II SA/Po 227/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant specjalista Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2025 r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 stycznia 2025 r., nr [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta O. W. z dnia 14 października 2024 r., nr [...] Prezydent Miasta O. W. (dalej też jako Prezydent) decyzją z dnia 14 października 2024 r. nr [...] działając na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 16, art. 60 ust. 1, art. 61 ust. 1, ust.2, pkt 2, ust. 2d, art. 64, art. 103 ust. 2, art. 110 ust. 7, ust. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz.U z 2024r. poz. 1283 z późn. zm., dalej u.p.s.) oraz art. 104 § 1, art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024r. poz. 572, dalej K.p.a.) orzekł: 1. Ustalić K. B. odpłatność za pobyt ojca P. Ś. w Domu Pomocy Społecznej w P. w następujący sposób: - od 01.02.2024r. do 29.02.2024r. w wysokości 652,11 zł (słownie: sześćset pięćdziesiąt dwa złote 11/100) - od 01.03.2024r. do 31.03.2024r. w wysokości 2.987,37 zł (słownie: dwa tysiące dziewięćset osiemdziesiąt siedem złotych 37/100) - od 01.04.2024r. w wysokości 2.896,26 zł miesięcznie (słownie: dwa tysiące osiemset dziewięćdziesiąt sześć złotych 26/100) 2. Częściowo zwolnić skarżącą z ponoszenia odpłatności za pobyt ojca w Domu Pomocy Społecznej w P. w okresie od 01.02.2024r. do 31.01.2026r. w wysokości 50% ustalonej odpłatności w pkt 1. 3. Zobowiązać skarżącą do ponoszenia odpłatności: - za okres od 01.02.2024r. do 29.02.2024r. w wysokości 326,06 zł (słownie: trzysta dwadzieścia sześć złotych 06/100) - za okres od 01.03.2024r. do 31.03.2024r. w wysokości 1.493,69 zł (słownie: jeden tysiąc czterysta dziewięćdziesiąt trzy złote 69/100) - za okres od 01.04.2024r. w wysokości 1.448,13 zł miesięcznie (słownie: jeden tysiąc czterysta czterdzieści osiem złotych 13/100), płatne do ostatniego dnia każdego miesiąca na wskazany rachunek bankowy z tym, że kwotę 10.508,53 zł (słownie: dziesięć tysięcy pięćset osiem złotych 53/100) za okres od 01.02.2024r. do 30.09.2024r. należy uregulować nie później niż do 31.12.2024r. Uzasadniając swoje stanowisko Prezydent wskazał, że decyzją z dnia 7 lutego 2022 r. nr [...] P. Ś. został skierowany do Domu Pomocy Społecznej w P. na czas nieokreślony. W przypadku kiedy dochód mieszkańca nie wystarcza na pokrycie kosztu pobytu w DPS, do opłat zobowiązuje się kolejno rodzinę, jeżeli spełnia określone kryterium dochodowe (art. 61 ust. 1 i 2 u.p.s.). W takim przypadku kwotę różnicy pomiędzy kosztem utrzymania mieszkańca dzieli się na pozostałych zobowiązanych, w kolejności: małżonek, dzieci (lub wnuki), rodzice. Gdy zobowiązani w pierwszej kolejności nie są w stanie ponieść opłat w pełnej wysokości dochodzi się opłat od kolejnych zobowiązanych. Na podstawie zebranej dokumentacji ustalono, że do ponoszenia odpłatności za pobyt P. Ś. zobowiązana jest skarżąca K. B. oraz dzieci zmarłej siostry skarżącej K. S.. Decyzją z dnia 7 lutego 2022 r. ustalono odpłatność ojca skarżącej za pobyt w DPS, do 31 marca 2024 w kwocie 2.224,76 zł miesięcznie, a od 01.04.2024 w kwocie 2.406,98 zł miesięcznie. Organ ustalił, że średni miesięczny koszt utrzymania mieszkańca w DPS w P. wynosi 8.199,50zł. Kwota przypadająca na skarżącą do dopłaty za pobyt ojca w DPS wynosi: od lutego 2024 do marca 2024 - 2.987,37 zł, od kwietnia 2024 - 2.896,26 zł. Na podstawie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 20 marca 2024 r. ustalono, że skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z mężem i dwójką dzieci. Dochodem rodziny jest wynagrodzenie męża, którego wysokość: w styczniu 2024 wyniosła 9.808,43 zł (na osobę 2.452,11 zł), a w lutym 2024 wyniosła 27.375,39 zł (na osobę 6.843,85 zł, zaświadczenia z dnia 20.05.2024). Dochód na osobę w rodzinie przekroczył 300% kryterium dochodowego na osobę (tj. 1.800 zł): w styczniu 2024 o kwotę 652,11 zł, w lutym 2024 o kwotę 5.043,85 zł. Na podstawie dochodu rodziny w styczniu i lutym 2024 roku organ ustalił, że skarżąca powinna ponieść opłaty za pobyt ojca w domu pomocy społecznej: - za okres od 01.02.2024 do 29.02.2024 kwotę 652,11 zł; - za okres od 01.03.2024 do 31.03.2024 kwotę 2.987,37 zł; - od 01.04.2024 w wys. 2.896,26 zł miesięcznie. Stosownie do 103 ust.2 u.p.s. organ przesłał skarżącej umowę dotyczącą ustalenia i wnoszenia odpłatności za pobyt ojca w domu pomocy społecznej. Skarżąca umowy nie podpisała, argumentując że jest osobą bezrobotną, jedynym żywicielem rodziny jest mąż, który utrzymuje dzieci, nie posiada dostępu do konta męża ani też pieniędzy męża. Skarżąca zajmuje się dziećmi, a małżonek zarabia na ich utrzymanie. Skarżąca podała, że nie posiada środków na ponoszenie opłat za pobyt ojca w DPS. Skarżąca spłaca zadłużenie ojca i siostry, a co miesiąc ponosi opłaty za mieszkanie, którego nie może sprzedać z uwagi na toczące się sprawy spadkowe. Kolejnym pismem z dnia 16 lipca 2024 r., skarżąca wskazała, że nie posiada zasobów pieniężnych aby móc opłacać pobyt ojca w DPS. Gospodaruje kwotą świadczenia 800+ oraz 2.500 zł, które mąż daje na wychowanie dzieci. Strona twierdzi, że mieszka z mężem, ale z nim nie gospodaruje, nie ma dostępu do pieniędzy męża. W trakcie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 09 sierpnia 2024 r. ustalono, że jedynym żywicielem rodziny jest mąż. Skarżąca pozostaje na utrzymaniu męża. Skarżąca wskazała, że dochód rodziny jest niższy niż wskazany w lutym 2024, kiedy to mąż otrzymał jednorazową premię. Ponadto mąż z dodatkowej premii jest zobowiązany opłacić sobie wyżywienie oraz zakwaterowanie, kiedy przebywa w delegacji. Ponadto strona oświadczyła, że posiada debet na koncie w związku ze spłatą zadłużenia ojca w kwocie 3.000 zł, od którego płaci comiesięczne odsetki w wysokości 59,60 zł. W lokalu przy ul. [...] nie płaci czynszu za ojca i siostrę, natomiast reguluje kwotę 250 zł czynszu przypadającego na nią. Poza tym strona oświadczyła, że nie utrzymuje kontaktu ze swoim ojcem. Rozpatrując prośbę skarżącej o zwolnienie z obowiązku ponoszenia odpłatności za pobyt ojca w DPS organ wziął pod uwagę całokształt przedstawionych przez stronę okoliczności. Organ ocenił sytuację rodziny skarżącej jako dobrą, mimo że skarżąca osobą niepracującą, a rodzina utrzymuje się z jednego źródła dochodu. Organ uwzględnił, że wynagrodzenie męża jest zmienne i są miesiące, w których mąż otrzymuje dodatkowe świadczenie do wynagrodzenia podstawowego. Po uwzględnieniu ponoszonych przez rodzinę wydatków, dochód jaki pozostał na zabezpieczenie pozostałych potrzeb w maju 2024 wyniósł 19.152,79 zł. Od wydatków tych nie odjęto kosztów ponoszonych przez męża na wyżywienie i zakwaterowanie w czasie pracy poza miejscem zamieszkania, ponieważ wydatków tych strona nie udokumentowała. Organ uwzględnił również fakt, że skarżąca nie ma kontaktu z ojcem z winy ojca, który zerwał relacje z nią i jej rodziną i uznał za zasadne częściowe zwolnienie skarżącej z ponoszenia przez stronę odpłatności za pobyt ojca w DPS w wysokości 50% kosztów. Niemniej jednak w ocenie organu strona jest stanie częściowo partycypować w kosztach pobytu ojca w domu pomocy społecznej. Organ wskazał, że nie uwzględnił faktu posiadania zadłużenia na koncie zaciągnięte na spłatę zadłużenia ojca i siostry, ponieważ w decyzji z dnia na 26 kwietnia 2023 r. z tego tytułu zwolnił skarżącą z ponoszenia odpłatności za pobyt ojca w DPS w okresie od 01 lutego 2023 do 31 stycznia 2024 r. Jednocześnie nie uwzględnił faktu, że strona reguluje opłatę za mieszkanie przy ul. [...] w O. W., ponieważ jest współwłaścicielem tego lokalu i ma możliwość sprzedaży swojej części mieszkania po uregulowaniu toczącej się sprawy spadkowej, co pozwoli uzyskać dodatkowy dochód. K. B. odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od opisanej wyżej decyzji organu I instancji, podnosząc, że jej sytuacja finansowa jest trudna, rodzina utrzymuje się wyłącznie z jednego dochodu (dochodu męża). Argumentowała, że nie utrzymuje kontaktu z ojcem, a musi spłacać jego zobowiązania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. (dalej SKO lub Kolegium) decyzją z dnia 21 stycznia 2025 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Kolegium w uzasadnieniu decyzji zgodziło się z organem I instancji, że skarżąca nie wykazała w pełni swojej sytuacji finansowej, m.in. nie przedłożyła aktualnego dokumentu określającego zadłużenie lokalu przy ul. [...] w O. W., za który płaci swoją część czynszu. Ponadto strona nie udokumentowała kwoty środków pieniężnych otrzymanych od męża na utrzymanie dzieci, jak również nie udokumentowała zobowiązań kredytowych męża. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dopatrzyło się tym samym, aby organ I instancji dokonując ustaleń w sprawie naruszył przepisy postępowania oraz przepisy prawa materialnego. Przedstawiony stan rzeczy wskazuje jednoznacznie, że organ administracyjny dokonał prawidłowych ustaleń a zarzuty odwołującej pozostają bez wpływu na wynik sprawy. Wobec tego w ocenie Kolegium organ I Instancji wydał prawidłową decyzję w oparciu o art. 61 ust. 2d w związku z art. 64 u.p.s. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu K. B. zaskarżyła w całości decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 21 stycznia 2025 r. nr [...]. W skardze strona podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko podkreślając, że jest osobą bezrobotną i jej mąż utrzymuje rodzinę. Skarżąca podała, że od 6 lat spłaca zadłużenie związane z zajęciami komorniczymi. Ponadto ponosi koszty utrzymania domu, leczenia, kredytu, zajęć dodatkowych dzieci. Strona podkreśliła, że nie jest w stanie partycypować w kosztach utrzymania ojca w DPS, z którym nie utrzymuje kontaktów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje Skarga okazała się zasadna. Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczył zasadności nałożenia na skarżącą K. B. obowiązku ponoszenia opłaty za pobyt ojca P. Ś. w domu pomocy społecznej, a także prawidłowości ustalenia wysokości tej opłaty, przy uwzględnieniu sytuacji finansowej rodziny zobowiązanej. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2024 r. poz. 1283, w tekście jako u.p.s.). W art. 60 ust. 1 u.p.s. wprowadzono generalną zasadę, zgodnie z którą pobyt w domu pomocy społecznej jest odpłatny do wysokości średniego miesięcznego kosztu utrzymania mieszkańca. Z rozbudowanych regulacji zawartych w art. 61 u.p.s. wynika natomiast, że obowiązani do wnoszenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej są w kolejności: (1) mieszkaniec domu, a w przypadku osób małoletnich przedstawiciel ustawowy z dochodów dziecka, (2) małżonek, zstępni przed wstępnymi, (3) gmina, z której