II SA/Po 2458/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska Sędziowie WSA Beata Sokołowska WSA Maria Kwiecińska (spr.) Protokolant: sekr. sąd. Kamila Perkowska po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2006r. sprawy ze skargi L.D. na decyzję Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Z. z [...] Nr [...], II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej L.D. [...] złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, ze zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M. Kwiecińska /-/ M. Kosewska /-/ B. Sokołowska U Z A S A D A N I E N I E Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Prezydent Miasta w Z. orzekł o wymeldowaniu L.D. z lokalu przy ul. [...] w Z. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że pismem z dnia [...] 1999r. J.D. wystąpił o wymeldowanie córki L.D., podając, że opuściła ona miejsce stałego pobytu w listopadzie 1998 r. Na podstawie zeznań świadków A. i K.D. oraz W.P. zamieszkujących w tym samym budynku, organ I instancji przyjął, że L.D. istotnie nie mieszka w przedmiotowym lokalu od początku 1999 r. czego zresztą sama nie kwestionuje. L.D. wystąpiła wprawdzie przeciwko ojcu J.D. z pozwem o przywrócenie utraconego posiadania i uzyskała korzystny dla siebie wyrok Sądu Rejonowego w Z. ( sygn. akt [...]), którym przywrócono jej posiadanie lokalu mieszkalnego, położonego w Z. przy ul. [...], jednakże nie podjęła od momentu uprawomocnienia się wyroku tj. [...] żadnych kroków w celu egzekucji tego wyroku, nie przedstawiła również w toku postępowania administracyjnego żadnych dokumentów potwierdzających fakt wezwania ojca do udostępnienia lokalu, a na rozprawie w dniu [...] r. wniosła o przesłuchanie świadka, podając jego błędne dane. Przy ocenie czy osoba opuściła miejsce pobytu stałego i czy w rezultacie tego faktu powstał obowiązek wymeldowania, bierze się zaś pod uwagę nie tylko werbalne oświadczenie osoby, której sprawa dotyczy, a ocenia się zamiar rzeczywisty w oparciu o ustalenia faktyczne. Dokonane ustalenia w sprawie świadczyłyby, zdaniem organu I instancji o braku działań ze strony Pani L.D. kierunkowanych na zamieszkanie w lokalu, po uzyskaniu korzystnego orzeczenia w sądzie. Dawało to podstawę do przyjęcia tezy o braku rzeczywistego zamiaru zamieszkania w lokalu. W rezultacie, wobec faktycznego opuszczenia miejsca pobytu stałego powstał obowiązek wymeldowania na mocy art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz.U. Nr 87, poz. 960 z 2001 r. z późń. zm.). Wobec braku realizacji tego obowiązku na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy orzeczono o wymeldowaniu. Od powyższej decyzji L.D. wniosła odwołanie do Wojewody zarzucając m. in. iż organ I instancji nie przeprowadził dowodu z przesłuchania zgłoszonych przez nią świadków, na okoliczność tego, że po uzyskaniu korzystnego dla siebie wyroku Sądu Rejonowego w Z. w sprawie o przywrócenie posiadania, podejmowała próby wejścia do mieszkania. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta Z. z dnia [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż dokonane przez organ I instancji ustalenia pozwalają przyjąć, iż L.D. w miejscu stałego zameldowania tj. w lokalu przy ul. [...] w Z. nie mieszka. Lokal ten opuściła na skutek konfliktów z wnioskodawcą, który swym naganny zachowaniem uniemożliwia skarżącej wspólne zamieszkiwanie. Wyrokiem Sądu Rejonowego w Z. przywrócono skarżącej prawo do zamieszkiwania w lokalu przy ul. [...]. Powyższy wyrok uprawomocnił się w [...]. i do chwili obecnej skarżąca nie podjęła żadnych działań w kierunku zamieszkania w tym lokalu. Z chwilą zamieszkania w lokalu skarżąca zostanie zameldowana na pobyt stały. Od powyższej decyzji Wojewody L.D. wniosła w dniu [...] skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego ( obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny ). Skarżąca zarzuciła sprzeczność decyzji z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mogących mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy oraz naruszenie przepisów prawa a w szczególności art. 7, art. 8 i art. 10 kodeksu postępowania administracyjnego. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skargi podniosła, że organy administracyjne przy rozpoznawaniu niniejszej sprawy w sposób dowolny przyjęły, że skarżąca nie podejmowała żadnych działań w celu realizacji wyroku w sprawie o przywrócenie posiadania lokalu mieszkalnego a zaoferowane przez nią na tę okoliczność dowody, w szczególności dowód z zeznań świadka nie został dopuszczony pod błahym pretekstem błędu co do imienia tego świadka. Zarzuciła również, że rejestracyjna funkcja meldunku nie może uzasadniać wymeldowania osoby, która posiada uprawnienie do przebywania w lokalu natomiast została bezprawnie wyzuta z posiadania tego lokalu, co zostało potwierdzone wyrokiem sądowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skargę należy uznać za uzasadnioną. Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela stanowisko skarżącej, że w toku postępowania administracyjnego nie zostały należycie wyjaśnione okoliczności stanowiące ustawowe przesłanki wymeldowania osoby z miejsca pobytu stałego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest spełniona jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. W sprawie niniejszej o tym, że L.D. nie opuściła dobrowolnie lokalu przy ul. [...] w Z. przesądza prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w Z. sygn. akt [...] z dnia [...] w sprawie o ochronę naruszonego posiadania. Wyrokiem tym orzeczono przywrócenie L.D. posiadania lokalu mieszkalnego przy ul. [...] i nakazano J.D. wydanie powódce kluczy do drzwi wejściowych mieszkania. Przesłanką materialno prawną tego wyroku było, zgodnie z treścią art. 344 kodeksu cywilnego stwierdzenie naruszenia posiadania, a więc samowoli polegającej na fizycznej ingerencji w sferę władztwa posiadacza- tu władztwa L.D., polegającego na niezakłóconym przebywaniu i korzystaniu z lokalu przy ul. [...] w Z. W tej sytuacji o dobrowolnym opuszczeniu dotychczasowego miejsca pobytu stałego przez skarżącą nie może być mowy. Odrębną natomiast kwestią jest ocena czy wobec nieskorzystania do dnia wydania zaskarżonej decyzji przez skarżącą z przewidzianych prawem środków egzekucji wyroku sądowego w tej sprawie, można było uznać, że jakoby następczo zaistniała ustawowa przesłanka "dobrowolnego opuszczenia" przez nią przedmiotowego lokalu. W chwili obecnej, jak wynika z przedłożonych przez skarżącą na rozprawie w dniu [...], dokumentów wszczęła ona egzekucję komorniczą w celu wykonania wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] sygn. akt [...] w sprawie przywrócenia utraconego posiadania a wcześniej, jak oświadczyła, kontaktowała się z uczestnikiem postępowania J.D. celem umożliwienia jej zamieszkania w miejscu stałego zameldowania i na tę okoliczność wnosiła o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków- M.I. i A.D.- matki ( protokół z rozprawy administracyjnej z dnia [...] k. 12 akt administracyjnych). Powyższego wniosku dowodowego organ administracji nie uwzględnił nie wyjaśniając równocześnie w zaskarżonej decyzji dlaczego przeprowadzenie tych dowodów uznał za zbędne. Nie można bowiem uznać za wystarczające w tym zakresie wskazanie, że strona błędnie określiła imię wnioskowanego świadka, jeżeli następnie strona te omyłkę sprostowała i wniosek ponowiła tak jak w przypadku M.I. Zgodnie z treścią art. 77 kpa organ administracji obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowody i w tym celu winien uwzględnić żądania strony dotyczące przeprowadzenia dowodu, którego przedmiotem jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy ( art. 78 kpa). Jeżeli zaś określone wnioski dowodowe strony pominął, w uzasadnieniu decyzji winien wskazać motywy dla których przeprowadzenie tych dowodów uznał za zbędne. Niewątpliwą okolicznością mającą znaczenie w niniejszej sprawie było ustalenie czy L.D., mimo uzyskania dla siebie korzystnego wyroku sądowego, przywracającego jej utracone posiadanie lokalu przy ul. [...] w Z., w rzeczywistości do mieszkania tego nie zamierzała powrócić, co w konsekwencji pozwoliłoby przyjąć, że lokal ten dobrowolnie i na trwale opuściła. W tym aspekcie pominięcie wnioskowanych przez skarżąca dowodów w postaci zeznań świadków, uznać należy za naruszenie przepisów art. 78 i 77 kpa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania. Zaskarżona decyzja nie wskazuje motywów, którymi kierował się organ administracji, przyjmując, że zaistniały ustawowe przesłanki dla przyjęcia, iż L.D. opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy z 1974r.- o ewidencji ludności i dowodach osobistych tzn. że opuszczenie to miało charakter trwały i było dobrowolne. Można jedynie przypuszczać, że takie stanowisko było oparte na fakcie, że do dnia decyzji organu II instancji, skarżąca nie wszczęła egzekucji komorniczej, co jednakże wobec braku ustaleń czy i jakie inne kroki podejmowała ona by uczestnik postępowania dobrowolnie wykonał wyrok Sądu Rejonowego w Z. w sprawie przywrócenia utraconego posiadania, nie można uznać za wystarczające. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit a i lit c ustawy z dnia 30.08.2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Z. Rozpoznając ponownie niniejszą sprawę organ administracji winien uwzględnić fakt, że w chwili obecnej prowadzona jest egzekucja komornicza wyroku Sądu Rejonowego w Z. z dnia [...] sygn. akt [...] oraz wynik postępowania egzekucyjnego. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy, rozstrzygnięcie zawarte w pkt III wyroku oparto na treści art. 152 ustawy. /-/ M. Kwiecińska /-/ M. Kosewska /-/ B. Sokołowska