II SA/Po 247/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor sądowy WSA Jacek Rejman po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w G. i D. K. na uchwałę Rady Gminy Szczytniki z dnia 28 listopada 2025 r. nr XXVI/106/2025 w przedmiocie sprzeciwu wobec wszelkich inwestycji polegających na tworzeniu składowisk odpadów postanawia 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić z urzędu skarżącej [...] sp. z o.o. z siedzibą w G. uiszczony wpis od skargi w kwocie 300 zł (słownie: trzysta złotych). W piśmie z dnia 12 lutego 2026 r. [...] sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej również: [...] sp. z o.o.; Spółka; skarżąca) oraz D. K. (dalej również: skarżący), reprezentowani przez tego samego pełnomocnika procesowego (adwokata), wywiedli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w jednym piśmie skargę na uchwałę Rady Gminy (dalej również: Rada Gminy; Rada) z dnia 28 listopada 2025 r. nr [...] "w sprawie wyrażenia stanowiska: sprzeciwu wobec wszelkich inwestycji polegających na tworzeniu składowisk odpadów komunalnych, kompostowni, zakładów przetwarzania odzieży i odpadów tekstylnych planowanych na terenie Gminy [...]". Uchwała ta została podjęta na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2025 r., poz. 1153 [aktualnie: Dz.U. z 2026 r., poz. 662]) - dalej: u.s.g. W uchwale stwierdzono, że Rada Gminy wyraża stanowczy sprzeciw wobec wszelkich inwestycji polegających na tworzeniu składowisk odpadów i kompostowni wykorzystujących odpady komunalne i zużytą odzież do produkcji kompostu, planowanych na terenie Gminy [...] (§ 1). Wykonanie uchwały powierzono Wójtowi Gminy (§ 2). Stwierdzono, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia (§ 3). [...] sp. z o.o. i [...] we wniesionej skardze, zaskarżając przywołaną uchwałę w całości i wskazując, że wnoszą ją w trybie "art. 101 § 1 i § 2a" u.s.g., zarzucili: 1) podjęcie uchwały niezgodnej z prawem oraz naruszającej interes prawny skarżących, polegający na pozbawieniu uprawnienia do swobodnego dysponowania prawem własności, jak również prawem do dysponowania rzeczą, a także prawem do ograniczenia wolności działalności gospodarczej, własności prywatnej oraz ograniczenia wolności działalności gospodarczej aktem prawa, który nie stanowi rangi ustawowej z jednoczesnym naruszeniem zakresu i sposobu postępowania w sprawach przeznaczania terenów na określone cele oraz ustalania zasad, ich zagospodarowania i zabudowy bez uwzględnienia potrzeby zrównoważonego rozwoju poszanowania prawa własności, zachowania jawności i przejrzystości procedur planistycznych oraz pozbawienia prawa zagospodarowania terenu i ochrony własnego interesu prawnego w zakresie zagospodarowania terenu "w ten sposób, że treść uchwały (...) w sytuacji gdy zaskarżona uchwała: a) nie stanowi normy abstrakcyjnej, a skierowana jest wobec konkretnych podmiotów planujących wykonać inwestycję na terenie gminy; b) w sposób jawny ogranicza wprost możliwości prowadzenia działalności gospodarczej o charakterze wymienionym w treści uchwały bez żadnej podstawy prawnej dającej uprawnienie Gminie do stosowana takich ograniczeń, które mogą być jedynie wyrażone w akcie prawa rangi ustawowej; c) pozbawia właścicieli i osób, posiadających tytuł prawny[...] do wykonywania prawa własności (własności prywatnej) do dysponowania własną rzeczą (nieruchomością)[;] d) stoi w sprzeczności z zasadami określonymi w ustawie z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - tj. m. in. art. 17, ust. 2, 20, 21 ust. 1) i art. 22 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., 18 ust. 1) i ust. 2) oraz art. 40 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, art. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z dnia 27 marca 2003 r., art. 3 ustawa z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach, art. 4 ust. 2 pkt 4) ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach"; 2) "istotne naruszenie przepisów dotyczących ogłaszania aktów prawa miejscowego w wojewódzkim dzienniku urzędowym, w ten sposób, że Skarżący wskazują, iż zaskarżona uchwała winna zostać ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] jako akt prawa miejscowego, podczas gdy została ogłoszona jedynie w Dzienniku Urzędowym Gminy i nie została poddana kontroli Wojewodzie w celu wydania ewentualnych zarządzeń o uchyleniu zaskarżonej uchwały, tj. art. 13 pkt 2) Ustawa z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych". Skarżący wnieśli o: 1) dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z poniżej wymienionych dokumentów, co nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie, a jest to konieczne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości: a) decyzja Wójta Gminy [...] z dnia 20 listopada 2025 r. "sygn. akt [...]" na fakt posiadania interesu prawnego skarżących do zaskarżenia uchwały ze względu na inwestycję o charakterze, której dotyczy zaskarżona uchwała; b) [...] Rady Gminy z dnia 28 listopada 2025 r. wraz z jej uzasadnieniem "na fakt: wydania uchwały z naruszeniem przepisów prawa, a także na fakt naruszeń, które Skarżący zarzucają, a zostały wymienione w pkt II niniejszej skargi"; c) protokół nr [...] sesji Rady Gminy odbytej w dniu 28 listopada 2025 r. w remizie Ochotniczej Straży Pożarnej w [...] "na fakt: rzeczywistego uzasadnienia dla podjętej uchwały polegającego na ograniczeniu działalności gospodarczej na (...) [terenie Gminy [...]]; charakteru uchwały, tj. aktu prawa miejscowego, który nie został opublikowany w [w]ojewódzkim dzienniku urzędowym, a nie uchwały intencyjnej"; d) umowa przedwstępna sprzedaży na fakt posiadania interesu prawnego skarżących; 2) wstrzymanie wykonania uchwały w całości; 3) stwierdzenie nieważności [...] Rady Gminy z dnia 28 listopada 2025 r. - w całości; 4) ewentualnie stwierdzenie, że zaskarżona uchwała została wydana z naruszeniem prawa; 5) zasądzenie od organu odwoławczego na rzecz: a) solidarnie na rzecz skarżących kosztów postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności opłaty od skargi; b) na rzecz Spółki kosztów zastępstwa adwokackiego według spisu kosztów; c) na rzecz D. K. kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W skardze wyjaśniono, że [...] sp. z o.o. skierowała do Wójta Gminy [...] wniosek, na skutek którego toczy się postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na "Budowie kompostowni płytowej selektywnie obieranych bioodpadów wraz z infrastrukturą towarzyszącą w miejscowości w [...] ([działka nr] [...] i [...], obręb [...], gm. [...])", a decyzją z dnia 20 listopada 2025 r. znak [...] "odmówiono wydania [pozytywnej] decyzji w tej sprawie", w związku z czym Spółka wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], które na dzień wniesienia niniejszej skargi nie rozpoznało merytorycznie odwołania i sprawa jest w toku. Wskazano również na to, że "zaskarżona decyzja Wójta została wydana wyłącznie w oparciu o subiektywne przesłanki i brak zgody lokalnej społeczności, natomiast nie znajdowała oparcia w innych zgormadzonych w toku postępowania dokumentów, które pozytywnie zaopiniowały inwestycję (...) [Spółki]). W związku z faktem, że skarżąca odwołała się od tej decyzji, to Gmina [...], zdając sobie sprawę, że rozstrzygnięcie organu II instancji w przedmiotowej sprawie może być niekorzystne i chcąc zabezpieczyć interes swój oraz swoich wyborców, podjęła zaskarżoną uchwałę, na mocy której zabronione jest na terenie całej Gminy [...] prowadzenia wszelkich inwestycji polegających na tworzeniu składowisk odpadów i kompostowni wykorzystujących odpady komunalne i zużytą odzież do produkcji kompostu, planowanych na terenie Gminy [...]. W uzasadnieniu skargi podniesiono również m.in., że treść uchwały jest niezgodna z prawem i bardzo niebezpieczna dla społeczeństwa tworzącego gminę oraz innych inwestorów, bowiem została ona podjęta w okresie, kiedy skarżący złożył za pośrednictwem Gminy [...] odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], a przed merytorycznym rozpoznaniem przez organ II instancji. Przy czym uchwała ta zmierza jedynie do zabezpieczenia interesu Gminy (lub wyłącznie władz Gminy oraz wyborców) w ten sposób, że podjęto uchwałę, która zakazuje wszelkich inwestycji, a de facto odnosi się w głównej mierze do inwestycji skarżącego i być może do jeszcze innych inwestorów planujących rozpocząć działania w Gminie [...] – i nie ma żadnego związku z ustawowym upoważnieniem Rady Gminy do ingerencji w prawo własności oraz wolność gospodarczą. Przedmiotowa uchwała nie tylko narusza interes skarżących, co generalnie jest sprzeczne z obowiązującymi przepisami prawa, w tym nadrzędnie obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej, jak również aktami prawnymi rangi ustawowej, gdyż ogranicza możliwość, a wręcz zakazuje prowadzenia działalności gospodarczej danego rodzaju wyłącznie na podstawie uchwały podjętej przez Radę Gminy. Ponadto skarżący zarzucili, że art. 18 ust. 1 i 2 u.s.g. określa kompetencje rady gminy, jednakże brak jest przyznanych uprawnień rady gminy do ograniczania swobody gospodarczej, gdyż ani ta ustawa, ani żadne inne przepisy rangi ustawowej nie umożliwiają gminie podejmowanie uchwał na podstawie, których w sposób arbitralny, abstrakcyjny, powszechnie obowiązujący z góry zakładają zakaz prowadzenia określonego rodzaju działalności gospodarczej w określonym zakresie, który koreluje z działalnością, którą chce podjąć na terenie gminy skarżący. Według nich, próżno szukać jakiejkolwiek podstawy prawnej do wydania uchwały, w której wyraża się stanowczy sprzeciw wobec wszelkich inwestycji polegających na tworzeniu składowisk odpadów i kompostowni wykorzystujących odpady komunalne i zużytą odzież do produkcji kompostu, planowanych na terenie Gminy [...], co jest bezpośrednim odniesieniem się do sprawy skarżącego dotyczącej obecnie zaskarżonej decyzji Wójta Gminy [...] w sprawie odmowy wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji "Budowie kompostowni płytowej selektywnie zbieranych bioodpadów wraz z infrastrukturą towarzyszącą w miejscowości w [...] (dz. nr [...], obręb [...], gm. [...])". Zaskarżona uchwała ma być "zabezpieczeniem" dla Gminy w przypadku zmiany lub uchylenia zaskarżonej decyzji przez organ II instancji i konieczności wydania decyzji zgodnie z żądaniem wnioskodawcy (skarżącego), która umożliwiłaby podstawę do odmowy wydania decyzji środowiskowych umożliwiających powstanie planowanej inwestycji, wbrew temu, że na podstawie innych przepisów organ I instancji jest związany przepisami do wydania decyzji zgodnej z żądaniem wnioskodawcy (w przypadku spełnienia wszystkich przesłanek). Powyższe potwierdzają "nastroje społeczne gminnej i lokalnej społeczności", którzy do momentu podjęcia uchwały byli wrogo nastawieni do skarżącego, podczas gdy od momentu uchwalenia zaskarżonej uchwały nastroje te zupełnie się odwróciły, co świadczy jedynie o prawdziwym celu podjęcia zaskarżonej uchwały, tj. podjęcia wszelkich możliwych sposobów przez Gminę na zablokowanie inwestycji, nawet jeśli przesłanki prawne do powstania inwestycji zostaną spełnione. Według skarżących, treść zaskarżonej uchwały "ma na celu faktyczne objęcie powszechnie obowiązujących przepisów prawa i danie podstaw do uzasadnienia podjęcia decyzji, z której wynikać będzie, że planowana inwestycja nie może powstać nawet po spełnieniu rygorystycznych wymogów prawa w zakresie warunków środowiskowych i innych". Zdaniem skarżących, nie można również stracić z pola widzenia przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2024 r., poz. 1130 ze zm.) - dalej: u.p.z.p. Podkreślili, że nawet jeśliby przyjąć, że zaskarżona uchwała nie stanowi prawa miejscowego, a jest jedynie wyrażeniem intencji i kierunku rozwoju Gminy, to jest to sprzeczne z przepisami o planowaniu zagospodarowaniu przestrzennym, ponieważ "»stanowczy sprzeciw wobec wszelkich inwestycji" nie odzwierciedla podstawowych zasad planu zagospodarowania przestrzennego, które powinny określać różne interesy i zapotrzebowanie, wobec czego określa się części terenu pod konkretne przeznaczenie, a nie prowadzi się generalnych ustaleń. Umożliwienie tworzenia danych inwestycji bądź ich ewentualne wykluczenie może nastąpić jedynie na podstawie prowadzonych prac w zakresie zagospodarowania przestrzennego, ale z określeniem pewnych dopuszczalnych warunków, a nie zakazem dotyczącym możliwości tworzenia konkretnych inwestycji«". Podjętą uchwałą, która została zaskarżona, Gmina [...] czyni sobie "furtkę" do obchodzenia powszechnie obowiązującego prawa i stosowania jej do konkretnych inwestycji, nawet jeśliby spełniły one wszystkie inne wymogi powszechnie i miejscowo obowiązującym prawem, powołując się na treść uchwały. Doprowadziłoby to do sytuacji, w której m.in. skarżący po spełnieniu wszystkich wymogów co do decyzji nie otrzymaliby zgody Wójta Gminy [...] na rozpoczęcie inwestycji ze względu na zaskarżoną uchwałę, która zabrania prowadzenia inwestycji danego typu, co bezpośrednio godzi w prawo wolności gospodarczej i prawo własności. Według skarżących, zaskarżona uchwała ma charakter aktu prawa miejscowego, gdyż ma charakter generalny i abstrakcyjny oraz jest skierowana do bliżej nieokreślonego kręgu podmiotów, a na podstawie art. 40 ust. 1 u.s.g. gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy, ale tylko na podstawie wyraźnego upoważnienia ustawowego. W związku z tym zaznaczyli, że zaskarżona uchwała nie została przedstawiona Wojewodzie [...] w celu jej opublikowania w wojewódzkim dzienniku urzędowym, choć powinna, co umożliwiłoby Wojewodzie dokonania nadzoru nad stanowionym prawe. W okolicznościach niniejszej sprawy nie dość, że Rada Gminy podjęła uchwałę niezgodną z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, które są wyżej w hierarchii niż uchwały rady gminy, to zaniechała obowiązkowi publikacji we właściwym dzienniku urzędowym, co również stanowi uchybienie i wymaga kontroli Sądu w zakresie zaskarżonej uchwały, która została opublikowana jedynie w Biuletynie Informacji Publicznej Gminy [...] (na stronie internetowej). Niespełnienie wymagań w zakresie należytej publikacji uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego jako sprzeczne z art. 13 pkt 2 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych w związku z art. 42 u.s.g. Skarżący argumentowali, że uchwała w takim kształcie nie może się ostać, gdyż spowoduje to ograniczenia również dla zwykłych mieszkańców, którzy nie będą mogli tworzyć nowych miejsc, w których będą gromadzić przydomowe odpady, a także kompostowników, w których mogłaby być kompostowana odzież wyprodukowana z naturalnych składników (len, bawełna itd.) pozbawiona elementów z tworzyw sztucznych czy metali, a zatem uchwała ta godzi również w podstawowe cele określone m.in. w ustawie z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2025 r., poz. 733) czy też ustawie z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2023 r., poz. 1587 ze zm.), w których wskazano czym jest kompostownik i składowisko odpadów, a przecież przepisy prawa umożliwiają tworzenie przydomowych kompostowni. Podnieśli też, że nie można również zgodzić się z treścią uzasadnienia dla zaskarżonej uchwały, która nacechowana jest bezpodstawnym twierdzeniem jakoby takie inwestycje były nieekologiczne, skoro spełniają one "wyśrubowane normy środowiskowe oparte na przepisach prawa krajowego powszechnie obowiązującego, które przecież musi być zgodne z prawem Unii Europejskiej". Natomiast "obawy, że inwestycja może stać się »pełnoprawnym składowiskiem odpadów«, to jedynie domysły i obawy, wszak gdyby tak się stało (czemu [s]karżący definitywnie zaprzecza)[,] to przecież Gmina ma narzędzia prawne zarówno do kontroli[,] jak i usunięcia takiego składowiska, a jedynie obawy lokalnej społeczności (co nie znajduje żadnego potwierdzenia) nie mogą być podstawą do podjęcia uchwały sprzecznej z prawem z przyczyn opisanych powyżej, toteż należy stwierdzić nieważność uchwały ewentualnie stwierdzenie, że została wydana z naruszeniem prawa". Uzasadniając interes prawnego do zaskarżenia uchwały, w skardze wyjaśniono, że skarżącymi są dwa podmioty. [...] sp. z o.o. jest inwestorem, który wystąpił do Gminy [...] o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji polegającej na "Budowie kompostowni płytowej selektywnie zbieranych bioodpadów wraz z infrastrukturą towarzyszącą w miejscowości w [...] (dz. [n]r [...] i [...], obręb [...], gm. [...])"; inwestycja ma zostać zlokalizowana na nieruchomościach dla których Sąd Rejonowy w [...] prowadzi księgi wieczyste o numerach [...] oraz [...] Wprawdzie Spółka nie ma siedziby na terenie Gminy [...], jednakże niewątpliwie posiada ona interes w zaskarżeniu uchwały, gdyż z jej treści wynika, że zaskarżona uchwała wprost dotyczy planowanej inwestycji Spółki, która ma być na terenie Gminy [...]. Wyjaśniono również, że [...] sp. z o.o. zawarła przedwstępną umowę sprzedaży nieruchomości od skarżącego D. K., a zatem dodatkowo potwierdza to interes prawny drugiego skarżącego i potwierdza interes prawny skarżącej Spółki, gdyż w przypadku braku możliwości wykonania inwestycji nie będzie mogło dojść do transakcji sprzedaży, która warunkowana jest uzyskaniem wszelkich zgód i decyzji administracyjnej umożlwiających powstanie kompostowni płytowej selektywnie zbieranych bioodpadów wraz z infrastrukturą towarzyszącą - w miejscowości w [...]. Ponadto skarżący D. K. ma nie tylko interes prawny w zakresie zawartej przedwstępnej umowy sprzedaży i związanych z tym zysków, ale jest członkiem lokalnej społeczności Gminy, w której podjęto zaskarżoną uchwałę, a zatem ma on tym bardziej legitymację do wniesienia niniejszej skargi. Nadto, w uzasadnieniu skargi motywowano wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej uchwały, bowiem zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, polegające na tym, że "w momencie kiedy (...) [Samorządowe Kolegium Odwoławcze] w [...] podjęłoby uchwałę o zmianie lub uchyleniu zaskarżonej decyzji, to Gmina [...][,] powołując się na zaskarżoną uchwałę[,] »zablokuje« dalszy proces inwestycji (...), a to z kolei spowoduje narażenie na straty majątkowe związane m.in. z koniecznością składania dalszych skarg na rozstrzygnięcia Gminy [...], oczekiwania na rozpoznanie sprawy[,] co spowoduje dalsze ponoszenia kosztów związanych ze zbędnym przedłużaniem procesu inwestycyjnego, a także istnieje duże prawdopodobieństwo, że może dojść do utraty źródeł finansowania". Na koniec skarżący zauważyli, że skarga wniesiona przez oboje skarżących "podyktowana jest treścią" art. 51 p.p.s.a. i zgodnie z art. 214 § 1 zd. 1 p.p.s.a. podlega jednej opłacie, toteż opłata została uiszczona w wysokości 300 zł. Odpowiadając na przedmiotową skargę, Wójt Gminy [...], reprezentowany przez pełnomocnika procesowego (radcę prawnego), w imieniu Rady Gminy wniósł: 1) w pierwszej kolejności o odrzucenie skargi "w myśl art. 58 § 1 pkt 1, pkt 5a p.p.s.a.", a w razie nieuwzględnienia tego wniosku, o oddalenie skargi w całości jako całkowicie bezzasadnej oraz oddalenie wszelkich wniosków skarżących; 2) nieobciążanie organu kosztami postępowania; 3) przeprowadzenie dowodu ze wskazanych dokumentów: pismo przekazujące akty do nadzoru prawnego [...] Urzędu Wojewódzkiego z dnia 2 grudnia 2025 r., uchwała nr [...] Rady Gminy z dnia 29 kwietnia 2003 r. w sprawie uchwalenia Statutu Gminy [...] - celem potwierdzenia faktów i informacji w nich zawartych; 4) zasądzenie od skarżących na rzecz organu kosztów przedmiotowego postępowania. W uzasadnieniu swojego stanowiska Wójt Gminy [...] (dalej również: Wójt) podniósł, że bezwzględnym wymogiem ustawowym objęcia uchwał rady gminy zakresem kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 101 u.s.g. w związku z art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a. jest, by zaskarżana uchwała była podjęta "w sprawie z zakresu administracji publicznej", a zaskarżona uchwała Rady Gminy nie jest taką uchwałą. Niniejsza uchwała to jedynie stanowisko Rady Gminy, jednostronne oświadczenie woli Rady Gminy i opinia Rady, co zostało wprost wskazane przez Radę Gminy w zaskarżonej uchwale i