II SA/Po 26/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego postanawia 1. odmówić wstrzymania zaskarżonej decyzji, 2. odmówić wstrzymania decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] września 2021 r., nr [...]. A. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego. Pismem z dnia [...] grudnia 2021 r. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz decyzji Wójta Gminy S. z dnia [...] września 2021 r., nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 p.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wskazana instytucja ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w razie stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Tym samym, rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu, Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Wnioskodawca zaś, dążąc do wstrzymania wykonania aktu, musi złożyć stosowny wniosek i uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych (por. postanowienie NSA z 14 maja 2014 r., I OZ 363/14, publ. CBOSA). Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności może znaleźć zastosowanie tylko w stosunku do takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez wykonanie aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie przymusu państwowego (egzekucji) takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy więc aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na postawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Mając powyższe na względzie należy wskazać, że Sąd, rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania, obowiązany jest w pierwszej kolejności zbadać, czy wskazana we wniosku decyzja nadaje się do wykonania, a jeśli tak, to Sąd musi ocenić, czy skarżący w sposób przekonujący wykazał przesłanki, przemawiające za koniecznością wstrzymania jej wykonania, czy przesłanki te istnieją i czy dają podstawę do zastosowania tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, o której mowa w art. 61 p.p.s.a. W niniejszej sprawie przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania jest m.in. decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego umarzająca postępowanie odwoławcze z uwagi na brak po stronie skarżącej przymiotu strony w tym postępowaniu. Decyzja ta nie stanowi merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, nie nakłada tym samym na adresatów żadnych obowiązków ani też nie przyznaje im uprawnień. Stanowi rozstrzygnięcie formalne, kończące postępowanie bez merytorycznego załatwienia sprawy. Stwierdzić zatem należy, że przedmiotem zaskarżonej decyzji nie jest jakiekolwiek zachowanie się skarżącej lub pozostałych stron postępowania. Decyzja umarzająca postępowanie nie może nadać stronie uprawnień bądź ustalić obowiązków o charakterze materialnoprawnym. Decyzja taka nie niesie ze sobą żadnych dyspozycji działania, zatem nie korzysta z przymiotu wykonalności. Nie nadaje się do wykonania i nie wymaga wykonania. Powyższe rozważanie odnieść również należy do decyzji Wójta Gminy ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego. W tym miejscu podkreślić należy, iż decyzja ustalająca lokalizację inwestycji celu publicznego nie kreuje żadnych praw oraz obowiązków nadających się do wykonania, a więc mogących podlegać egzekucji. Bez znaczenia pozostaje, że decyzja podjęta w takim przedmiocie jest elementem procesu inwestycyjnego, bowiem samodzielnie nie uprawnia do podjęcia żadnych robót budowlanych, stanowiąc jedynie niezbędny element innych postępowań, a przede wszystkim postępowania o pozwoleniu na budowę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lipca 2013 r., sygn. akt II OZ 601/13; z dnia 27 listopada 2018 r., sygn. akt II OZ 1188/18; dostępne www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Sama obawa, że w przyszłości zostaną podjęte akty administracyjne, które doprowadzą do rozpoczęcia inwestycji, nie stanowi okoliczności powodującej niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.. Ewentualne wadliwości decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, na które wskazuje skarżący, będą przedmiotem merytorycznej oceny zasadności skargi, ale nie uzasadniają wstrzymania wykonania decyzji. Wobec powyższego, Sąd stosownie do art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., postanowił o odmowie wstrzymania wykonania zarówno zaskarżonej decyzji (pkt 1 sentencji postanowienia) jak i decyzji Wójta [...] (pkt 2 sentencji postanowienia).