II SA/Po 2471/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-10-11
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Zieliński, Sędzia NSA Barbara Kamieńska, Sędzia WSA Elwira Brychcy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, wydając decyzję kasacyjną zamiast merytorycznego rozstrzygnięcia?Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji odmawiającą wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, postąpił prawidłowo. Organ pierwszej instancji wydał decyzję bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiocie ustalenia, czy strona ma przymiot strony, co narusza zasadę dwuinstancyjności. W takiej sytuacji organ odwoławczy ma kompetencje kasacyjne, a nie merytoryczne rozstrzygnięcie.Stan faktyczny
E.W. złożyła wniosek o wznowienie postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie silosów na kiszonkę, argumentując, że nie brała udziału w postępowaniu i że obiekt narusza warunki techniczne. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia postępowania bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność ustalenia, czy E.W. ma przymiot strony. E.W. złożyła skargę do WSA, zarzucając naruszenie art. 138 § 2 kpa i żądając merytorycznego rozstrzygnięcia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Elwira Brychcy /spr./ Protokolant masz. Maria Kasztelan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2005 r. sprawy ze skargi E.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu; o d d a l a s k a r g ę /-/ E.Brychcy /-/ A.Zieliński /-/ B.Kamieńska
Decyzją z dnia [...]r. Burmistrz Miasta z powołaniem na art. 149 § 3 kpa, po rozpatrzeniu wniosku E.W. w sprawie wznowienia postępowania i wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza z dnia [...]r. w sprawie przebudowy silosów na oborę, rozbudowy płyty gnojowej, budowę zbiornika na gnojówkę i silosów na kiszonkę postanowił odmówić wznowienia postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania na budowę silosów na działce nr [...] w L. W ocenie organu decyzja o warunkach zabudowy nie jest dotknięta żadną z wad wymienioną w art. 145 § 1 kpa, wobec czego nie ma podstaw do wznowienia postępowania.
Rozpatrując odwołanie E.W. od powyższej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...]r. uchyliło zaskarżoną decyzję i sprawę przekazano organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ wskazał, że istotną sprawą w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu jest określenie kręgu osób, którym przysługuje przymiot strony. Niewątpliwie stronami takiego postępowania są zawsze inwestor oraz właściciel nieruchomości, na której ma być realizowana inwestycja. Bywają sytuacje, że przymiot strony uzyskują właściciele nieruchomości sąsiednich. Odwołująca E.W. jest właścicielką działki nr [...] graniczącej z działką, na której ma być przeprowadzona inwestycja o numerze [...]. W kwestionowanej decyzji określono usytuowanie silosów na kiszonki w sposób odpowiadający warunkom technicznym zawartym w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7.10.1977 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 132 poz. 877). Zdaniem organu nie można wykluczyć, przy uwzględnieniu specyfiki projektowanej inwestycji, jej ewentualnego wpływu na nieruchomość sąsiednią. Zdaniem Kolegium w niniejszej sprawie należy jednoznacznie określić, czy E.W., jako właścicielka sąsiedniej nieruchomości, ma przymiot strony w postępowaniu o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie silosów na kiszonki. Dalej w uzasadnieniu podano, że organ nie zgadza się z twierdzeniami odwołującej, że ma przymiot strony ponieważ nie wykazała z jakiego przepisu prawa materialnego wywodzi to swoje uprawnienie. Natomiast w każdej sprawie należy badać, czy właściciel sąsiedniej nieruchomości może być stroną postępowania o ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Dalej w uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że organ I instancji winien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające, a w przypadku ustalenia, iż wnioskodawczyni winna być stroną, zasadne będzie wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania, natomiast gdy postępowanie uzupełniające wykaże, że E.W. nie ma przymiotu strony można wtedy wydać decyzję w trybie art. 149 § 3 kpa.
Skargę od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. złożyła E.W. zarzucając, że organ II instancji z naruszeniem przepisu art. 138 § 2 kpa wydał decyzję kasacyjną, a zdaniem skarżącej winien merytorycznie rozstrzygnąć jej sprawę.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podając w uzasadnieniu, że organ I instancji pomimo faktu, że skarżąca jest właścicielką działki nr [...] graniczącej z działką nr [...] nie potraktował jej jako stronę postępowania. Ponawia argumentację, że w niniejszej sprawie należy precyzyjnie ustalić, czy skarżąca ma przymiot strony w postępowaniu i aby to uczynić konieczne jest przeprowadzenie uzupełniającego postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Decyzją z dnia [...]r. Burmistrz na wniosek Z. i B.K. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie silosów na kiszonkę na działce nr [...] położonej w L. oraz przebudowanie silosów na oborę, rozbudowanie płyty gnojowej i budowie zbiornika na gnojówkę. Skarżąca E.W. pismem z dnia [...]r. kierowanym do Burmistrza złożyła wniosek o wznowienie tego postępowania twierdząc, że bez własnej winy nie brała udziału w tym postępowaniu. Argumentuje także, że wytyczony już obiekt budowlany narusza warunki techniczne § 8 i 11 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie. Organ I instancji bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w przedmiocie ustalenia, czy E.W. może być stroną tego postępowania, wydał decyzję odmawiającą wznowienia postępowania. W takiej sytuacji organ odwoławczy rozpoznając odwołanie E.W. był uprawniony w oparciu o przepis art. 138 § 2 kpa uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Decyzja organu II instancji jest trafna ponieważ podjęcie decyzji przez organ I instancji, bez prowadzenia postępowania wyjaśniającego, nie może być sanowane w postępowaniu odwoławczym, naruszałoby to zasadę dwuinstancyjności, której istota polega na dwukrotnym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy. W takim przypadku organ odwoławczy wbrew twierdzeniom skarżącej ma tylko kompetencje kasacyjne. W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy wskazał, jakie istotne okoliczności, należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Twierdzenia skarżącej, że organ odwoławczy winien merytorycznie rozpoznać jej sprawę, nie znajdują uzasadnienia wobec braku istotnych ustaleń stanu faktycznego. Należy bowiem przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w znacznej części.
Biorąc powyższe pod rozwagę, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga jako w całości nieuzasadniona podlega oddaleniu na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).
/-/ E.Brychcy /-/ A.Zieliński /-/ B.Kamieńska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło