II SA/Po 228/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-05-15

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sytuacja finansowa wnioskodawcy uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie. Dochody wnioskodawcy, po odliczeniu alimentów i kosztów koniecznego utrzymania, nie pozwalają na poczynienie oszczędności na pokrycie kosztów sądowych ani na wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Wnioskodawca nie posiada również majątku, z którego mógłby czerpać dodatkowe dochody.
Stan faktyczny
Skarżący J. L. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie warunków zabudowy. W uzasadnieniu podał, że jest po rozwodzie, sam utrzymuje połowę domu, płaci alimenty i pomaga dzieciom finansowo. Zarabia miesięcznie ok. 2600 zł netto, a jego miesięczne wydatki na alimenty wynoszą 1600 zł. Posiadał kilka samochodów, z których jeden został sprzedany, a drugi jest współwłasnością byłej żony. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedłożył dokumenty potwierdzające jego sytuację finansową i majątkową.
Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono J.L. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla J.L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 maja 2012r. wniosku J. L. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. L., P. L. i J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2011r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia 1. zwolnić J.L. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla J.L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący J. L. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy skarżący podał, że jest po rozwodzie, sam utrzymuje połowę domu, płaci alimenty oraz pomaga finansowo dzieciom. Podał, że sam prowadzi swoje gospodarstwo domowe, zarabiają 3.836 zł brutto miesięcznie z tytułu umowy o pracę. Alimenty wynoszą 1.600 zł miesięcznie. Oświadczył, że posiada trzy samochody osobowe (VW golf o wartości 500 zł, Mercedes – 4.000 zł i Seat Leon – 10.000 zł). Skarżący wezwany, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270, dalej p.p.s.a.) do osobistego uzupełniania wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, oświadczył, że nie posiada żadnych lokat terminowych oraz zajęć komorniczych. Jest właścicielem mieszkania o powierzchni 110 m² stanowiącego połowę domu jednorodzinnego. Nadto wyjaśnił kwestię dotyczącą posiadanych samochodów – Mercedes znajduje się w użytkowaniu byłej żony, która jest jego współwłaścicielem, VW został sprzedany za kwotę 600 zł, co potwierdził załączoną kopią umowy sprzedaży. Zakupił więc samochód celem dojazdu do pracy, co również potwierdził fakturą zakupu. Nadto przedłożył kopie dokumentów źródłowych w postaci: - wyroku rozwodowego, ugody sądowej o wysokości alimentów, - wyciąg z rachunku bankowego, z którego wynika saldo końcowe na dzień 17 kwietnia 2012r. w wysokości 880, 57 zł. - PIT- 37 za 2011r. skarżącego, z którego wynika łączny dochód w wysokości 43.424,88 zł brutto (około 2.600 zł netto miesięcznie) - faktury za węgiel, dowód rezygnacji z ubezpieczenia na życie, - umowy kredytu na zakup pralki i kuchenki mikrofalowej, na łączna kwotę 1.282 zł z miesięczną ratą w wysokości 150,70 zł. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Skarżący utrzymuje się bowiem jedynie z wynagrodzenia za pracę, wykorzystując swoje możliwości zarobkowania. Uiszcza alimenty w wysokości 1.600 zł miesięcznie, wobec czego po odjęciu tych wydatków na utrzymanie pozostaje mu kwota około 1.000 zł netto miesięcznie. Sam prowadzi swoje gospodarstwo domowe, pokrywa koszty koniecznego utrzymania, w tym nieruchomości, którą przeznacza na zaspokojenie swoich potrzeb mieszkaniowych. Wysokość wszystkich otrzymanych dochodów, po odjęciu alimentów, które reguluje terminowo, pozwala jedynie na zaspokojenie bieżących wydatków koniecznego miesięcznego utrzymania. Zauważyć należy, że zmuszony jest posiłkować się kredytem celem zakupu niezbędnych sprzętów domowych. Nie posiada też żadnego innego majątku, z którego mógłby czerpać dodatkowe dochody. Środki, jakie uzyskał z likwidacji dobrowolnego ubezpieczenia przeznaczył na zakup samochodu, który jest niezbędny celem dojazdu do pracy. Spieniężył także pozostały wartościowy majątek nieruchomy, a wysokość uzyskanych środków pozwoliła jedynie na wsparcie domowego budżetu. Nadto posiadany majątek podlega podziałowi i rozliczeniom związanym ze zniesieniem wspólności majątkowej małżeńskiej. W tym stanie rzeczy, wysokość uzyskiwanego dochodu nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów sądowych niniejszego postępowania, chociażby w części. Przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący nie jest również w stanie wygospodarować środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło