II SA/Po 226/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Barbara Drzazga Protokolant Sekr. sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 lutego 2005 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie usunięcia drzew i krzewów; I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy z dnia [...] r. [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 104,50 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. /-/ B. Drzazga /-/ G. Radzicka /-/ B. Kamieńska Burmistrz Gminy decyzją z dnia [...] roku nr [...] ustalił karę pieniężną, za usunięcie bez wymaganego zezwolenia, sześciu drzew-gatunek topola w wysokości [...] złotych i zobowiązał A.B. do wpłacenia jej na konto Gminnego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w terminie 14 dni. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że w dniu [...] r. dokonano oględzin działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w K. w obecności właściciela nieruchomości A.B. i stwierdzono, że dokonano wycinki 6 drzew gatunku topola. Ponieważ wycinka drzew bez zezwolenia podlega karze, Burmistrz Gminy na podstawie art. 47 k ustawy z dnia 16 października 1991 roku o ochronie przyrody (tekst jedn. Dz. U. z 2001 Nr 99 poz. 1079 ze zm.) wymierzył A.B. karę pieniężną, której wysokość ustalono na podstawie załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1998 roku określającego stawki kar pieniężnych za usuwanie bez zezwolenia lub zniszczenia drzew lub krzewów oraz zniszczenie terenów zieleni. W dowołaniu pod decyzji A.B. zarzucił, że dnia [...] roku złożył wniosek o zezwolenie na wycięcie drzew topoli na nieruchomości, która stanowi grunt rolny i pastwiska. Ponieważ uzyskał ustne przyzwolenie na wycinkę, przystąpił do prac porządkujących nieruchomość, po czym jak organ uzyskał informacje o wykonaniu prac nałożył na niego karę. W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] roku nr [...] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy i podzieliło jej argumentację. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący A.B. zarzucił organom administracyjnym pobieżne potraktowanie sprawy i brak konsekwencji, bowiem grunt jaki nabył w dniu [...] roku od Agencji Własności Rolnej Skarbu Państwa oznaczony był jako grunty orne i pastwiska. Dla potrzeb sprzedaży określono wartość drzewostanu-samosiejek i krzewów równą zeru. Możliwość wykorzystania gruntów jako rolne bez usunięcia krzewów i topoli była niemożliwa, gdyż teren przylegający do nowopowstającego osiedla mieszkaniowego stał się terenem wysypiska śmieci i ziemi. W konkluzji zarzucając organom wadliwe przeprowadzenie postępowania skarżący żądał uchylenia zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Wobec faktu, że Kodeks postępowania administracyjnego nie rozstrzyga sposobu ustalania daty wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu, za datę taką można uznać dzień pierwszej czynności urzędowej dokonanej w sprawie, której postępowanie dotyczy, a organ administracji publicznej jest zobowiązany zawiadomić wszystkie osoby będące stronami będącej przedmiotem postępowania sprawy wszczynanej z urzędu. Obowiązek zawiadamiania strony przewiduje przepis art. 61 § 4 kpa. Jak wynika z akt sprawy administracyjnej organ nie powiadomił A.B., o wszczęciu postępowania, uchybił również przepisom art. 10 § 1 kpa i jak wynika z akt sprawy uczestnictwo skarżącego w sprawie zaczyna się faktycznie poprzez doręczanie odpisu decyzji organu pierwszej instancji. Wprawdzie z treści uzasadnienia I instancji wynika, że w dniu [...] roku dokonano oględzin działki nr ewid. [...] w obecności A.B., jednak w aktach sprawy brak jest dokumentu w postaci protokołu z oględzin nieruchomości, a także brak jest jakichkolwiek dowodów z których wynikałoby w jaki sposób ustalono ilość, rozmiar i wiek wyciętych drzew. W aktach sprawy znajduje się pismo T.M. z dnia [...] roku, który informuje Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Wojewódzkiego o wycięciu 100 do 150 dziesięcio - trzydziestoletnich drzew. Następnie z notatki służbowej sporządzonej przez starszego strażnika Straży Miejskiej wynika, że stwierdzono z udziałem T.M. - a więc osoby nie będącej stroną w sprawie - że wycięto około 12 do 15 drzew. Załączony materiał zdjęciowy (7 fotografii) nie odzwierciedla ani rodzaju, ani wieku drzew, gdyż w notatce użyto określenia - drzewa liściaste. Przepisy regulujące sprawy związane z nakładaniem kar za wycięcie drzew obowiązujące w dacie rozstrzygania sprawy wprowadzono ustawą z dnia 27 lipca 2001r. roku o wprowadzeniu ustawy – Prawo ochrony środowiska, ustawy o odpadach oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 2001r. nr 100 poz. 1085) bowiem art. 47 cytowanej ustawy do ustawy z 16 października 1991 roku o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001r. Nr 99 poz. 1079), dodał po rozdziale 5 rozdział 5a zatytułowany "ochrona walorów krajobrazowych, terenów zieleni, drzew i krzewów". Ponieważ art. 47 e ust. 4 pkt 3 zezwala na usuwanie drzew i krzewów, których wiek nie przekracza 5 lat, a nadto obowiązujące wówczas rozporządzenie Rady Ministrów z 22 grudnia 1998r. roku w sprawie kar pieniężnych za naruszenie wymagań ochrony środowiska oraz rejestru decyzji dotyczących tych kar przewiduje określone sposoby wymierzania kar, przy rozstrzyganiu sprawy niezbędny jest dokładny protokół oględzin dokumentujący dokonane pomiary pozwalający na kontrolę prawidłowości rozstrzygnięcia. Takich materiałów nie zawierają akta sprawy, a więc nieudokumentowany jest zarówno stan faktyczny sprawy ani też wysokość kary. Powyższe uchybienia organu I instancji w ocenie Sądu nie uzasadniały utrzymania w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze i stwierdzenie, że decyzja odpowiada prawu. Z tych powodów za zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 c, art. 152, art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ B. Drzazga /-/ G. Radzicka /-/B. Kamieńska JW