w jej uzasadnieniu oraz wynika z treści tej uchwały i jej uzasadnienia. Wójt stwierdził, że zaskarżona uchwała jest "jedynie stanowiskiem Rady Gminy o wyrażeniu sprzeciwu w stosunku do inwestycji polegających na tworzeniu składowisk odpadów komunalnych, kompostowni, zakładów przetwarzania odzieży i odpadów tekstylnych planowanych na terenie Gminy [...], opinią Rady Gminy w tym zakresie". Uchwała, będąca wyrażeniem stanowiska, w żaden sposób nie wiąże i nie może wiązać pozostałych organów gminy - Wójta Gminy [...]; zaskarżona uchwała nie wywołuje żadnych skutków prawnych, nie kształtuje żadnych praw czy obowiązków. Uchwała ta nie przewiduje również żadnych sankcji za nierespektowanie przedstawionego w niej stanowiska Rady Gminy i nie ma żadnego obowiązującego przepisu prawa, który takie sankcje lub negatywne konsekwencje przewidziane prawem by ustanawiał wobec kogokolwiek, w związku i na podstawie zaskarżonej uchwały. Zaskarżona uchwała stanowi jedynie uzewnętrzniony przejaw troski Rady Gminy o dobro wspólne (Preambuła Konstytucji RP), o ludzi i środowisko społeczeństwa żyjącego w Gminie [...]. Rada Gminy wprost w uzasadnieniu do tej uchwały deklaruje działania w celu ochrony środowiska i Gminy [...] jako miejsca przyjaznego i bezpiecznego dla życia mieszkańców, które należy rozumieć jako działania, które są możliwe i oparte na obowiązujących przepisach prawa, do których Rada ma kompetencje. Rada nie wskazuje żadnych przepisów prawnych, na podstawie których podjęte przez Radę stanowisko jest wiążące dla kogokolwiek, tym bardziej dla skarżących. Rada Gminy nie może podejmować żadnych działań niezgodnych z obowiązującym prawem i podjęcie tej uchwały - stanowiska Rady Gminy nie jest sprzeczne z prawem. Dalej Wójt wyjaśnił, że zaskarżona uchwała należy do tzw. uchwał problemowych, podejmowanych najczęściej na podstawie art. 18 ust. 1 u.s.g., których celem jest zakomunikowanie stanowiska organu kolegialnego w sprawach związanych z bieżącą działalnością, jak i ogólnospołecznych i stanowiących przedmiot szerszego dyskursu publicznego. Rola takiej uchwały sprowadza się do upublicznienia poglądów rady odnośnie partykularnego zjawiska czy problemu. Niewątpliwie taka uchwała, jak i okolicznościowa, jest niewładczą formą działania organu samorządu terytorialnego, nie jest też aktem normatywnym obowiązującym powszechnie ani wewnętrznie, ani źródłem jakichkolwiek obowiązków prawnych. Nadto podkreślił, że wbrew temu co twierdzi i zarzuca pełnomocnik skarżących, przedmiotowa uchwała została przekazana do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] w trybie art. 90 ust. 1 u.s.g. w dniu 2 grudnia 2025 r. i nie zostało wobec niej ani wszczęte postępowanie nadzorcze, ani nie zostało wydane żadne rozstrzygnięcie nadzorcze w myśl art. 91 u.s.g., wobec czego zaskarżona uchwała nie jest sprzeczna z prawem, nie została podjęta wbrew prawu ani temu, co twierdzą skarżący i na czym w szczególności opierają swoje zarzuty w przedmiotowej skardze. Dodatkowo podniesiono, że § 23 Statutu Gminy [...] stanowi, że Rada obraduje na sesjach i rozstrzyga w drodze uchwał sprawy należące do jej kompetencji, określone w ustawie o samorządzie gminnym oraz w innych ustawach, a także w przepisach prawnych wydawanych na podstawie ustaw. Statut podaje, że oprócz uchwał Rada może podejmować [m.in.]: "1) postanowienia proceduralne, deklaracje - zawierające samo zobowiązanie się do określonego postępowania, oświadczenia - zawierające stanowisko w określonej sprawie, 4) apele - zawierające formalnie niewiążące wezwania adresatów zewnętrznych do określonego postępowania, podjęcia inicjatywy czy zadania, 5) opinie - zawierające oświadczenia wiedzy oraz oceny a do postanowień, deklaracji, oświadczeń, apeli i opinii ma zastosowanie przewidziany w Statucie tryb zgłaszania inicjatywy uchwałodawczej i przewidziany w Statucie tryb zgłaszania inicjatywy uchwałodawczej i podejmowania uchwał". Ponadto Wójt podniósł, że w przedmiotowej sprawie nie zostały naruszone interesy prawne lub uprawnienia skarżących, którzy w żaden sposób tego nie wykazali we wniesionej skardze. W tym zakresie odwołał się do poglądów orzecznictwa dotyczących art. 101 ust. 1 u.s.g. Według Wójta, nie można uznać, że skarżący wykazali swój indywidualny dla każdego ze skarżących interes prawny, który został naruszony zaskarżoną uchwałą, co winni wykazać zgodnie z art. 101 ust. 1 u.s.g. Nie potwierdza tego załączona do skargi decyzja Wójta Gminy [...] z dnia 20 listopada 2025 r. nr [...] ani załączona do skargi umowa przedwstępna sprzedaży, wobec tego całkowicie uzasadnione jest odrzucenie przedmiotowej skargi w myśl art. 58 § 1 pkt 1 i 5a p.p.s.a. W następnej kolejności Wójt z ostrożności procesowej podniósł, że skarżący nie wykazali, iż niniejsza skarga zasługuje na jej uwzględnienie. Zaskarżona uchwała Rady Gminy została wydana zgodnie z prawem, co potwierdza fakt iż została poddana kontroli organu nadzorczego, który nie miał do niej zastrzeżeń. Zaskarżona uchwała, wbrew temu co twierdzą skarżący, nie podlegała ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa [...], gdyż nie jest aktem prawa miejscowego i w tym zakresie także została poddana kontroli nadzorczej. Zaskarżona uchwała w żaden sposób nie narusza interesu prawnego żadnego ze skarżących i w sposób wskazany w przedmiotowej skardze. Skarżący nie wykazali i nie udowodnili zasadności zarzutów wskazanych w skardze, a ich twierdzenia są bezzasadne. Nie można również uznać, że załączony protokół nr [...] sesji Rady Gminy w dniu 28 listopada 2025 r. sesji Rady Gminy potwierdza podnoszony przez skarżących fakt, wskazywany jako rzeczywiste uzasadnienie podjęcia zaskarżonej uchwały i polegający na ograniczeniu działalności gospodarczej na terenie Gminy [...] oraz charakter zaskarżonej uchwały jako prawa miejscowego, która winna być ogłoszona w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W związku z tym nie zasługuję również na uwzględnienie zarzuty niezgodności z prawem zaskarżonej uchwały i brak jej publikacji w wojewódzkim dzienniku urzędowym z przyczyn wskazanych w niniejszej odpowiedzi. Wójt podniósł, że wszelkie twierdzenia przedstawione przez skarżących są nieprawdziwe i bezzasadne oraz nie mają oparcia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa; nieprawdą jest, że zaskarżona uchwała została podjęta jako zabezpieczenie interesu Gminy [...]; nieprawdziwe jest twierdzenie, że na mocy zaskarżonej uchwały zabronione jest na terenie całej Gminy [...] prowadzenie wszelkich inwestycji polegających na tworzeniu składowisk odpadów i kompostowni wykorzystujących odpady komunalne i zużyta odzież do produkcji kompostu, bowiem w tym zakresie obowiązują odpowiednie przepisy prawa, których organ wydający decyzję jest zobowiązany przestrzegać, a do tych przepisów nie należy niniejsza zaskarżona uchwała. Ponadto, to nie w związku i na skutek podjęcia zaskarżonej uchwały [...] sp. z o.o. otrzymał decyzją odmowną z dnia 20 listopada 2025 r. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia wskazanego w skardze, a co wynika wprost z treści i uzasadnienia prawnego tej decyzji. W odniesieniu do wniosku o wstrzymanie wykonania uchwały Wójt stwierdził, że jest on także bezzasadny i nie może być uwzględniony, bowiem nie jest możliwy do spełnienia z przyczyn wskazanych w niniejszej odpowiedzi, gdyż zaskarżona uchwała nie ma i nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcia podejmowane przez Wójta Gminy [...] i nie wiąże Wójta Gminy [...]. W piśmie procesowym z dnia 22 kwietnia 2026 r. pełnomocnik skarżących w wykonaniu wezwania Sądu podał, że opłata od skargi została uiszczona w kwocie 300 zł jako jedna opłata pomimo dwóch skarżących, co jest zgodne z art. 214 § 1 zd. 1 p.p.s.a., a jednocześnie, gdyby Sąd nie podzielił tej argumentacji, pełnomocnik wskazał, że uiszczoną opłatę od skargi "należy zaliczyć na poczet" [...] sp. z o.o. z siedzibą w G. . Ponadto wniósł na podstawie art. 66 § 1 p.p.s.a, o zwrot pisma pełnomocnika organu, ponieważ nie zamieszczono w nim oświadczenia o doręczeniu odpisu pisma drugiej stronie albo o jego nadaniu przesyłką poleconą, nadto profesjonalny pełnomocnik organu nie zastosował się do zasad doręczania pism w postępowaniu sądowo administracyjnym i złożył odpis przeznaczony dla pełnomocnika strony przeciwnej (skarżących) bezpośrednio do Sądu, który to odpis Sąd doręczył pełnomocnikowi skarżących. Na wypadek gdyby Sąd nie uwzględnił wniosku o zwrot pisma, pełnomocnik skarżących wniósł o wezwanie pełnomocnika strony przeciwnej do uzupełnienia braków formalnych poprzez złożenie odpisów załączników wymienionych w piśmie (w pkt 4 petitum odpowiedzi na skargę), bowiem "w egzemplarzu doręczonym pełnomocnikowi skarżących dołączono jedynie pełnomocnictwo, mimo zawnioskowania przez pełnomocnika [o]rganu o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów oraz wskazania szeregu załączników, których nie dołączono do egzemplarza dla pełnomocnika [s]karżących, a nadto na ostatniej stronie po podpisie pełnomocnika [o]rganu wskazano, iż zostają wskazane [z]ałączniki, których nie wymieniono. Ustosunkowując się do stanowiska pełnomocnika skarżących zawartego w piśmie z dnia 22 kwietnia 2026 r. pełnomocnik organu w piśmie z dnia 28 kwietnia 2026 r. wniósł o nieuwzględnienie wniosków pełnomocnika skarżących zawartych w pkt 2 i 3 tego pisma, jak też podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w całości. Pełnomocnik organu przedstawił okoliczności, które jego zdaniem świadczą o tym, że wnioski te są całkowicie bezzasadne. Pełnomocnik organu zauważył również m.in., że art. 66 § 1 p.p.s.a. nie zastosowania do odpowiedzi na skargę. Ponadto zaznaczył, że pełnomocnik organu przekazał Sądowi odpis odpowiedzi na skargę wraz z wszystkimi załącznikami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlegała odrzuceniu bez jej merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.) - dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta zgodnie zaś z art. 3 § 2 p.p.s.a. obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6). Z kolei art. 101 ust. 1 u.s.g. wiąże możliwość wniesienia skargi na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy, wskazując, że dotyczy to uchwał lub zarządzeń z zakresu administracji publicznej. Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest każdorazowo badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Negatywny wynik tej oceny uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia n podstawie art. 58 § 1 p.p.s.a. Z kolei art. 58 § 3 p.p.s.a. stanowi, że sąd odrzuca skargę postanowieniem, a odrzucenie skargi może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Po pierwsze, Sąd stwierdza, że zaskarżona uchwała nie stanowi aktu prawa miejscowego, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a. ani też innego aktu jednostki samorządu terytorialnego, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Przedmiotowa uchwała nie jest aktem prawa miejscowego (art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.), nie ma ona bowiem oparcia w przepisach kompetencyjnych, które wskazywałyby na możliwość wydanie aktu prawa miejscowego w przedmiocie, który został objęty zaskarżoną uchwałą. Przepis art. 18 ust. 1 u.s.g. daje podstawę do podjęcia przez radę gminy uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego tylko wówczas, gdy istnieje konkretny przepis prawa materialnego zobowiązujący do wydania takiej uchwały lub sprawa dotyczy materii niemającej charakteru normatywnego, czyli gdy uchwała zawiera ogólną inicjatywę lub intencję. Natomiast art. 18 ust. 1 u.s.g. określający zadania gminy nie może być samodzielną i wystarczającą podstawą wydania uchwały jako aktu prawa miejscowego (por. wyrok NSA z dnia 28 września 2010 r. sygn. akt II OSK 1476/10, dostępny w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Uchwała ta nie stanowi ona również innej zaskarżalnej do sądu administracyjnego uchwały, tj. aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. Organy jednostek samorządu terytorialnego podejmują uchwały we wszystkich sprawach należących do ich właściwości, jednakże kognicji sądów administracyjnych podlegają takie uchwały, które dotyczą spraw z zakresu administracji publicznej. Do takich uchwał nie zaliczają się w szczególności uchwały podjęte w wyniku rozpatrzenia petycji (na podstawie ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach - Dz.U. z 2018 r., poz. 870). Petycja bowiem jest środkiem prawnym o charakterze postulatywnym, nie inicjującym ogólnego postępowania administracyjnego, gwarantującym jednostce możliwość aktywnego udziału w sprawowaniu kontroli obywatelskiej nad sferą publiczną. Uchwała w sprawie rozpatrzenia petycji nie podlega kontroli sądów administracyjnych. To samo dotyczy apeli czy deklaracji, które również mieszczą się w prawie do petycji, na co zwracał uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 maja 2017 r. sygn. akt: I OSK 297/17 (dostępnym jw.) i nie muszą mieścić się w ramach upoważnienia ustawowego, jak w przypadku działań władczych gminy. Przedmiotowa uchwała Rada Gminy w istocie wyraża jedynie stanowisko o charakterze postulatywnym i deklaratywnym. Z kolei to, że rada gminy jest organem stanowiącym i kontrolnym w gminie (art. 15 ust. 1 u.s.g.) nie ogranicza rady gminy co do możliwości składania deklaracji. Deklaracja nie jest aktem o charakterze stanowiącym i władczym. Deklaracja jest uchwałą rady gminy, lecz nie ma charakteru normatywnego – jest aktem wewnętrznym o charakterze deklaratywnym (wyraża stanowisko). Deklaracja czy apel nie wskazuje organom administracji orzekającym w sprawach indywidualnych żadnych przepisów prawnych, które winny być w tych sprawach stosowane. Nie ogranicza też samej rady gminy co do stosowania prawa przy podejmowaniu uchwał w przyszłości. Jak to wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 maja 2017 r. sygn. akt I OSK 297/17 (dostępnym jw.), stosowanie prawa nie polega na wyborze przepisów, lecz na prawidłowym dekodowaniu relewantnych norm prawnych. Deklaracja nie stanowi ingerencji w sferę zastrzeżoną dla procesu stosowania prawa przez organy administracji. Deklaracja nie stanowi nacisku na "zależne" jednostki i nie jest udzielaniem wytycznych co do określonego sposobu postępowania w jakiejkolwiek sprawie. Deklaracja nie rozstrzyga wiążąco o źródłach prawa w Rzeczypospolitej Polskiej, bowiem tę materię reguluje wprost art. 87 ust. 1 i 2 Konstytucji RP. W żaden sposób deklaracja nie prowadzi do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawnym. Skoro zaś zakres żądania skarżących nie może być w żaden sposób skorelowany z zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonym w art. 3 § 2 p.p.s.a., to sąd administracyjny zobowiązany był zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. odrzucić skargę, bowiem zainicjowana nią sprawa nie należy do jego właściwości (patrz np. postanowienie NSA z dnia 15 stycznia 2025 r. sygn. akt III OSK 2878/24, dostępne jw.). Poza tym, nawet gdyby przyjąć, że przedmiotowa uchwała jest aktem prawa miejscowego – do czego jednakowoż nie ma żadnych podstaw – to należy mieć na względzie, że godnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego. Z ustawowych unormowań ogólnych wynika, że uprawnionym do wniesienia skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone na skutek uchwalenia aktu prawa miejscowego lub podjęcia czynności prawnych bądź faktycznych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lipca 2008 r. sygn. akt I OSK 107/08, dostępny jw.). Zatem prawo kwestionowania uchwały organu gminy w tym trybie przysługuje jedynie podmiotowi, który wykaże, że zaskarżonym aktem został naruszony jego interes prawny lub uprawnienie, tj. istnieje związek pomiędzy zaskarżoną uchwałą a indywidualną sytuacją prawną osoby wnoszącej skargę, gdyż kwestionowana uchwała, naruszając prawo, jednocześnie negatywnie wpływa na jej sferę prawnomaterialną. W doktrynie prawa administracyjnego i orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że interes prawny strony skarżącej, do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 u.s.g., musi wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. Eksponuje się przy tym bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego strony kształtowanego zaskarżonym aktem (por. np. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2010 r. sygn. akt I OSK 1016/09, dostępny jw.). Przedstawione przez skarżących okoliczności w żaden sposób nie wskazują na to, że ich indywidualne prawa i obowiązki mogły zostać zdeterminowane postanowieniami zaskarżonej uchwały. Sąd w tym względzie w pełni podziela stanowisko przedstawione w odpowiedzi organu na skargę, który nie ma potrzeby tu powtarzać, gdyż zostały wskazane w części sprawozdawczej niniejszego uzasadnienia (dodać przy tym należy, że całkowicie chybione było żądanie pełnomocnika skarżących co do pozostawienia tego pisma bez rozpoznania na podstawie art. 66 § 1 p.p.s.a.). Przesłanki wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zostały przede wszystkim określone w ustawie z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (aktualnie: Dz.U. z 2026 r., poz. 670). W przepisach tych wskazuje się jedynie na obowiązek zawarcia informacji o przeprowadzonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa oraz o tym, w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę, i w jakim zakresie zostały uwzględnione uwagi i wnioski zgłoszone w związku z udziałem społeczeństwa (patrz: art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. a). Chodzi tu o uwagi i wnioski zgłoszone w konkretnym postępowaniu administracyjnym. Przepisy przywołanej ustawy nie wskazują w żaden sposób na to, że deklaracje i apele właściwej rady gminy stanowią podstawę od wydania decyzji, tj. że normatywnie wpływają na dopuszczalność wydania określonej decyzji i jej konkretną treść. Antycypowanie treści decyzji organu II instancji, czy też treści decyzji organu I instancji ponownie rozpatrującego sprawę, nie może stanowić argumentu o naruszeniu interesu prawnego w rozumieniu art. 101 ust. 1 u.s.g. Poza tym, wydana dla konkretnego przedsięwzięcia ostateczna decyzja w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań będzie podlegała zaskarżeniu do sądu administracyjnego i wtedy też jej adresat będzie mógł bronić swoich interesów. Podsumowując tę część rozważań, należy stwierdzić, że podmiot wnoszący skargę na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. musi wykazać, że zaskarżona uchwała wpływa na jego sferę materialnoprawną, pozbawiając pewnych uprawnień gwarantowanych przepisami prawa materialnego albo uniemożliwiając ich realizację. Niespełnienie tej przesłanki winno natomiast skutkować odrzuceniem skargi, stosownie do art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. (patrz np. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2023 r. sygn. akt I OSK 810/22, dostępny jw.). Okoliczności faktyczne i uwarunkowania prawne niniejszej sprawy nie wskazują ani na to, że wniesiona skarga dotyczy aktu organu gminy podlegającego kognicji sądu administracyjnego, ani też że zaskarżona uchwała narusza indywidualny interes prawny każdego ze skarżących. Mając wszystko powyższe na uwadze, skargę należało na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. odrzucić, jako niedopuszczalną. W tym stanie rzeczy Sąd na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 3 p.p.s.a.) orzekł, jak w pkt 1. sentencji. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a. Sąd orzekł z urzędu o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi. Sąd zwrócił skarżącej Spółce uiszczony wpis w kwocie 300 zł (pkt 2. sentencji). Dodać należy, że w ocenie Sądu prawa i obwiązki obydwu skarżących podmiotów nie były w tej sprawie wspólne. Sąd zgodnie z końcowym oświadczeniem pełnomocnika skarżących przyjął, że wpis został uiszczony przez pierwszego skarżącego (Spółkę). Natomiast nie było podstaw do żądania wpisu od drugiego skarżącego (osoby fizycznej), gdyż zgodnie art. 222 p.p.s.a. nie żąda się opłat od pisma, jeżeli już z niego wynika, że podlega ono odrzuceniu.