II SA/Po 2541/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w P w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia NSA Barbara Kamieńska (spr.) Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba Protokolant Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 08 grudnia 2004r. sprawy ze skargi I. i B. S. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego; I. uchyla zaskarżone postanowienie; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. na rzecz skarżącego [...]zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów wpisu od skargi; III. zastrzega, że uchylone postanowienie nie może być wykonane. /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2002r. – wydanym na podstawie art. 59 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 1991r. Nr 36, poz. 161) i art. 123 kpa – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ś. umorzył skierowane przeciwko I. i B.S. postępowanie egzekucyjne o nałożenie grzywny w celu przymuszenia, powołując się na wynik kontroli z dnia [...] września 2002r. Kontrola wykazała, że zobowiązani wykonali obowiązek rozbiórki części budynku na terenie ich działki nr "1" w Ś. przy ul. [...] wybudowanego bez pozwolenia na budowę, nałożony na nich ostateczną i prawomocną decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ś. z dnia [...] lutego 2000r. nr [...]. Dlatego zobowiązani wystąpili o anulowanie postanowienia z dnia [...] sierpnia 2002r. o nałożeniu grzywny celem przymuszenia. Zażalenie na to postanowienie wniosła D.R., będąca stroną postępowania administracyjnego zakończonego decyzją rozbiórkową, podważając ustalenia organu egzekucyjnego odnośnie wykonania tej decyzji. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września 2002r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji celem rozpoznania, czy zobowiązany uzyskał zgodę właściwego organu na pobudowanie instalacji gazowej oraz fragmentu ściany z mieszczącą się na niej skrzynką "i w zależności od ustaleń objąć w/w urządzenia rozbiórką lub je pozostawić jako legalnie tam istniejące". Wskazał też na to, że nie zostały usunięte fundamenty oraz pobudowane warstwy posadzki, stanowiące integralną część obiektu będącego przedmiotem decyzji rozbiórkowej. Na postanowienie to wnieśli skargę do Sądu zobowiązani I. i B.S., domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu polemizowali ze stanowiskiem organu odwoławczego, co do niewykonania rozbiórki posadzki. Wyjaśnili, że "pozostawiono tylko posadzkę, która służy obecnie jako utwardzenie terenu". Jeśli chodzi o przyłącze gazowe i instalację gazową, to pobudowano je w 1995r., czyli zanim zaistniała samowola budowlana objęta decyzją rozbiórkową. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, aczkolwiek z innych przyczyn niż w niej wskazano. Realizacja obowiązków nałożonych prawomocną decyzją nakazującą rozbiórkę części budynku wybudowanego bez pozwolenia na budowę następuje w trybie ustawy z dnia 17 czerwca 1966r, o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2002r. Nr 110, poz. 968 ze zm.). W myśl przepisu art. 5 § 1 pkt 1 tej ustawy, uprawnionymi do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnych, obowiązków określonych w art. 2, czyli między innymi obowiązków wynikających z decyzji lub postanowień organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego – jest właściwy organ I instancji. Prowadzi to do wniosku, że przepis art. 5 ust. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tylko wierzycielowi daje uprawnienia do żądania przeprowadzenia postępowania egzekucyjnego. Zatem wnosząca zażalenie D.R., chociaż była uczestnikiem postępowania zakończonego decyzją nakazującą rozbiórkę, w postępowaniu egzekucyjnym nie mogła domagać się wykonania czynności egzekucyjnych, bo nie miała w postępowaniu egzekucyjnym przymiotu strony (por. wyrok NSA z 15 stycznia 2001r. sygn. IV SAB 189/00 – Lex nr 75547). Z uwagi na treść art. 5 i art. 26 omawianej ustawy, stronie uprawnionej z mocy art. 28 i art. 61 § 1 kpa do wszczęcia postępowania administracyjnego zmierzającego do ustalenia lub stwierdzenia w drodze decyzji określonego obowiązku przez inny podmiot tego postępowania nie służy po wydaniu ostatecznej decyzji w tej sprawie legitymacja do żądania wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu wymuszenia wykonania określonego obowiązku. Konsekwencją powyższej okoliczności jest to, iż wnosząca zażalenie D.R., będąca strona w postępowaniu administracyjnym, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu egzekucyjnym zmierzającym do wykonania przez małżonków S. obowiązku nałożonego decyzją administracyjną (patrz: wyrok NSA z 09 maja 2001r. sygn. IV SAB 175/00 – Lex nr 55781). Może natomiast korzystać ze środków przewidzianych w dziale VIII kpa określającym zasady wnoszenia petycji, skarg i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz organizacji i instytucji społecznych (patrz: postanowienie NSA z 15 marca 1999r. sygn. IV SAB 168/98 – Lex nr 48243). Prowadzi to do wniosku, że [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na skutek zażalenia wniesionego przez D.R., nie mógł przystąpić do merytorycznej oceny postanowienia wydanego przez organ pierwszej instancji. Zażalenie przysługuje bowiem stronie (art. 141 § 1 kpa). Dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 20021r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzeczono jak w sentencji. /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ B.Drzazga /-/ B.Kamieńska MarK