osoba została skierowana do domu pomocy społecznej; przy czym wskazane osoby oraz gmina nie mają obowiązku wnoszenia opłat, jeżeli mieszkaniec domu ponosi pełną odpłatność (ust. 1). Górną granicą opłaty ponoszonej przez mieszkańca domu jest 70% jego dochodu. Małżonek, zstępni oraz wstępni ponoszą z kolei opłatę ustaloną w drodze umowy zawartej w trybie art. 103 ust. 2 u.p.s., przy czym ustawodawca wprowadza pewne ograniczenia samego obowiązku i jego zakresu. W przypadku osoby w rodzinie, ponosi ona opłatę jeżeli posiadany dochód na osobę jest wyższy niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie, z tym że kwota dochodu pozostająca po wniesieniu opłaty nie może być niższa niż 300% kryterium dochodowego na osobę w rodzinie (ust. 2 lit. b). Z ust. 2d cytowanego przepisu wynika natomiast, że w przypadku odmowy przez osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zawarcia umowy, o której mowa w art. 103 ust. 2, wysokość ich opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej ustala w drodze decyzji organ gminy właściwej zgodnie z art. 59 ust. 1, z uwzględnieniem ograniczeń, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i art. 103 ust. 2. Stosownie do postanowień art. 103 ust. 2 u.p.s., kierownik ośrodka pomocy społecznej albo dyrektor centrum usług społecznych, o którym mowa w ustawie z dnia 19 lipca 2019 r. o realizowaniu usług społecznych przez centrum usług społecznych, ustala w drodze umowy z małżonkiem, zstępnymi przed wstępnymi mieszkańca domu wysokość wnoszonej przez nich opłaty za pobyt tego mieszkańca w domu pomocy społecznej, biorąc pod uwagę wysokość dochodów i możliwości. Z kolei art. 61 ust. 2e u.p.s. stanowi, że w przypadku odmowy przez osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zawarcia umowy, o której mowa w art. 103 ust. 2, oraz niewyrażenia zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, wysokość ich opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej ustala, w drodze decyzji, organ gminy właściwej zgodnie z art. 59 ust. 1, w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatą wnoszoną przez mieszkańca domu i opłatami wnoszonymi przez inne osoby obowiązane, o których mowa w ust. 1 pkt 2. Wedle art. 61 ust. 2f u.p.s. 2f. Wysokość opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej, o której mowa w ust. 2e, ustala się proporcjonalnie do liczby osób obowiązanych do jej wnoszenia. W rozpoznawanej sprawie organ I instancji ustalił, że skarżąca jako córka P. Ś. jest osobą zobowiązaną do partycypowania w kosztach pobytu ojca w domu pomocy społecznej. Decyzją z dnia 07 lutego 2022 r. ustalono odpłatność P. Ś. za pobyt w DPS, do 31.03.2024 w kwocie 2.224,76 zł miesięcznie, a od 01.04.2024 w kwocie 2.406,98 zł miesięcznie Ustalając zaś wysokość kosztów, jakie skarżąca powinna uiszczać Prezydent Miasta O. oparł się na ustaleniach dotyczących dochodów rodziny skarżącej. Ze zgromadzonej przez organ dokumentacji, jak i stanowiska samej skarżącej wynika, że rodzina skarżącej utrzymuje się z wynagrodzenia męża. Na podstawie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 20 marca 2024 r. (k. 44-45 akt adm.) oraz zaświadczeń o wysokości dochodów P. B. z dnia 20 maja 2024 r. (k. 48 i 47akt adm.) ustalono, że dochód męża skarżącej w styczniu 2024 r. wyniósł 9.808,43 zł, (na osobę 2.452,11 zł), a w lutym 2024 r. wyniósł 27.375,39 zł (na osobę 6.843,85 zł). Wobec tego Prezydent wskazał, że dochód na osobę w rodzinie skarżącej przekroczył 300% kryterium dochodowego na osobę (tj. 1.800 zł): w styczniu 2024 o kwotę 652,11 zł, a w lutym 2024 o kwotę 5.043,85 zł. Opierając się o powyższe organ I instancji wskazał, że skarżąca jest zobowiązana uiścić: za okres od 1 lutego 2024 r. do 29 lutego 2024 r. w kwocie 652,11 zł; za okres od 1 marca 2024 do 31 marca 2024 w wys. 2.987,37 zł; a od 1 kwietnia 2024 w wys. 2.896,26 zł miesięcznie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podzieliło powyższe ustalenia organu I instancji. Zdaniem Sądu dokonując powyższych wyliczeń organ I instancji nie dysponował w pełni zgromadzonym materiałem dowodowym obrazującym rzeczywistą sytuację finansową rodziny skarżącej. Zestawienie zaświadczeń o dochodach P. B. wskazuje, że uzyskuje on wynagrodzenie o zróżnicowanej wysokości. Skarżąca w toku postępowania również sygnalizowała organowi, że wynagrodzenie jej męża jest zmienne. Skarżąca przedłożyła w toku postępowania umowę o pracę męża na stanowisku Key Account Manager OEM w spółce A. S.A., z której wynika, że wynagrodzenie zasadnicze od 1 kwietnia 2024 r. wynosić będzie brutto 14.400,00 zł miesięcznie (k. 56 akt adm.). Skarżąca podała, że wyższe wypłaty wynikają z premii uznaniowych i innych gratyfikacji jakie mąż uzyskuje za pracę poza domem (k. 67 akt adm.). W kolejnym wywiadzie środowiskowym z 9 sierpnia 2024 r. wskazano, że dochód męża skarżącej w maju 2024 r. wyniósł 21.911,23 zł (k.79 akt adm.). Organ uzyskał również zaświadczenia od pracodawcy męża skarżącej, potwierdzające wyżej wymienioną kwotę uzyskaną przez P. B. z tytułu wynagrodzenia za kwiecień 2024 r. (wypłaconą w maju 2024 r.) oraz zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia za maj 2024 r. w wysokości 9.692,54 zł (wypłaconego w czerwcu 2024 r.) (k.94, 93, 92 akt adm.). Z powyższego wynika, że w decyzji z dnia 14 października 2024 r. ustalając odpłatność za pobyt ojca skarżącej w DPS organ I instancji oparł swoje ustalenia na zaświadczeniach o dochodach ze stycznia, lutego, kwietnia i maja 2024 r. Zdaniem Sądu organy obu instancji nie zwróciły należytej uwagi na występujące znaczne dysproporcje w wysokości dochodu osiąganego przez małżonka skarżącej. W sytuacji kiedy dochód ten z miesiąca na miesiąc różni się dwu lub trzykrotnie, organ powinien do wyliczenia zobowiązania skarżącej uwzględnić dochody z dłuższego okresu czasu, co najmniej od stycznia 2024 r. do momentu orzekania. Wobec tego Sąd uznał, że w sprawie niewystarczające pozostawały ustalenia organu I instancji w zakresie wysokości dochodu rodziny, a w konsekwencji wysokości kwot, co do ponoszenia których zobowiązano skarżącą. Jak już wcześniej wskazano w przypadku odmowy przez osoby zobowiązane zawarcia umowy w przedmiocie wysokości opłaty za pobyt mieszkańca w domu pomocy społecznej wysokość tej opłaty ustalana jest przez organ gminy w drodze decyzji administracyjnej. W tym zakresie należy jednak rozróżnić dwie sytuacje. Pierwszą - uregulowaną w art. 61 ust. 2d u.p.s. - gdy osoby zobowiązane odmawiają zawarcia umowy, o której mowa w art. 103 ust. 2, ale godzą się na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego. W takim przypadku wysokość ich opłaty za pobyt mieszkańca domu w domu pomocy społecznej ustala się z uwzględnieniem ograniczeń, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i art. 103 ust. 2 u.p.s.. Natomiast druga sytuacja, o której mowa w art. 61 ust. 2e u.p.s., wiąże się z odmową zawarcia umowy, wskazanej w art. 103 ust. 2, a także z niewyrażeniem zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego. Opłata o jakiej mowa w art. 61 ust. 2e u.p.s. to opłata ustalana w wysokości różnicy między średnim kosztem utrzymania w domu pomocy społecznej a opłatą wnoszoną przez mieszkańca domu i opłatami wnoszonymi przez inne osoby obowiązane, o których mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.s. Do ustalenia decyzją opłaty w tej wysokości dochodzi wyłącznie w przypadku odmowy przez osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zawarcia umowy, o której mowa w art. 103 ust. 2 u.p.s., oraz niewyrażenia zgody na przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego. Przez taką odmowę, skutkującą brakiem ustalenia sytuacji dochodowej osoby lub osób zobowiązanych, osoby te pozbawione są ochrony przewidzianej zgodnie z art. 61 ust. 2 pkt 2 u.p.s.. Ponoszona przez te osoby opłata jest niezależna od osiąganego przez nie dochodu (dochodu na osobę w rodzinie), a jeżeli takich osób jest więcej, ponoszą ją w częściach proporcjonalnych. Zdaniem Sądu art. 61 ust. 2f u.p.s. w którym mowa jest o proporcjonalnym ustaleniu wysokości opłaty względem wszystkich zobowiązanych ma również zastosowanie do przypadku, o którym mowa w art. 61 ust. 2d u.p.s., a więc w sytuacji gdy nie podpisano umowy ale jednocześnie nie odmówiono przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Inna wykładnia tego przepisu prowadziłaby do nieuprawnionego faworyzowania tych osób, które nie podpisały umowy a jednocześnie odmówiły przeprowadzenia wywiadu środowiskowego względem takich, które zgodę na wywiad wyraziły. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, że do ponoszenia odpłatności za pobyt P. Ś. w DPS organ zobowiązał skarżącą w ˝ części oraz dzieci zmarłej siostry skarżącej K. S. w ˝ części. Organ nie ustalił jednak ile dzieci miała siostra skarżącej przez co nie ustalił tej opłaty w sposób proporcjonalny względem wszystkich osób zobowiązanych. Powyższe zaś miało znaczenie w zakresie zastosowania w sprawie przepisów art. 61 ust. 2d-2f u.p.s. Kwestia ta będzie wymagać wyjaśnienia w ponownie prowadzonym postępowaniu. Reasumując Sąd uznał, że wywiedziona przez K. B. skarga jest zasadna, lecz z nieco innych przyczyn niż podnoszone przez skarżącą. Z uwagi na powyższe uchybienia przedwczesnym pozostawała ocena zastosowania przez organ art. 64 u.p.s. w zakresie zwolnienia skarżącej z obowiązku ponoszenia opłaty za pobyt ojca w DPS. Przypomnieć jednocześnie należy, że decyzja podejmowana na podstawie art. 64 u.p.s., jest decyzją uznaniową, zatem organ nie jest ustawowo zobowiązany do przyznania wnioskowanego zwolnienia. Natomiast w przypadku wskazania przez stronę przesłanek związanych z relacjami oraz więziami rodzinnymi między osobami związanymi pokrewieństwem, właściwy organ dokonuje oceny tych okoliczności zgodnie z wymaganiami art. 7 K.p.a., mając na względzie nie tylko słuszny interes strony wnioskującej o zwolnienie, ale także interes społeczny. Jest oczywistym, iż uznaniowy charakter decyzji nie oznacza pełnej swobody w jej podjęciu. Jednakże każdorazowe rozstrzygnięcie o przyznaniu bądź odmowie zwolnienia z obowiązku odpłatności, organ winien uzasadnić, odnosząc się do wszystkich powoływanych przez stronę okoliczności w sposób wyczerpujący, a przy tym pozwalający poznać sposób rozumowania organu oraz motywy mające przekonywać do podjętej decyzji. Kwestia zwolnienia skarżącej z ponoszenia opłaty będzie miała znaczenie dopiero po ponownym ustaleniu przez organ wysokości dochodu rodziny skarżącej i proporcjonalnym wyliczeniu wysokości opłaty jaka na nią przypada. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji. /-/ T. Świstak /-/ E. Podrazik /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak