II SA/Po 242/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-08-16

Skład orzekający: Tomasz Świstak, Edyta Podrazik, Izabela Paluszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego prawidłowo oceniły zgodność projektu budowlanego zamiennego z przepisami dotyczącymi emisji hałasu, opierając się wyłącznie na danych producenta urządzenia, bez przeprowadzenia rzeczywistych pomiarów?
Ratio decidendi
Organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy postępowania administracyjnego (art. 7, 77 § 1, 80 k.p.a.), nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego w zakresie rzeczywistego poziomu hałasu emitowanego przez urządzenie. Oparcie się wyłącznie na danych producenta, bez przeprowadzenia pomiarów, uniemożliwiło prawidłową ocenę zgodności projektu budowlanego zamiennego z normami emisji hałasu, co miało istotny wpływ na wynik postępowania. W związku z tym zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla ziębiarki cieczy ze skraplaczem powietrza, zainstalowanej na działce inwestora. Skarżąca zarzucała m.in. naruszenie przepisów dotyczących hałasu, odległości od granicy oraz kwalifikacji urządzenia jako budowli lub wyrzutni powietrza. Organy administracji uznały, że urządzenie nie narusza przepisów, opierając się na danych producenta i deklarując, że nie stanowi ono wyrzutni powietrza ani budowli.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego z dnia [...] stycznia 2016 r. Zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 997 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Protokolant St. sekretarz sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi I. G. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. z dnia [...] stycznia 2016r. nr [...], II. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 997zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, Decyzją z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia [...] lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409 z późn. zm., dalej: "pr. bud.") i art. 104 ustawy z dnia [...] czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") zatwierdził inwestorowi, K. L., projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego, położonego na działce nr [...] przy ul. [...] w P., oraz zobowiązał inwestora do uzyskania decyzji pozwolenia na użytkowanie powyższego obiektu. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że decyzją z dnia [...] lipca 2015 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 pr. bud., nakazano inwestorowi przedłożenie projektu budowlanego zamiennego z uwagi na stwierdzenie istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego. K. L. wywiązał się z tego obowiązku, składając w dniu [...] września 2015 r. kompletną dokumentację projektową. Z oświadczenia projektanta wynika, że projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. W dokumencie tym wskazano, że ziębiarka cieczy ze skraplaczem powietrza (tzw. chiller) wraz z obudową (murek z cegły klinkierowej o grubości 12 cm, wysokości 155 cm i ażurowym wejściem o szerokości 1 m od strony nieruchomości inwestora) zlokalizowana jest przy frontowej granicy działki. Urządzenie to posadowiono na płycie fundamentowej o grubości 25 cm zagłębionej pod poziomem terenu. P. drgań i hałasu przenikających do otoczenia nie powinien przy tym przekraczać wartości dopuszczalnej, wobec czego stwierdzono, że obszar oddziaływania tego urządzenia nie wykracza poza granice nieruchomości, na której został wykonany. Z projektu instalacji klimatyzacji wynika ponadto, że omawiana instalacja służy do klimatyzowania pomieszczenia jadalni i pokoju dziennego w budynku mieszkalnym jednorodzinnym. Źródłem chłodu jest agregat wody lodowej połączony z instalacją w budynku przy pomocy rur preizolowanych czarnych. Czynnikiem chłodzącym jest w tym przypadku roztwór glikolu. Urządzenie ziębiarki spełnia wymogi zawarte w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 21 grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla urządzeń używanych na zewnątrz pomieszczeń w zakresie emisji hałasu do środowiska (Dz. U. nr 263, poz. 2202 z późn. zm.). Moc akustyczna omawianego urządzenia wynosi bowiem 74,8 dB, a zatem nie przekracza maksymalnej wartości 97 dB. Urządzenie to spełnia również wymagania określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r., poz. 112 z późn. zm.). Dla terenu zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej dopuszczalny poziom hałasu wynosi bowiem 50 dB dla przedziału czasu odniesienia równego 8 najmniej niekorzystnym godzinom dnia następującym kolejno po sobie. Jest to zarazem wartość wykazana dla przestrzeni nieosłoniętej. Rozważana instalacja generuje tymczasem hałas wynoszący 43,4 dB, a więc nie narusza powyższego wymogu. Ponadto wymienione urządzenie zostało także zaopatrzone w Deklarację Zgodności CE. Odnosząc się do argumentów podnoszonych przez I. G. w toku postępowania, organ I instancji wyjaśnił, że przedmiotowe urządzenie nie stanowi wyrzutni powietrza, a zatem nie znajduje do niego zastosowania § 152 ust. 8 rozporządzenia Ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422). Pismem z dnia [...] stycznia 2016 r. I. G. odwołała się od powyższej decyzji z dnia [...] stycznia 2016 r. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że organ I instancji wadliwie nie zakwalifikował omawianego urządzenia jako wyrzutni powietrza, co w konsekwencji doprowadziło do niezastosowania § 152 ust. 6, 8 i 9 powołanego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wada ta jest istotna, gdyż wyrzutnia powietrza stanowi element konstrukcyjny każdego urządzenia klimatyzacyjnego. Przedmiotowe urządzenie narusza poza tym także § 323 ust. 1 wymienionego rozporządzenia, gdyż generuje nadmierny hałas. Lokalizacja ziębiarki jest nadto niezgodna z § 12 ust. 1 cytowanego rozporządzenia, gdyż obiekt ten znajduje się tylko 1,29 m od granicy z nieruchomością skarżącej. I. G. zaznaczyła poza tym, że poruszane urządzenie zostało posadowione w sposób naruszający § 8 ust. 1 pkt 9 uchwałę nr [...] Rady Miasta P. z dnia [...] marca 2011 r. w sprawie zmiany miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego P. S. z dnia [...] grudnia 1994 r. w zakresie ustaleń realizacyjnych dla poszczególnych obszarów funkcjonalnych. Decyzją z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...], Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji z dnia [...] stycznia 2016 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2015 r. organ I instancji stwierdził zrealizowanie urządzenia (ziębiarki), nieprzewidzianego w pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] października 2008 r., nr [...] Wymieniony obiekt został zrealizowany podczas budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Urządzenie to stanowi element większej całości w postaci instalacji klimatyzacyjnej budynku. Jest to więc urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym, które ochładza i zapewnia możliwość użytkowania budynku mieszkalnego zgodnie z jego przeznaczeniem. Należało więc przyjąć, że w niniejszej sprawie doszło do istotnej zmiany warunków pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego – zmiany zagospodarowania działki inwestora. Wobec tego organ I instancji decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. nakazał inwestorowi przedłożenie projektu budowlanego zamiennego. Obowiązek ten został wykonany w dniu [...] stycznia 2016 r. Następnie organ odwoławczy powtórzył za organem I instancji, że przedmiotowe urządzenie spełnia wszystkie wymogi przewidziane przez prawodawcę, a w szczególności nie emituje hałasu ponadnormatywnego. Jednocześnie Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaznaczył, że urządzenie to nie stanowi wyrzutni powietrza. Inwestor zrealizował bowiem klimatyzację wraz z urządzeniem ziębiarki cieczy i skraplaczem powietrza. Obiekt ten nie jest ponadto usytuowany na dachu i nie służy do odprowadzania powietrza z instalacji wentylacjej. Nie zainstalowano także czerpni i wyrzutni powietrza, będących końcowymi elementami instalacji wentylacyjnych. Organ II instancji podkreślił również, że omawiane urządzenie nie jest budynkiem, a zatem nie można do niego stosować przepisów powołanego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Zastosowania nie znajduje także m.in. § 152 ust. 6, 8 i 9 wymienionego rozporządzenia, wobec czego brak jest konieczności zobowiązania inwestora do przedłożenia zgody i warunków właściwego inspektora sanitarnego. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaznaczył następnie, że przedłożony projekt budowlany zamienny został sporządzony przez uprawnione osoby, dysponujące odpowiednimi kwalifikacjami zawodowymi. Opracowanie to jest zgodne ze szczegółowym planem zagospodarowania przestrzennego P. S., zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miasta P. z dnia [...] grudnia 1994 r. (Dz. Urz. Woj. Pozn. nr 12, poz. 117 z późn. zm.) i przepisami techniczno-budowlanymi. Pismem z dnia [...] marca 2016 r. I. G. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu powyższą decyzję z dnia [...] lutego 2016 r., zarzucając organowi II instancji naruszenie: (1) art. 7 k.p.a. przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, (2) art. 3 ust. 3 pr. bud. przez odmowę zakwalifikowania omawianej ziębiarki ze skraplaczem powietrza, umieszczonej na posadzce betonowej i ogrodzonej ścianką z cegły klinkierowej, jako budowli, (3) § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie przez odmowę zastosowania przepisów tego aktu wykonawczego do ziębiarki jako budowli, (4) § 12 ust. 1 pkt 2 wymienionego rozporządzenia przez niezachowanie wymaganej odległości ziębiarki od granicy skarżącej, (5) § 152 ust. 8 i § 152 ust. 9 pkt 2 cytowanego rozporządzenia przez uznanie, że ziębiarka nie stanowi wyrzutni powietrza i nie jest konieczne uzyskanie zgody właściwego państwowego inspektora sanitarnego, (6) § 152 ust. 6 rozważanego rozporządzenia przez zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego, mimo braku możliwości odprowadzania wywiewanego powietrza bez zagrożenia dla zdrowia użytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu oraz wywierania szkodliwego wpływu na budynek, (7) § 323 ust. 1 i § 323 ust. 2 pkt 1 i 2 poruszanego rozporządzenia w zw. z art. 7 k.p.a. przez zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego, przewidującego umieszczenie ziębiarki generującej nadmierny i uciążliwy hałas, (8) § 8 ust. 1 pkt 9 powołanego planu miejscowego z 2001 r. przez usytuowanie budowli w granicy ulicy, co jest niezgodne z wymienionym aktem prawa miejscowego. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że organy administracji publicznej nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Nie zbadano bowiem w szczególności, czy hałas generowany przez rozważane urządzenie nie przekracza norm określonych przez prawodawcę. Ponadto ziębiarka, jako urządzenie techniczne posadowione na betonowej posadzce wraz z ogrodzeniem z cegły klinkierowej, należy kwalifikować jako budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 pr. bud. Jednocześnie urządzenie to powinno być uznane za wyrzutnię powietrza. Konsekwentnie zatem zastosowanie w rozpatrywanej sprawie powinny znaleźć również przepisy powołanego rozporzadzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynku i ich usytuowanie, w tym przede wszystkim § 12 ust. 1 pkt 2 tego aktu wykonawczego, określający minimalną odległość obiektu budowlanego od granicy z działką sąsiednią, i § 152 ust. 6, 8 i 9 tego rozporządzenia, określające parametry dla wyrzutni powietrza. W pozostałym zakresie skarżąca powtórzyła swoją wcześniejszą argumentację, zawartą w odwołaniu z dnia [...] stycznia 2016 r. W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga okazała się zasadna, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługiwały na uwzględnienie. Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 z późn. zm., dalej: "pr. bud."). Zgodnie z art. 36a ust. 1 pr. bud., istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Jak wynika przy tym z art. 36a ust. 5 pr. bud., nieistotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę nie wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę i jest dopuszczalne, o ile nie dotyczy: (1) zakresu objętego projektem zagospodarowania działku lub terenu; (2) charakterystycznych parametrów obiektu budowlanego: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości, wysokości, szerokości i liczby kondygnacji. Tym samym a contrario realizacja robót budowlanych odbiegających od zatwierdzonego projektu budowlanego w zakresie parametrów określonych w art. 36a ust. 5 pr. bud. wymaga uzyskania decyzji administracyjnej, o jakiej mowa w art. 36a ust. 1 pr. bud. Ustawodawca przewiduje zarazem szczególny tryb przywracania stanu zgodnego z prawem w razie samowolnego istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego bez uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę. Zgodnie bowiem z art. 50 ust. 1 pkt 4 pr. bud., w przypadkach innych niż budowa lub wybudowanie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, zgłoszenia albo mimo wniesienia sprzeciwu właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, projekcie budowlanym lub w przepisach. Jak wynika przy tym z art. 51 ust. 1 pkt 3 pr. bud. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o jakim mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 pr. bud., właściwy organ w drodze decyzji nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz – w razie potrzeby – wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Ponadto, zgodnie z art. 51 ust. 4 pr. bud., po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o jakim mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 pr. bud., i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na wznowienie robót budowlanych albo – jeżeli budowa została zakończona – o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego. W decyzji tej nakłada się także obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że inwestor, tj. K. L., zrealizowała na działce nr [...] przy ul[...] w P., ziębiarkę cieczy ze skraplaczem chłodzonym powietrzem, posadowioną na posadzce betonowej i ogrodzoną ścianką z cegły klinkierowej, połączoną instalacyjnie z budynkiem mieszkalnym na tej nieruchomości. Wniosek ten potwierdzają protokoły kontroli robót budowlanych lub obiektu budowlanego z dnia [...] października 2011 r. i z dnia [...] maja 2015 r. (k. 20-21, 118 akt adm. organu I instancji) oraz zebrana dokumentacja fotograficzna (k. 19, 59-60, 75-76, 128, 147-154 akt adm. organu I instancji). Wspomniane urządzenie nie było zarazem przewidziane w decyzji nr [...] Starosty [...] z dnia [...] października 2008 r., nr [...] (akt adm. nr [...]) o pozwoleniu na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Inwestor nie dokonywał również zmiany wymienionego rozstrzygnięcia w trybie art. 36a ust. 1 pr. bud. Nie ulega zatem wątpliwości, że inwestor zmodyfikował zaprojektowane zagospodarowanie działki bez zmiany decyzji z dnia [...] października 2008 r. Tym samym w świetle art. 36a ust. 5 pkt 1 pr. bud. w rozpatrywanej sprawie doszło do istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowalnego, co z kolei uzasadniało prowadzenie postępowania naprawczego. Konsekwentnie decyzją z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 pr. bud. zobowiązał inwestora do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego (k. 157-161 akt adm. organu I instancji). W odpowiedzi inwestor przedłożył wymaganą dokumentację, datowaną na listopad 2015 r., co należy uznać za wykonanie obowiązku nałożonego w powyższej decyzji z dnia [...] lipca 2015 r. Złożenie projektu budowlanego zamiennego nie oznacza jednak automatycznie, że samowolnie wykonane roboty budowlane stają się legalne. Organy nadzoru budowlanego mają bowiem w takim przypadku obowiązek zweryfikowania otrzymanego opracowania. Jak wynika bowiem z art. 35 ust. 1 pr. bud., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza: (1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o jakiej mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia [...] października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235 z późn. zm.); (2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; (3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o jakiej mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b pr. bud., oraz zaświadczenia, o jakich mowa w art. 12 ust. 7 pr. bud.; (4) wykonanie – w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o jakim mowa w art. 20 ust. 2 pr. bud., także sprawdzenie projektu – przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu – lub jego sprawdzenia – zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 pr. bud. Odnosząc powyższe uwagi do specyfiki rozważanej sprawy należy podzielić stanowisko skarżącej w zakresie, w jakim zarzucała ona organom administracji publicznej niedostateczne wyjaśnienie kwestii hałasu generowanego przez omawiane urządzenie. Organy nadzoru budowlanego oparły się bowiem w tej mierze przede wszystkim na informacjach zawartych w projekcie budowlanym zamiennym, które z kolei korzystały wyłącznie z danych dostarczonych przez producenta ziębiarki. Nie negując tych informacji, trzeba jednak zaznaczyć, że kontrolowane postępowanie dotyczyło urządzenia już zrealizowanego, a nie mającego dopiero powstać. Dlatego też niezbędne było pozyskanie danych o rzeczywistym poziomie hałasu emitowanego przez ziębiarkę, a nie poprzestanie wyłącznie na deklaracjach producenta. Tym bardziej, że w projekcie budowlanym zamiennym wskazuje się na potrzebę dokonania pomiarów hałasu w terenie (k. 61 projektu budowlanego zamiennego). Uchybienie to miało zatem istotny wpływ na wynik postępowania, ponieważ uniemożliwia ocenę rzeczywistego oddziaływania akustycznego przedmiotowego urządzenia na grunt należący do skarżącej. Niemniej kwestia emisji hałasu generowanego przez rozważane urządzenie budzi także dalsze wątpliwości. Oceniając pod tym względem projekt budowlany zamienny należy najpierw odwołać się do przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia [...] grudnia 2005 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla urządzeń używanych na zewnątrz pomieszczeń w zakresie emisji hałasu do środowiska (Dz. U nr 263, poz. 2202 z późn. zm.). Zgodnie z załącznikiem nr [...] do powołanego rozporządzenia, agregaty sprężarkowe poniżej 350 kW, do których pkt 3 załącznika nr [...] tego aktu wykonawczego zalicza m.in. także wentylatory, powinny cechować się mocą akustyczną nie większą niż 97 dB. Z informacji zawartych w projekcie budowlanym zamiennym oraz z załączonej do niego informacji producenta wynika z kolei, że moc akustyczna omawianego urządzenia wynosi 74,8 dB (k. 60, 70 projektu budowlanego zamiennego). Tym samym opisany wymóg jest spełniony. Ustawodawca przewidział jednak także w rozporządzeniu Ministra Środowiska w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r., poz. 112 z późn. zm.) dodatkowe wymagania w zakresie ochrony przed nadmiernym hałasem. Zgodnie bowiem z tabelą 1 stanowiącą załącznik do rozporządzenia z dnia [...] czerwca 2007 r., na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej poziom hałasu w przedziale czasu odniesienia równym 8 najmniej korzystnym godzinom dnia kolejno po sobie następującym nie powinien przekraczać 50 dB, a w przedziale czasu odniesienia równym 1 najmniej korzystnej godzinie nocy – 40 dB. Z informacji przedstawionej w projekcie budowlanym zamiennym, a następnie przejętej przez organy administracji publicznej, wynika, że wartości hałasu generowanego przez urządzenie zostały zaczerpnięte z danych producenta, wyliczonych wskaźnikowo w odległości 10 m i dla przestrzeni nieosłoniętej. W takim ujęciu hałas emitowany przez ziębiarkę wynosi 43,4 dB. Organy administracji publicznej podnosiły wobec tego konsekwentnie w toku postępowania, że rozważane urządzenie generuje hałas poniżej 50 dB, a zatem spełnia wymogi powołanego rozporządzenia. Z takim stanowiskiem nie można się jednak zgodzić, gdyż ignoruje ono zupełnie normę dopuszczalnego hałasu w porze nocnej. Przyjmując bowiem stałe emitowanie hałasu o mocy 43,4 dB, należy również uznać, że norma dla pory nocnej jest przekroczona, a zatem poruszane urządzenie generuje hałas ponadnormatywny. Okoliczność ta nie została w ogóle poddana analizie przez organy nadzoru budowlanego. Co więcej, informacja dostarczona przez producenta wskazuje dwie alternatywne wartości hałasu emitowanego przez urządzenie, oznaczone jako B (46,8 dB) i C (43,4 dB) (k. 70 projektu budowlanego zamiennego). Na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy trudno jednak ustalić, skąd wynika różnica między tymi wartościami i dlaczego w rozpatrywanej sprawie przyjęto właśnie wartość C. Ponadto należy zauważyć, że zarówno z projektu budowlanego zamiennego, jak i z informacji producenta wynika, że referowane wyżej wartości emisji hałasu zostały ustalone dla odległości 10 m (k. 61, 70 projektu budowlanego zamiennego). Tymczasem w rozpatrywanej sprawie przedmiotowe urządzenie zlokalizowane jest w odległości ok. 1,30 m od nieruchomości skarżącej i 5,5 m od jej budynku mieszkalnego. Konsekwentnie zatem istnieje ryzyko, że ponadnormatywny hałas generowany przez urządzenie wykracza poza granice działki inwestora. Poza tym w projekcie budowlanym zamiennym wskazuje się na wartości oddziaływania akustycznego urządzenia dla terenu nieosłoniętego (k. 61 projektu budowlanego zamiennego). Tymczasem w niniejszej sprawie urządzenie to obudowane jest murem z cegły klinkierowej o grubości 12 cm. Prowadzi to do kolejnej wątpliwości – czy wspomniane ogrodzenie wpływa na poziom roznoszenia się hałasu, a jeśli tak, to czy konstrukcja ta wzmacnia czy raczej osłabia oddziaływanie akustyczne. Nie ulega zatem wątpliwości, że organy nadzoru budowlanego naruszyły art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a."), zgodnie z którym w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Uchybienie to doprowadziło z kolei do naruszenia art. 77 § 1 k.p.a., w świetle którego organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, oraz art. 80 k.p.a., w myśl którego organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Wady te miały istotne znaczenie, gdyż zaniechania w zakresie zbadania oddziaływania akustycznego poruszanego urządzenia uniemożliwiły prawidłową ocenę zgodności projektu budowlanego zamiennego z normami emisji hałasu. Zasadne było wobec tego wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji, jak i decyzją ją poprzedzającej. Sąd nie podzielił natomiast pozostałych zarzutów skargi. W tej mierze należy przede wszystkim zaznaczyć, że istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego polegało w niniejszej sprawie na zamontowaniu opisanej wcześniej ziębiarki wraz ze skraplaczem wody na posadzce betonowej obudowanej murem z cegły klinkierowej we frontowej części działki inwestora. Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika zarazem, że działanie ziębiarki polega na wytwarzaniu wody lodowej (roztwór glikolu), która następnie transportowana jest do budynku mieszkalnego, gdzie z kolei za pomocą klimakonwektorów wykorzystywana jest w celu regulowania temperatury pomieszczeń. Wniosek ten opiera się w szczególności na powołanym wcześniej protokole kontroli z dnia [...] maja 2015 r. oraz na piśmie producent urządzenia z dnia [...] kwietnia 2015 r. (k. 114 akt adm. organu I instancji). W konsekwencji opisana wyżej instalacja powinna być traktowana jako urządzenie techniczne (instalacja klimatyzacyjna). W kontekście rozpatrywanej sprawy nie można natomiast przyjąć, że przedmiotowe urządzenie stanowi wyrzutnię powietrza, która służy usuwaniu powietrza z pomieszczeń i jest z reguły częścią instalacji wentylacyjnej. Przedstawiona wyżej argumentacja przemawia także przeciwko kwalifikowaniu omawianego urządzenia jako budowli w rozumieniu art. 3 pkt 3 pr. bud. Jak wynika bowiem z tego przepisu, wyrażenie "budowla" oznacza każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, takie jak obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolnostojące maszty antenowe, wolnostojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne, ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolnostojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowalne urządzeń technicznych oraz fundamentu pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową. Przytoczenie tej obszernej definicji jest niezbędne, gdyż skarżąca zdaje się wskazywać na podobieństwo omawianej instalacji klimatyzacyjnej do niektórych obiektów wymienionych w art. 3 pkt. 3 pr. bud. Trzeba jednak od razu zaznaczyć, że kwalifikacja danego obiektu jako budowli wymaga uwzględnienia całości kontekstu powołanego przepisu. Nie wystarczy w tej mierze jedynie cząstkowe podobieństwo do niektórych budowli. Dlatego też nie można przyjąć, że określenie wspomnianej instalacji jako "urządzenie techniczne" przesądza już o uznaniu jej za budowlę. Podobnie trudno zgodzić się z poglądem, w świetle którego istnienie betonowej posadzki jako oparcia (swoistego "fundamentu") czy też wzniesienie ogrodzenie przemawiają za kwalifikacją z art. 3 pkt 3 pr. bud. Uwagi te znajdują swoje potwierdzenie w zgromadzone w sprawie materiale fotograficznym (k. 19, 59-60, 75-76, 128, 147-154 akt adm. organu I instancji). Na aprobatę nie zasługują ponadto zarzuty związane z naruszeniem przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1422 z późn. zm.). Należy bowiem przede wszystkim podkreślić, że zakres zastosowania powołanego rozporządzenia określa § 2 ust. 1 tego aktu wykonawczego. Zgodnie natomiast z tym przepisem, regulację zawarta w cytowanym rozporządzeniu stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2 tego aktu. Zwrot "budynek" oznacza z kolei w myśl art. 3 pkt 2 pr. bud. taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Przedmiotowe urządzenie nie odpowiada temu opisowi. Nie jest ono również budowlą, jak wskazywano powyżej, a zatem przepisy poruszanego rozporządzenia nie znajdują do niego zastosowania. Co więcej, nawet gdyby przyjąć, niepodzielany przez Sąd w niniejszym składzie, pogląd, w świetle którego urządzenie to stanowi jednak budowlę, to i tak, aby powołać się na przepisy wymienionego rozporządzenia należałoby wykazać, że urządzenie to jest budowlą pełniącą funkcję użytkowe budynków. Trudno tymczasem uznać przesłankę tę za spełnioną. W konsekwencji niezasadny okazał się zarzut dotyczący naruszenia § 12 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia. Abstrahując od przedstawionej powyżej wykładni § 2 ust. 1 tego aktu wykonawczego, należy zauważyć, że § 12 ust. 1 pkt 2 cytowanego rozporządzenia dotyczy expressis verbis wyłącznie budynku na działce budowlanej. Nie ulega zarazem wątpliwości, że omawiane urządzenie w żadnym wypadku nie odpowiada definicji legalnej budynku z art. 3 pkt 2 pr. bud. Podobnie w pozostałych jednostkach redakcyjnych § 12 cytowanego rozporządzenia prawodawca konsekwentnie posługuje się pojęciem budynku. Przepis ten nie mógł zatem znaleźć zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Nie można również zgodzić się z zarzutem skarżącej, w świetle którego omawiane urządzenie jest niezgodne z uchwałą nr [...] Rady Miasta P. z dnia [...] marca 2001 r. w sprawie zmiany miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego P. Starego z dnia [...] grudnia 1994 r. w zakresie ustaleń realizacyjnych dla poszczególnych obszarów funkcjonalnych (Dz. Urz. Woj. Wlkp. nr [...], poz. 475 z późn. zm.). Skarżąca wskazywała na naruszenie § 8 ust. 1 pkt 9 powołanego planu miejscowego, zgodnie z którym na terenach zabudowy mieszkaniowej oznaczonych w rysunku symbolami MN i MNP, na których projektowana zabudowa stanowi uzupełnienie istniejącej zabudowy, nieprzekraczalną linię zabudowy wyznacza zabudowa już istniejąca z zachowaniem § 8 ust. 1 pkt 11 tego aktu prawa miejscowego. Ten ostatni przepis ustala z kolei minimalną strefę łączników ekologicznych wzdłuż lasu od strony zachodniej i południowej – według oznaczenia na rysunku planu miejscowego. Trzeba jednak zauważyć, że przepis ten dotyczy jedynie obiektów budowlanych stanowiących zabudowę mieszkaniową, a zatem tylko w takim zakresie określa parametry ładu przestrzennego. Przedmiotowe urządzenie nie jest natomiast zabudową mieszkaniową, wobec czego także wymogi z § 8 cytowanego planu miejscowego nie miały do niego zastosowania. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") uchylił zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lutego 2016 r., nr [...], oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego z dnia [...] stycznia 2016 r., nr [...], z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Rozpatrując ponownie sprawę, organy administracji publicznej powinny ustalić wartość akustycznego oddziaływania omawianego urządzenia, a w tym dokonać pomiarów rzeczywistego hałasu emitowanego przez rozważaną instalację. Sąd orzekł o kosztach postępowania na mocy art. 200 i art. 205 § 2 w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. poz. 1804).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło