lokal nr [...] od początku swego istnienia przeznaczony był na cele mieszkalne. Znajduje to także odzwierciedlenie w dwóch opiniach biegłych sądowych z dnia [...].05.1994 r. i z dnia [...].10.1995 r. Składowanie makulatury i zniszczonych sprzętów oraz zdemontowanie pieca i trzonu kuchennego nie powoduje jeszcze zmiany sposobu użytkowania. Z tych powodów w sprawie wystąpiła przesłanka z art. 105 § 1 kpa uzasadniająca umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Od powyższej decyzji skargę złożyła A spółka z o.o. w P., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i zarzucając jej naruszenie art. 71 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że zgodnie z posiadanymi przez nią planami budynku przedmiotowy lokal jest piwnicą i faktycznie pełnił taką funkcję. Do skargi dołączono odpis (kserokopię) planu budynku. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Rozpatrując i rozstrzygając sprawę samowolnej zmiany przez skarżącego sposobu użytkowania lokalu nr [...] w budynku przy ul. [...] w P. organy obu instancji ustaliły, iż lokal ten miał od momentu wybudowania budynku przeznaczenie mieszkalne, a także, iż pomimo czasowej samowolnej zmiany sposobu jego użytkowania jako biura, obecnie ponownie spełnia on warunki lokalu mieszkalnego i taką pełni funkcję. Swoje ustalenia organy oparły, jak to wynika z uzasadnień zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...].03.2002 r., na treści projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją pozwolenie na budowę nr [...] Zarządu Miejskiego miasta stołecznego P. z dnia [...].02.1946 r. Jednocześnie organ I instancji stwierdził w uzasadnieniu swojej decyzji, iż nie uznał za miarodajną kopię karty projektu budowlanego, na której wpisano odręcznie piwniczne przeznaczenie przedmiotowych pomieszczeń z uwagi na brak adnotacji, że jest to rysunek zamienny do pozwolenia na budowę. W aktach administracyjnych I i II instancji przedłożonych ze skargą brak jest powoływanej przez organy decyzji o pozwoleniu na budowę z [...].02.1946 r. i zatwierdzonego nią projektu budowlanego, jak również wzmiankowanej kopii karty projektu ze zmianami w stosunku do pierwotnej treści tego projektu. Znajduje się w nich jedynie "Plan sytuacyjny" nieruchomości przy ul. [...] z dnia [...].09.1945 r. z adnotacją urzędową, iż stanowi on załącznik do pozwolenia nr [...] (k.77 akt administracyjnych I instancji), kserokopia rzutu poziomego poddasza i sutereny, bez daty i urzędowych adnotacji, natomiast z odręcznymi notatkami (k.73, 74, 183 akt administracyjnych I instancji) oraz pismo Zarządu Miejskiego miasta P. z dnia [...].03.1950 r., z którego wynika fakt wydania pozwolenia na budowę, data rozpoczęcia użytkowania – [...].12.1948 r. oraz data oględzin – maj 1949 r. (k.71 akt administracyjnych I instancji). Z powyższych dokumentów nie wynika jednoznacznie jakie było przeznaczenie pomieszczeń w suterenie, obecnie stanowiących lokal nr [...], przewidziane w projekcie budowlanym zatwierdzonym pozwoleniem na budowę z dnia [...].02.1946 r. Jednocześnie w aktach administracyjnych znajduje się protokół oględzin z dnia [...].12.1999 r., sporządzony w obecności wszystkich stron postępowania (za wyjątkiem W.K.), w którym stwierdza się, iż projekt budowlany zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę zawiera rzuty: piwnic, parteru, I piętra i poddasza, 3 rysunki elewacji, przekrój poprzeczny i ogrodzenia frontowe, w rzucie piwnic uwzględniono 6 pomieszczeń piwnicznych i korytarz. Natomiast w protokole oględzin z dnia [...].02.2000 r., sporządzonym w obecności wszystkich stron postępowania, stwierdzono, iż lokal nr [...] około roku 1955 został adaptowany z pomieszczeń piwnicznych na mieszkalne i był zamieszkany do 1992 r., a w okresie 1992-1996 nie był użytkowany. Organy obu instancji nie odniosły się w żaden sposób do tego materiału dowodowego. Ponadto skarżący dołączył do skargi odpis (kserokopię) planu budynku z 3 rysunkami elewacji, przekrojem poprzecznym, projektem parkanu i rzutami poziomymi parteru, piwnic, I piętra i poddasza z października 1945 r. W planie tym zmieniono zapis "Rzut sutereny" na "Rzut piwnic" oraz zapisy odnoszące się do przeznaczenia pomieszczeń z tego poziomu budynku, przy tych zmianach znajduje się pieczęć Zarządu Miasta i odręczna adnotacja z datą i podpisem (w kserokopii trudna do odczytania). Z twierdzeń skarżącego wynika, iż organom obu instancji ten dokument był znany. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, że ustalenia organów administracji co do pierwotnego przeznaczenia pomieszczeń w lokalu nr [...] nie uwzględniają całości zebranego materiału dowodowego, materiał dowodowy nie został zebrany w sposób wyczerpujący, nie wyjaśniono wszystkich istotnych dla sprawy faktów, ocen zebranych dowodów była dowolna. W konsekwencji w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80 kpa. Podkreślić należy, iż ustalenie jakie przeznaczenie, usankcjonowane prawnie, miał lokal nr [...] przed dokonaną przez skarżącego zmianą sposobu jego użytkowania na biuro ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Bezspornym jest, że w latach 1996-1998 skarżący, bez uzyskania pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania, wykonał prace adaptacyjne i użytkował przedmiotowy lokal jako biuro. Skarżący zdemontował m.in. trzon kuchenny i zlikwidował piece, instalując w ich miejsce wewnętrzną instalację centralnego ogrzewania, jednak bez grzejników oraz możliwości podłączenia do wody i pieca co (protokoły oględzin z dnia [...].02.2000 r. i [...].03.2002 r. – k. 80-79, 188, 186). Istotnie obecnie lokal ten nie jest już użytkowany jako biuro, nie jest to jednak tożsame z przywróceniem mu funkcji lokalu mieszkalnego, który musi spełniać wymogi określone w przepisach określających warunki techniczne budynków. W dacie wydawania zaskarżonej decyzji były to przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14.12.1994 r. w sprawie warunków technicznych, jaki powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 15 poz. 140 z 1999 r.), w tym przepisy § 49 i § 92 ust. 2, w myśl których lokal mieszkalny powinien być wyposażony w instalację (urządzenia) do ogrzewania pomieszczeń oraz trzon kuchenny. Urządzenia takie istniały w przedmiotowym lokalu przed zmianą sposobu jego użytkowania na biuro, obecnie lokal jest ich pozbawiony. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż brak było uzasadnionych podstaw do uznania postępowania za bezprzedmiotowe i jego umorzenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wydając zaskarżoną decyzję dopuścił się naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 105 kpa, co miało wpływ na wynik sprawy. To samo odnieść należy do decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego poprzedzającej zaskarżoną decyzję. W tym stanie rzeczy obie decyzje należało uchylić. Ponownie rozpoznając przedmiotową sprawę należy ostatecznie wyjaśnić jakie przeznaczenie, usankcjonowane prawnie, miał lokal nr [...] przed dokonaną przez skarżącego samowolną zmianą sposobu jego użytkowania, rozważyć i ocenić cały zebrany materiał dowodowy i stosownie do poczynionych ustaleń zastosować właściwe przepisy. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.). W przedmiotowej sprawie nie zastosowano art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem uchylana decyzja nie podlega wykonaniu z uwagi na jej treść. /-/ E. Podrazik /-/ A. Zieliński /-/ A. Łaskarzewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło