II SA/Po 251/11
WyrokWSA w Poznaniu2011-06-08
Skład orzekający: Elwira Brychcy, Barbara Drzazga, Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy emeryt policyjny, któremu pierwotnie przyznano równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego, zachowuje prawo do tego świadczenia po uchyleniu przepisów umożliwiających jego przyznawanie tej kategorii osób?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organ administracji prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Skoro decyzja przyznająca świadczenie wygasła, a obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości przyznania tego świadczenia emerytowi policyjnemu, wniosek o przyznanie równoważnika należało potraktować jako nowy wniosek, który z uwagi na brak podstaw prawnych podlegał umorzeniu jako bezprzedmiotowy.Stan faktyczny
Skarżący, emeryt policyjny, domagał się przyznania równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. Pierwotnie przyznano mu takie świadczenie decyzją z 2000 r. Decyzją z 2006 r. stwierdzono wygaśnięcie tej decyzji z dniem 1 stycznia 2006 r. w związku ze zmianą przepisów rozporządzenia. Organ I instancji umorzył postępowanie w sprawie przyznania równoważnika, uznając je za bezprzedmiotowe. Organ II instancji utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję organu II instancji, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2011 r. sprawy ze skargi J. Ł. na decyzję Wielkopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji w Poznaniu z dnia [...] 2011r. nr [...] znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przyznania równoważnika pieniężnego na remont lokalu oddala skargę.
Decyzją ostateczną nr [...] , z dnia [...] 2000 r. wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej jako k.p.a.) oraz art. 91 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. nr 30, poz. 179 ze zm.) Komendant Miejski Policji w P. przyznał J. Ł. równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem dwóch norm zaludnienia.
Decyzją ostateczną nr [...] , z dnia [...] 2006 r. Komendant Miejski Policji w P., na podstawie 162 § 1 pkt 1 k.p.a., rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania, i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, (Dz. U. nr 100, poz. 919 ze zm.) oraz § 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania, i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, (Dz. U. 266 poz. 2246) stwierdził wygaśnięcie z dniem 1 stycznia 2006 r. ww. decyzji z dnia 14 lipca 2000 r. W uzasadnieniu wskazano, iż rozporządzenie zmieniające uchyliło § 8 rozporządzenia z dnia 22 czerwca 2002 r., który to przepis umożliwiał przyznawanie równoważnika za remont również emerytowi i renciście policyjnemu oraz osobom uprawnionym do renty rodzinnej po zmarłym policjancie, emerycie i renciście policyjnym.
Pismem z dnia 24 września 2009 r. J. Ł. złożył wniosek o przyznanie równoważnika za remont lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu wskazał, iż rozporządzenie z dnia grudnia 2005 r. zostało wydane niezgodnie z prawem, a wydane na jego podstawie decyzje administracyjne tracą moc.
Decyzją z dnia [...] 2010 r. , wydaną na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Komendant Miejski Policji w P. umorzył postępowanie w sprawie przyznania J. Ł. równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu wskazano, iż art. 91 ustawy o Policji nie przewiduje przyznania przedmiotowego równoważnika emerytowi i renciście policyjnemu. § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 22 czerwca 2002 r. wbrew ustawie przyznawał ten równoważnik również emerytowi i renciście policyjnemu, natomiast rozporządzenie z dnia 28 grudnia 2005 r. - uchylając ww. § 8 - doprowadziło do stanu prawnego zgodnego z ustawą.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł J. Ł., zarzucając naruszenie art. 91 ustawy o Policji oraz art. 105 i art. 107 § 1 k.p.a. Odwołujący wskazał, iż rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznawania, cofania, i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, nie pozbawiło go prawa do równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, albowiem zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych, stwierdzenie wygaśnięcia decyzji winien nakazywać przepis prawa, czego żaden przepis ww. rozporządzenia nie przewidywał. Zdaniem odwołującego, Komendant Miejski Policji w P. winien merytorycznie orzec czy J. Ł. zostanie wypłacony równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu.
Decyzją z dnia [...] 2011 r. Wielkopolski Komendant Wojewódzki Policji w P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu wskazano, iż organ I instancji ustalił, że J. Ł. nie legitymuje się ostateczną decyzją o przyznaniu równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, ponieważ decyzja o przyznaniu tego świadczenia został skutecznie wyeliminowana z obrotu prawnego, poprzez wydanie decyzji o jej wygaśnięciu. Dlatego też organ I instancji zobowiązany był – na podstawie art. 105 k.p.a. - do umorzenia postępowania administracyjnego jako bezprzedmiotowego.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wywiódł J. Ł., zarzucając:
- naruszenie art. 91 § 1 ustawy o Policji,
- wskazanie przez organy błędnej podstawy prawnej – art. 105 k.p.a. bez wskazania o który paragraf tego przepisu organom chodziło, co stanowi naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. przewidującego konieczność zawarcia w decyzji prawidłowej podstawy prawnej;
- naruszenie art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie mimo, iż J. Ł. domagał się wydania merytorycznego rozstrzygnięcia o przyznaniu lub nieprzyznaniu świadczenia.
Skarżący wskazał, iż zachował prawo do przedmiotowego równoważnika, a decyzja nr [...] z dnia 14 lipca 2000 r. o przyznaniu skarżącemu równoważnika za remont nie wygasła, a zatem zdaniem J. Ł przysługuje mu prawo do zwracania się do organu I instancji o wypłatę ww. świadczenia. Według skarżącego decyzja Komendanta Miejskiego Policji w P. nr [...], z dnia [...] 2006 r. miała wyłącznie deklaratywny a nie konstytutywny charakter.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację wskazaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W myśl treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) kontrola sądu administracyjnego, ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega na badaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, iż brak jest podstaw do uwzględnienia skargi.
W przedmiotowej sprawie postępowanie należało rozpocząć od ustalenia podstawowej okoliczności, a więc czy J. Ł. legitymuje się ostateczną decyzją przyznającą mu bezterminowo równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego oraz czy decyzja ta nie została (ostatecznie) wzruszona w jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania. Należy zauważyć, iż skarżący wskazał, że jego zdaniem decyzja o przyznaniu mu równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego nadal obowiązuje.
Ustalenie faktu czy wobec wnioskodawcy składającego oświadczenie mieszkaniowe w rozumieniu § 3 ust. 2 i § 5 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, wydana została ostateczna decyzja o przyznaniu mu równoważnika pieniężnego za remont lokalu – ma decydujące znaczenie dla sposobu załatwienia tego oświadczenia i nie pozostaje także bez znaczenia z punktu widzenia problematyki określenia właściwości organu Policji.
Przyznanie równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego policjantom, co wcześniej dotyczyło także osób wymienionych w § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r., następuje w formie decyzji administracyjnej (por. § 9 ust. 1 oraz treść uchylonego ust. 2 rozporządzenia). Wykonanie decyzji o przyznaniu tego równoważnika wymaga corocznego ustalenia kwoty równoważnika i jego wypłaty na podstawie oświadczenia mieszkaniowego składanego corocznie przez beneficjenta równoważnika. Ustalenie i wypłata świadczenia następują w formie czynności materialno-technicznych organu. Zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. ustalenia uprawnień policjanta do otrzymywania równoważnika pieniężnego, o którym mowa w § 3 ust. 1 rozporządzenia, oraz liczby norm zaludnienia przysługujących zamieszkałym w nim członkom rodziny, dokonuje się według stanu na dzień 1 stycznia danego roku kalendarzowego na podstawie corocznie składanego oświadczenia mieszkaniowego. Oświadczenie mieszkaniowe stanowi zatem formę obowiązkowej deklaracji składanej corocznie przez uprawnionego, w oparciu o którą dokonuje się ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont lokalu oraz jego wysokości. Jest to przy tym obowiązek należący do beneficjenta świadczenia związany z wykonaniem decyzji.
Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że otrzymawszy wniosek wraz z oświadczeniami mieszkaniowymi organ obowiązany był przeprowadzić czynności w ramach postępowania i ustalić czy J. Ł. dysponuje decyzją o przyznaniu mu bezterminowo równoważnika pieniężnego za brak lokalu. Od tego ustalenia zależało bowiem czy możliwa jest wypłata tego równoważnika na podstawie obowiązującej decyzji czy pismo z dnia 24 września 2009 r. należy potraktować jako nowy wniosek o przyznanie równoważnika.
Komendant Miejski Policji w P. ustalił, że J. Ł. nie legitymuje się ostateczną decyzją przyznającą bezterminowo równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Ostateczną decyzją Komendanta Miejskiego Policji w P. nr [...] , z dnia 11 września 2006r. stwierdzono bowiem wygaśnięcie - z dniem 1 stycznia 2006 r. - decyzji o przyznaniu skarżącemu tego równoważnika.
Wobec stwierdzenia że J. Ł. nie legitymuje się decyzją o przyznaniu uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, wniosek skarżącego należało potraktować jako nowy wniosek o ustalenie uprawnienia do równoważnika.
Skarżący jest emerytem policyjnym i należy do jednej z kategorii osób wymienionych w § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r., w brzmieniu sprzed 1 stycznia 2006 r. wobec których uchylono następnie przepisy konstytuujące uprawnienie do równoważnika oraz przepisy o właściwości organów. Z tych powodów Komendant Miejski Policji w P. prawidłowo uznał, iż z uwagi na brak możliwości wydania merytorycznego rozstrzygnięcia postępowanie należało umorzyć (art. 105 K.p.a.). Należy również zauważyć, iż wobec uchylenia § 9 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z 2002r komendanci miejscy i powiatowi nie mogą już orzekać co do istoty sprawy (także odmownie) w odniesieniu do osób wskazanych uprzednio w § 8 tego rozporządzenia w brzmieniu sprzed 1 stycznia 2006 r. Stwierdzając powyższe Sąd podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarte w wyroku z dnia 25 stycznia 1990 r. sygn. akt II SA 1240/89, ONSA 1990, nr 1 poz. 16.
Skarżący nie zaskarżył decyzji Komendanta Miejskiego Policji w P. z dnia 11 września 2006 r. stwierdzającej wygaśnięcie przyznanego świadczenia. Nie próbował również doprowadzić do uchylenia tej decyzji w trybie nadzwyczajnym. Na marginesie należy zauważyć, iż wskazane przez skarżącego orzeczenia dotyczyły innych stanów faktycznych, w których osoby, co do których stwierdzono wygaśnięcie decyzji przyznających przedmiotowe świadczenie, doprowadziły do zaskarżenia niekorzystnych dla nich decyzji.
W niniejszym postępowaniu decyzja z 11 września 2006 r. - jako funkcjonująca w obrocie prawnym - jest wiążąca dla organu I instancji. Jednocześnie w obecnym stanie prawnym żaden przepis nie pozwala na przyznanie tego świadczenia emerytowi policyjnemu.
Wbrew zarzutom skarżącego Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ I instancji przepisu art. 107 § 1 k.p.a. W szczególności decyzja z dnia 2 grudnia 2010 r. została wydana na podstawie prawidłowej podstawie prawnej, to jest art. 105 § 1 k.p.a.
Mając na względzie powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło