II SA/Po 2251/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-09-15
Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Małek, Sędzia NSA Jolanta Szaniecka, Sędzia NSA Grażyna Radzicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, opierając się na fakcie toczącego się sporu o przebieg granicy między działkami, który miał uniemożliwiać inwestorom wykonanie nałożonego obowiązku przedłożenia inwentaryzacji geodezyjnej?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji, opierając się na toczącym się sporze o przebieg granicy między działkami. Spór ten nie może wpływać na postępowanie administracyjne, dopóki nie zostanie wydane postanowienie o zabezpieczeniu powództwa przez sąd powszechny. Niewykonanie nałożonych obowiązków przez inwestorów, w tym przedłożenie dokumentacji, powinno być rozpatrzone przez organ pierwszej instancji, a zarzut naruszenia zasady czynnego udziału mógł być uzupełniony w postępowaniu odwoławczym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nakładającą na inwestorów obowiązek doprowadzenia części budynku zaadaptowanego na zakład fotograficzny do poprzedniego sposobu użytkowania. Organ odwoławczy uznał, że toczący się spór o przebieg granicy między działkami uniemożliwia inwestorom wykonanie nałożonego obowiązku przedłożenia inwentaryzacji geodezyjnej i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżąca kwestionowała tę decyzję, wskazując na próbę przedłużenia sprawy i zwolnienia inwestorów z obowiązku. Sąd administracyjny rozpoznał skargę G. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zasądził od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów sądowych. Określił, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia NSA Grażyna Radzicka Protokolant sekr. sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 września 2005r. sprawy ze skargi G. D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 10,- (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ G.Radzicka /-/ St.Małek /-/ J.Szaniecka
Starosta K. decyzją z [...]. na podstawie art. 28 i art. 71 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo budowlane z 1994r. wyraził zgodę na zmianę sposobu użytkowania przez S. i M. małż. R. części parterowej budynku w S. , działka nr [...]na zakład fotograficzny i remont części mieszkalnej, zatwierdzając projekt budowlany zamierzonych robót.
Postanowieniem z dnia [...]. Starosta Powiatowy wznowił postępowanie na wniosek G .D. , która bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.
Decyzją z dnia [...]. Starosta K., powołując się na przepis art. 145 § 1 pkt 5 kpa uchylił swoją decyzję z [...]. Stwierdził, iż inwestor przystąpił do robót budowlanych przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.
Powyższe decyzje Wojewoda [...]. uchylił i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Wskazał na naruszenie wymogów przepisu art. 151 § 1 pkt 2 kpa oraz braki w zebranym materiale dowodowym.
Decyzja z dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na S. i M. R. obowiązek doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez:
a) przedłożenie dokumentacji inwentaryzacyjnej: geodezyjnej i budowlanej budynku wraz z oceną techniczną wykonanych robót i uzgodnieniami wymaganymi do uzyskania pozwolenia na użytkowanie,
b) przedstawienie pozytywnej opinii, o wykonanych robotach Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków,
c) zgłoszenie zamiaru przystąpienia do użytkowania zgodnie z art. 56 prawa budowlanego,
d) wystąpienia z wnioskiem do Starosty o pozwolenie na użytkowanie.
Inspektor Nadzoru Budowlanego, [...]., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił powyższą decyzję i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, w związku z art. 51 ust. 4 oraz art. 71 ust. 3 prawa budowlanego z 1994r. nałożył na S. i M. R. obowiązek przedłożenia:
a) inwentaryzacji geodezyjnej i budowlanej wraz z oceną techniczna wykonanych robót i wymaganymi uzgodnieniami,
b) pozytywnej opinii o wykonanych robotach, Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w terminie do [...]2003r.
Powiatowy Inspektor decyzja z [...] na podstawie art. 51 ust. 2, art. 51 ust. 4 i art. 71 ust. 3 prawa budowlanego nałożył na inwestorów obowiązek doprowadzenia części budynku adoptowanego na zakład fotograficzny – działka nr [...] w S. – do poprzedniego sposobu użytkowania.
W uzasadnieniu wskazano, iż przedłożona przez inwestorów żądana dokumentacja nie spełnia właściwych wymogów. W szczególności nie przedłożono dokumentacji geodezyjnej budynku, a inwentaryzacja budowlana nie odzwierciedla stanu faktycznego. Zwrócono uwagę, iż oznaczenie działki ([...]) nie odpowiada posiadanym zasobom geodezyjnym. W świetle tych ustaleń Powiatowy Inspektor uznał, że nałożone obowiązki (art. 51 ust. 1 pkt 2) nie zostały wykonane, co w konsekwencji uzasadniało zastosowanie przepisu art. 51 ust. 2 prawa budowlanego, a więc obowiązek przywrócenia poprzedniego stanu użytkowania, to jest obecnej funkcji zakładu fotograficznego na funkcję mieszkalną.
Odwołanie wnieśli S. i M. R.. Odwołujący zarzucili, iż kwestionowana decyzja została wydana przed upływem 7-dniowego terminu, o którym mowa w art. 10 kpa. Termin ten upływał bowiem [...]2003r.m, a decyzja wydana została [...] . Dokumentacja została uzupełniona, jednakże odwołujący nie zdążyli jej złożyć albowiem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał decyzję przed upływem zakreślonego terminu.
Uzupełniona dokumentacja została załączona do niniejszego odwołania. Odwołujący podkreślili, iż uchybienia w dokumentacji były nieznaczne i nie mogły stanowić podstawy do zastosowania art. 71 ust. 3. Wskazali, iż przed sądem powszechnym toczy się postępowanie o rozgraniczenie przedmiotowych nieruchomości. Jeżeli zaś chodzi o numerację działki, to występujące w ewidencji gruntów oznaczenie [...]odpowiada wcześniejszemu oznaczeniu działki jako [...].
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją (art. 138 § 2 kpa) uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia.
Organ odwoławczy stwierdził, iż między zainteresowanymi stronami toczy się przed sądem powszechnym proces o przebieg granicy pomiędzy działką [...] i [...] (G .D. ). Do czasu rozstrzygnięcia tego sporu inwestorzy nie mają możliwości wykonania inwentaryzacji geodezyjnej. Ta sytuacja uprawnia organ pierwszej instancji do zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia sporu o granice.
Zdaniem organu odwoławczego zasadny jest również zarzut o pozbawieniu inwestorów możliwości czynnego udziału w postępowaniu.
G .D. wniosła skargę, żądając uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżąca wskazała, iż rozstrzygnięcie organu odwoławczego ma na celu przedłużenie sprawy i zwolnienie inwestorów z obowiązku wynikającego z art. 51 ust. 2. Właściciele działki nr [...] mogli przedłożyć mapę geodezyjną z zaznaczeniem, że granica między obu działkami jest sporna.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podkreślając, iż toczący się spór o przebieg granicy uniemożliwia inwestorom właściwe wykreślenia mapy sytuacyjno-wysokościowej.
Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 138 § 2 kpa, który stanowił podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia określa, iż organ odwoławczy może uchylić kwestionowaną decyzję i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę, organ ten może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Przedmiotem rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie jest decyzja organu pierwszej instancji nakazująca S. i M. R. doprowadzenie części budynku adaptowanego na zakład fotograficzny (działka [...]) w S. przy ul. [...] – do poprzedniego stanu użytkowania (art. 51 ust. 2 w związku z art. 71 ust. 3 ustawy Prawo budowlane z 1994r. – Dz.U. Nr 89 poz. 414 ze zm.).
Zaskarżona decyzja oparta została przede wszystkim na tym, że między zainteresowanymi stronami toczy się spór przed sądem powszechnym o przebieg granicy między działkami [...] i [...]. Zdaniem organu odwoławczego uniemożliwia to inwestorom wykonanie nałożonego obowiązku przedłożenia inwentaryzacji geodezyjnej, co powinno prowadzić do rozważenia przez organ pierwszej instancji potrzeby zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia problemu przebiegu granicy.
Powyższy pogląd nie jest trafny i nie mógł stanowić podstawy do uchylenia na podstawie art. 138 § 2 kpa decyzji organu pierwszej instancji.
Z akt sprawy wynika, iż S. i M. R. nabyli [...]2001r. zabudowaną działkę nr [...] o powierzchni 52 m2. Potwierdza to również wypis z rejestru gruntów (k. 59). Przedmiot sprawy nie dotyczy budowy, czy też rozbudowy, ale adaptacji części parterowej budynku na zakład fotograficzny i remont części mieszkalnej według załączonego projektu. Spór o przebieg granicy nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy.
W orzecznictwie sądowo-administracyjnym podkreślono, że jeśli inwestor powołuje się na przysługujący mu tytuł prawny ujawniony w księdze wieczystej, to dopóki nie zostanie wydane przez sąd powszechny postanowienie o zabezpieczeniu powództwa (zawierającego określone zakazy) dopóty organ administracji związany jest tym tytułem prawnym (np. SA/Rz 586/00). Okoliczność zatem, iż aktualnie toczy się spór o przebieg granicy nie może mieć wpływu na postępowanie administracyjne.
Rozpoznając ponownie odwołanie S. i M. R. należy odnieść się do zarzutu przedłożenia przez inwestorów ([...] 2003r.) dokumentacji geodezyjnej (mapa zasadnicza oraz szkic rozgraniczenia). Należy również odnieść się do przedłożonej inwentaryzacji budowlanej wraz z oceną techniczną wykonanych robót i to w aspekcie doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.
Podstawą uchylenia decyzji organu pierwszej instancji nie może być też naruszenie przez ten organ zasady czynnego udziału inwestorów w postępowaniu. To niewątpliwe uchybienie organu mogło być uzupełnione w postępowaniu odwoławczym.
Z tych powodów, na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 15 i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.
Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie III-im traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku (art. 152 u.p.s.a.).
/-/ G.Radzicka /-/ St.Małek /-/ J.Szaniecka
MarK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło