II SA/Po 228/16

PostanowienieWSA w Poznaniu2016-06-01

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sytuacja finansowa skarżącego, uwzględniająca jego dochody, wydatki oraz posiadany majątek, uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w całości, w tym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Sytuacja finansowa skarżącego, pomimo posiadania stałych dochodów z emerytury i posiadania mieszkania na zasadzie służebności, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w całości. Wysokość dochodów z trudem pozwala na zaspokojenie podstawowych kosztów utrzymania, a zwiększone wydatki na leki i wizyty lekarskie, w połączeniu z brakiem możliwości uzyskania dodatkowego dochodu z posiadanej nieruchomości, wskazują na niemożność poniesienia kosztów sądowych oraz wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru.
Stan faktyczny
Skarżący Z.Ł. wniósł o przyznanie prawa pomocy w całości w związku ze skargą na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o umorzeniu postępowania administracyjnego. Skarżący wskazał na niskie dochody z emerytur, wysokie koszty utrzymania, w tym leków, oraz posiadanie mieszkania na zasadzie dożywotniej służebności, bez oszczędności i wartościowych ruchomości poza starym samochodem. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić Z.Ł. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 01 czerwca 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Z. Ł. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] lutego 2016r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia 1. zwolnić Z. Ł. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, 2. ustanowić dla Z. Ł. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska Skarżący Z.Ł. wniósł o przyznanie prawa pomocy w całości. Wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Koszty wyżywienia, opału, leków, benzyny, ubezpieczenia, zakupu środków czystości wynoszą [...] zł. miesięcznie. Skarżący oświadczył, że wraz z żoną utrzymują się z emerytur wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie. Skarżący oświadczył, że różnicę w wydatkach pokrywa syn, który płaci rachunki lub za leki. W części wniosku dotyczącej posiadanego majątku podał, że mieszkają w mieszkaniu o powierzchni [...] m², na podstawie dożywotniej służebności mieszkania Nie posiadają żadnych oszczędności oraz wartościowych ruchomości, oprócz 16-letniego Volgswagena Golfa. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszych należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w całości. Wprawdzie wnioskodawca wraz z żoną uzyskują stałe dochody z tytułu ubezpieczenia społecznego, ale ich wysokość z trudem pozwala na zaspokojenie stałych kosztów koniecznego utrzymania rodziny. Z uwagi na wiek i stan zdrowia ponoszą zwiększone wydatki bieżnego utrzymania na leki oraz wizyty u lekarzy specjalistów. Wnioskodawca dysponuje majątkiem nieruchomym w postaci mieszkania, ale majątek ten jest wykorzystywany na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych. Nie stanowi, zatem źródła dodatkowego dochodu. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że skarżący nie ma możliwości pokrycia kosztów sądowych niniejszego postępowania, chociażby w części. Mając na uwadze wysokość rynkowego honorarium adwokata, przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący tym bardziej nie jest w stanie wygospodarować środków na zapłacenie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło