II SA/Po 2580/03

WyrokWSA w Poznaniu2004-08-13

Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Barbara Kamieńska, Jerzy Stankowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy dotycząca uwzględnienia lub odrzucenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera uzasadnienia faktycznego i prawnego, narusza przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz Konstytucji RP?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy odrzucająca zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego musi zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Lakoniczne uzasadnienie, które nie wyjaśnia motywów podjętej decyzji, nie pozwala na ocenę zgodności z prawem i zasadami sprawiedliwości społecznej, co stanowi naruszenie art. 2 i 21 Konstytucji RP.
Stan faktyczny
Spółka A Sp. z o.o. (następca prawny spółki B Sp. z o.o.) wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta P. odrzucającą jej zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzut dotyczył zmiany przeznaczenia terenu, na którym znajduje się stacja paliw należąca do skarżącej, na funkcję magazynową oraz proponowanego ciągu pieszego przecinającego nieruchomość. Skarżąca podniosła, że uchwała ma wady formalne, w tym lakoniczne uzasadnienie, co narusza przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i Konstytucję RP.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził nieważność uchwały Rady Miasta P. nr XXVIII/206/IV/2003 z dnia 9 września 2003r. w § 1 ust. 5 oraz zasądził od Rady Miasta P. na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia NSA Jerzy Stankowski (spr.) Protokolant Sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2004 r. sprawy ze skargi Spółka A Sp. z o.o. w W. na uchwałę Rady Miasta P. z dnia 09 września 2003 r. Nr XXVIII/206/IV/2003 w przedmiocie zarzutów do projektu planu miejscowego; I. stwierdza nieważność uchwały nr XXVIII/206/IV/2003 Rady Miasta P. z dnia 09 września 2003r. w § 1 ust. 5; II. zasądza od Rady Miasta P. na rzecz skarżącego kwotę 265,-zł (dwieście sześćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ B. Kamieńska /-/ G. Radzicka /-/ J. Stankowski II SA/Po 2580/03 UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] lutego 2003r. spółka B sp. z o.o. zgłosiła zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru w rejonie [...] – [...] w P., w zakresie zmiany przeznaczenia terenu, na której znajduje się nieruchomość wnoszącej zarzut, na funkcję magazynową. Wniesiony zarzut dotyczył również proponowanego ciągu pieszego przecinającego przedmiotową nieruchomość na dwie niezależne części bez możliwości komunikacji kołowej. Wnioskodawczyni wskazała, że ciąg pieszy zaprojektowany został w miejscu istniejących zabudowań stacji paliw, co spowoduje potrzebę jej zamknięcia, a w każdym razie uniemożliwi jej planowaną modernizację. Uchwałą z dnia 9 września 2003r., nr XXVIII/206/IV/2003 Rada Miasta P. rozpatrzyła zarzuty wniesione do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru w rejonie [...] – [...] odrzucając w pkt. 5 zarzut dotyczący zmiany przeznaczenia terenu i uwzględniając zarzut odnośnie naruszenia własności poprzez projektowanie zieleni publicznej i planowany przebieg komunikacji pieszej. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia stwierdzono, że projekt zmiany przeznaczenia terenu nie zakłada natychmiastowej likwidacji stacji paliw lecz odrzuca się jedynie zarzut dotyczący modernizacji stacji, utrzymując jej funkcję magazynową. W uzasadnieniu podkreślono też, że decyzja ta została podjęta ze względu na brak bezpośredniego dostępu stacji do drogi publicznej. Ze skargą na powyższą uchwałę wystąpił następca prawny spółki B Sp. z o.o. – spółka A Sp z o.o. W skardze podniesiono, że zmiana przeznaczenia przedmiotowego terenu uniemożliwi planowaną przez Skarżącą modernizację stacji paliw. Podkreślono też, że treść uchwały stanowi nadużycie władztwa planistycznego. W uzasadnieniu uchwały nie wskazano bowiem – zdaniem Skarżącej – żadnego przekonywującego motywu takiej zmiany. Powołany przez Radę Miasta argument, jakoby powodem nieuwzględnienia zarzutu był brak bezpośredniego dostępu stacji do drogi publicznej został uznany przez Skarżącą za całkowicie niewiarygodny – ta okoliczność mogłaby mieć bowiem jedynie znaczenie dla ekonomicznej zasadności podejmowania stosownej inwestycji, co z kolei może być rozstrzygane wyłącznie przez Skarżącą a nie Radę Miasta. Główny zarzut spółka A Sp z o.o. skoncentrował się na wadach formalnych uchwały, polegających na naruszeniu przepisu art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 1999r., nr 15, poz. 139 z późn. zm.). Skarżąca wskazała, że zdawkowość uzasadnienia uchwały odrzucającej zarzut nie pozwala na jakąkolwiek rekonstrukcję argumentów Rady Miasta i prowadzi do wniosku, że zaskarżone rozstrzygnięcie zostało podjęte całkowicie arbitralnie a nie w celu ochrony interesów wspólnoty samorządowej, co stanowi naruszenie art. 21 ust. 1 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta P. wskazała, że projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w niczym nie zmienił dotychczasowego przeznaczenia spornej nieruchomości, utrzymując dotychczasową funkcję magazynową i nie przyjmując propozycji modernizacji stacji paliw. Organ wskazał, że projekt zmiany miejscowego planu został dokonany w zgodzie z ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym, a w zakresie, w jakim ogranicza on korzystanie z prawa własności – zgodnie z Konstytucją. Rada Miasta wskazała również na fakt, że zmiana planu w kierunku postulowanym przez Skarżącą wiązałaby się ze znacznymi nakładami finansowymi związanymi z zapewnieniem dostępu do drogi publicznej i powtórzenia kosztownej procedury sporządzenia projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Zaskarżona uchwała naruszyła art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 1999r., nr 15, poz. 139 z późn. zm.) oraz art. 2 i 21 Konstytucji RP. Zgodnie z art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym uchwała rady gminy dotycząca uwzględnienia lub odrzucenia zarzutu powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne. Ta lakoniczna formuła ustawy została rozwinięta w licznym orzecznictwie dotyczącym tego przepisu. W wyroku z 1 grudnia 1999r. (IV SA 1387/99) NSA wskazał, że prawnie uzasadnione władztwo planistyczne gminy nie powinno w sposób nadmierny, z pogwałceniem zasady sprawiedliwości społecznej, naruszać interesów prawnych jednych podmiotów, chroniąc inne. Należy zatem zauważyć, że badanie spełnienia przez gminę tych wytycznych, w szczególności zaś stwierdzenie, czy naruszenia interesów poszczególnych podmiotów dokonały się zgodnie z zasadą proporcjonalności, może się dokonać jedynie w oparciu o rzetelne uzasadnienie faktyczne i prawne uchwały. W wyroku z 3 listopada 1999r. NSA wskazał, że uzasadnienie takie powinno zawierać przesłanki, jakimi się kierowała rada gminy przyjmując dane rozwiązanie planistyczne, a w przypadku odrzucenia zarzutu - wskazać powody, dla których nie mogą być uwzględnione propozycje zawarte w zarzucie. W innym orzeczeniu, powoływanym zresztą przez Skarżącą, z dnia 13 października 1999r., (IV SA788/99) NSA podkreślił, że wyczerpujące uzasadnienie uchwały odrzucającej zarzuty powinno być szczególnie wnikliwe w sytuacji, gdy projekt planu zakłada ograniczenie prawa własności. Wymaga tego konstytucyjna zasada demokratycznego państwa prawnego (art. 2) i zasada ochrony własności (art. 21). Uzasadnienie zaskarżonej uchwały jest tymczasem wyjątkowo lakoniczne i nie spełnia w żaden sposób powyższych ustawowych wymogów. Nie wskazuje ono ani pozostających w konflikcie interesów i praw, ani też nie określa kryteriów, wedle których podjęto rozstrzygnięcie o danej treści. Brak jest w szczególności wyczerpującego uzasadnienia sposobu zastosowania zasady proporcjonalności, co jest wyjątkowo istotne w sytuacji, gdy projekt planu narusza korzystanie z prawa własności. Niezrozumiały jest też kontekst, w jakim w uzasadnieniu uchwały użyto argumentu, zgodnie z którym odmowa zmiany przeznaczenia terenu zgodnie z postulatami zainteresowanego właściciela działki uzasadniona jest brakiem dostępu tej działki do drogi publicznej. Zauważyć również należy, że w aktach sprawy znajduje się jedynie zarzut z dnia [...] lutego 2003 r., który dotyczy wyłącznie przebiegu ciągu pieszego. Brak zarzutu o innej treści dotyczącego modernizacji stacji paliw uniemożliwia zajęcie stanowiska co do treści § 1 ust. 5 uchwały, w którym stwierdza się, że "odrzuca się zarzut ... w sprawie zmiany przeznaczenia terenu – modernizacji stacji paliw ...". Skoro stacja paliw istnieje to nie można wykluczyć jej modernizacji np. w postaci wymiany dystrybutorów na nowocześniejsze. W związku z powyższym, na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cytowanej ustawy. /-/ B. Kamieńska /-/ G. Radzicka /-/ J. Stankowski Brak podpisu sędziego spowodowany jest jego nieobecnością. /-/ G. Radzicka K.B.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło