II SA/Po 228/12
PostanowienieWSA w Poznaniu2012-05-15
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy, posiadający łączny dochód około 2.600 zł brutto miesięcznie, utrzymujący troje małoletnich dzieci, ponoszący koszty mediów, przedszkola i leczenia, mogą zostać zwolnieni od kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Wnioskodawcy zostali zwolnieni od kosztów sądowych i otrzymają adwokata z urzędu, ponieważ ich sytuacja finansowa, charakteryzująca się niskim dochodem, koniecznością utrzymania pięcioosobowej rodziny oraz brakiem majątku, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w pełnym zakresie. Sąd uznał, że wnioskodawcy nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania ani wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.Stan faktyczny
Skarżący K. L. i P. L. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym decyzji w przedmiocie warunków zabudowy. Wnioskodawcy podali, że ich łączny dochód wynosi około 3.000 zł brutto miesięcznie, mają na utrzymaniu troje małoletnich dzieci, ponoszą wysokie koszty utrzymania (media, przedszkole) i leczenia. Posiadają połowę domu jednorodzinnego oraz samochód osobowy. Po analizie przedłożonych dokumentów i oświadczeń, sąd uznał ich sytuację za uzasadniającą przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono K. L. i P. L. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. 2. Ustanowiono dla K. L. i P. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 maja 2012r. wniosków K. L. i P. L. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi K. L., P. L. i J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2011r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia 1. zwolnić K. L. i P. L. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla K. L. i P. L. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżący K. L. i P. L. wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy skarżący podali, że nie stać ich na opłacenie kosztów sądowych oraz wynagrodzenia adwokata. Razem zarabiają 3.000 zł brutto miesięcznie z tytułu umowy o pracę. Na utrzymaniu mają troje nieletnich dzieci. W miesiącu marcu rachunki wyniosły 300 zł za prąd, 1.200 zł ogrzewanie na gaz, przedszkole 130 – 150 zł. Wnioskodawcy oświadczyli, że są właścicielami ½ domu. Oświadczyli, że nie otrzymują innych świadczeń pieniężnych, nie posiadają żadnych oszczędności, po uiszczeniu niezbędnych opłat pozostałą kwotę przeznaczają na wyżywienie. Nadto podali, że posiadają samochód osobowy o wartości 8.000 zł.
Skarżący wezwani, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270, dalej p.p.s.a.) do osobistego uzupełniania wniosku o prawo pomocy poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. oświadczyli, że wspólnie prowadzą swoje gospodarstwo domowe, nie posiadają żadnych rachunków bankowych, kredytów, ani pożyczek. Oświadczyli, że są właścicielami mieszkania o powierzchni 100 m² stanowiącego połowę domu jednorodzinnego. Podali, że najmłodsze dziecko uczęszcza do przedszkola, koszt pobytu i dowozu to 320 – 350 zł miesięcznie. Oświadczyli, że ponoszą koszty leków, i leczenia dzieci, nie posiadają rachunków za te wydatki. Nadto przedłożyli kopie dokumentów źródłowych w postaci:
- PIT- 37 za 2011r. skarżących, z którego wynika łączny dochód w wysokości 31.229 zł brutto (około 2.600 zł brutto miesięcznie)
- dowody wpłaty za media, przedszkole, ubezpieczenie, podatek od nieruchomości.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawców pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Skarżący utrzymują się bowiem jedynie z wynagrodzenia za pracę, wykorzystując swoje możliwości zarobkowania. Mają na utrzymaniu trójkę małoletnich, uczących się dzieci. Wysokość wszystkich otrzymanych dochodów pozwala jedynie na zaspokojenie bieżących wydatków koniecznego utrzymania pięcioosobowej rodziny. Nie posiadają też żadnego majątku, z którego mogliby czerpać dodatkowe dochody. Nieruchomość wykorzystują, bowiem celem zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych i bytowych. Doświadczenie życiowe wskazuje, że wysokość uzyskiwanego dochodu nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie kosztów sądowych niniejszego postępowania, chociażby w części.
Przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący nie są również w stanie wygospodarować środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło