II SA/Po 2359/00

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Magdaleny i Andrzeja G. na decyzję Wojewody L. z dnia 2 sierpnia 2000 r. (...) w przedmiocie pozwolenia na budowę - uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta G.-W. z dnia 8 maja 2000 r. (...); (...). Magdalena i Andrzej G. zgłosili zamiar przebudowania obiektu budowlanego przeznaczonego do tymczasowego użytkowania w trakcie budowy domu na obiekt małej architektury ogrodowej "wiatę rekreacyjną". Prezydent Miasta G.-W. na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ złożył sprzeciw. W uzasadnieniu decyzji podano, że brak jest podstaw do wyrażenia zgody na przebudowę obiektu przeznaczonego do tymczasowego użytkowania na obiekt małej architektury albowiem istnieje obowiązek dokonania rozbiórki tymczasowego obiektu. W odwołaniu od powyższej decyzji Magdalena i Andrzej G. zarzucili naruszenie przepisu art. 30 ust. 1a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane przez jego niezastosowanie oraz art. 30 ust. 2 przez jego błędne zastosowanie, naruszenie przepisów Kpa poprzez pozbawienie stron czynnego udziału w postępowaniu oraz art. 107 Kpa poprzez niewłaściwe uzasadnienie decyzji. W uzasadnieniu odwołania podano, że brak było podstaw do złożenia sprzeciwu albowiem organ administracyjny nie wzywał inwestora do uzupełnienia jego braków formalnych a zgłoszenie zostało dokonane przed rozpoczęciem robót budowlanych. Wskazano również, że nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego może nastąpić w odrębnym postępowaniu a wymóg rozebrania dotychczasowego obiektu, który ma stanowić bazę dla przyszłego obiektu małej architektury ogrodowej jest nieuzasadniony albowiem naraża inwestorów na poniesienie dodatkowych kosztów. Wojewoda L. decyzją z dnia 2 sierpnia 2000 r. (...), na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podano, że zgodnie z art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane zgłoszenia wymaga wykonanie robót budowlanych wymienionych w art. 29 ust. 2 pkt 1-7 i 10. Wymienione w tym przepisie roboty budowlane nie przewidują możliwości wykonania przebudowy obiektu w ramach zgłoszenia. Zgłoszenia wymaga natomiast budowa obiektów małej architektury. Istniejący obiekt budowlany przewidziany do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych jest obiektem tymczasowym i po ukończeniu budowy winien być rozebrany. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Magdalena i Andrzej G. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji powtórzyli argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie opierając się na argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl przepisu art. 29 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów małej architektury. Natomiast zgodnie z art. 30 budowa takiego obiektu wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Ze zgłoszenia dokonanego przez skarżących jednoznacznie wynika, że zamierzają oni przebudować dotychczasowy obiekt przeznaczony do tymczasowego użytkowania w związku z budowę domu, na obiekt małej architektury ogrodowej. Zgłoszenie to zatem w sposób jednoznaczny określało, że dotyczy ono budowy a której mowa w art. 30 Prawa budowlanego. Przez budowę zgodnie z art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane należy rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę oraz modernizację obiektu budowlanego. Sprzeciwu, o którym mowa w art. 30 ust. 2 Prawa Budowlanego nie można traktować jako środka uniwersalnego powodującego zatrzymanie każdej budowy. Środek ten winien mieć zastosowanie tylko w przypadku tych budów, które wymagają wyłącznie zgłoszenia. Wymaga to jednak dokonania niezbędnych ustaleń faktycznych i jasnego sprecyzowania zamierzeń budowlanych strony. Mając na uwadze definicję "budowy" obiektu nie można podzielić poglądu organu że zgłoszenia można dokonać tylko w stosunku do budowy nowych obiektów a nie przebudowy obiektów istniejących. Jeżeli budowa obiektu małej architektury ma polegać na przebudowie dotychczasowego, to organ administracyjny nie ma podstaw do złożenia sprzeciwu tylko z tego powodu, że tak przebudowany obiekt w ocenie organu administracyjnego nie jest obiektem nowym. Istotne jest ustalenie czy przebudowa obiektu w konsekwencji doprowadzi do sytuacji, iż powstanie obiekt małej architektury ogrodowej. Zastosowanie przepisów Prawa budowlanego wymaga uprzedniego precyzyjnego ustalenia przez organ charakteru obiektu budowlanego. Zgłoszenia nie należy utożsamiać z obowiązkiem ubiegania się o pozwolenie na budowę. Z akt sprawy nie wynika również żeby w stosunku do tymczasowego obiektu nakazano jego rozbiórkę a zatem brak jest podstaw do uzależnienia rozpoczęcia budowy od wykonania rozbiórki tego obiektu. Na uwzględnienie zasługuje również zarzut naruszenia art. 10 par. 1 i 2 Kpa w myśl którego organy administracji publicznej winny zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W aktach sprawy brak jest adnotacji czy stronom przed wydaniem decyzji umożliwiono wypowiedzenie się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego. Reasumując stwierdzić należy, że decyzja organu I instancji została podjęta bez należytego wyjaśnienia stanu faktycznego i bez udziału strony a zatem, że została wydana z naruszeniem art. 7 i art. 10 par. 1 Kpa. Obowiązkiem organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie ustalenie jaki charakter ma realizowana inwestycja, czy na jej realizację wystarczy dokonanie zgłoszenia czy też konieczne będzie uzyskanie pozwolenia na budowę. W przypadku przesądzenia, że wystarczające jest zgłoszenie albowiem obiekt jest obiektem małej architektury obowiązkiem organu będzie również zbadanie czy złożony wniosek odpowiada wymogom określonym w art. 30 ust. 1 Prawo budowlane. Mając na uwadze powyższe należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.