II SA/Po 26/22
PostanowienieWSA w Poznaniu2022-02-11
Skład orzekający: asesor WSA Arkadiusz Skomra
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoby, które nie wniosły odwołania od decyzji administracyjnej, ale których interes prawny może być dotknięty wynikiem postępowania sądowego, mogą zostać dopuszczone do udziału w tym postępowaniu w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 1a PPSA, jeśli decyzja organu odwoławczego dotyczyła umorzenia postępowania odwoławczego z powodu braku przymiotu strony przez osobę wnoszącą odwołanie?Ratio decidendi
Sąd odmówił dopuszczenia wnioskodawców do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika, ponieważ decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego z powodu braku przymiotu strony przez osobę wnoszącą odwołanie ma charakter wyłącznie procesowy i indywidualny, dotyczący jedynie osoby wnoszącej odwołanie. Nie kształtuje ona sytuacji prawnej innych podmiotów, a zatem wnioskodawcy nie posiadają interesu prawnego uzasadniającego ich udział w sprawie.Stan faktyczny
A. D. złożyła skargę do WSA w Poznaniu na decyzję SKO o umorzeniu postępowania odwoławczego w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego. Wnioskodawcy (I. T., M. T., S. T., A. T., Z. C., M. C.) zwrócili się do SKO o ujęcie ich jako strony postępowania, a następnie ich pisma zostały potraktowane przez Sąd jako wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika. Sąd rozpoznał ten wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono dopuszczenia I. T., M. T., S. T., A. T., Z. C. oraz M. C. do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący asesor WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2022 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. T., M. T., S. T., Z. C., A. T. oraz M. C. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego postanawia odmówić I. T., M. T., S. T., A. T., Z. C. oraz M. C. dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania.
A. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie lokalizacji inwestycji celu publicznego.
P. z dnia [...] stycznia 2022 r. adresowanym do Samorządowego Kolegium O. I. Tatarska, M. T., S. T., A. T., Z. C. oraz M. C. zwrócili się o ujęcie ich jako strony postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż Sąd potraktował pisma Wnioskodawców kierowani do Samorządowego Kolegium Odwoławczego jako wniosek kierowany do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu o dopuszczenie do udziału w postępowaniu.
Dokonując takiej kwalifikacji pism wnioskodawców Sąd miał na uwadze, iż wnioski te stanowiły reakcję na obwieszczenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2022 r. (k. 29 akt), w którym to obwieszeniu poinformowano o przekazaniu skargi na decyzję tego organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu oraz poinformowano o treści art. 33 § 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.).
W myśl art. 33 § 1a p.p.s.a. jeżeli przepis szczególny przewiduje, że strony postępowania przed organem administracji publicznej są zawiadamiane o aktach lub innych czynnościach tego organu przez obwieszczenie lub w inny sposób publicznego ogłaszania, osoba, która brała udział w postępowaniu i nie wniosła skargi, a wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony, jeżeli przed rozpoczęciem rozprawy złoży wniosek o przystąpienie do postępowania.
Udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności (art. 33 § 2 p.p.s.a.). Jeżeli wynik postępowania sądowego nie dotyczy interesu prawnego osób, o których mowa w § 1 i 1a, a żądają one dopuszczenia do udziału w postępowaniu, sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie. Na postanowienie przysługuje zażalenie (art. 33 § 1b p.p.s.a.).
Zatem po złożeniu wniosku o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, Sąd weryfikuje posiadanie przez zainteresowaną osobę interesu prawnego, uzasadniającego jej udział w danym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania uzależnione jest bowiem nie tylko od zgłoszenia przez wnioskodawcę zamiaru uczestniczenia w postępowaniu na prawach strony, ale także wykazania, że spełnia on przesłanki, o których mowa w art. 33 § 1 p.p.s.a. bądź art. 33 §1a p.p.s.a.
O tym, czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie, decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny (zob. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 1993 r., I SA 1719/92, OSP 1994, z. 10, poz. 199, z aprobującą glosą P. Kucharskiego, tamże). "Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, które mogą stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Aktualność interesu prawnego oznacza, że nadaje się on do urzeczywistnienia w danej sytuacji faktycznej i prawnej i wiąże się z realnością, co oznacza, że powinien on istnieć w dacie stosowania norm. O interesie prawnym osobistym, własnym i indywidualnym można zaś mówić, gdy przypisać go można do zindywidualizowanego podmiotu w tym znaczeniu, że akt prawny skierowany do danego podmiotu musi wpływać na jego sytuację prawną" (wyrok NSA z dnia 3 września 2014 r., II OZ 783/14, CBOSA).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o umorzeniu postępowania odwoławczego.
Wobec powyższego podkreślić należy, iż drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego następuje ustalenie przez organ odwoławczy, że wnoszący odwołanie nie jest stroną postępowania. W ocenie Sądu decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego wszczętego przez A. D. nie kształtuje sytuacji prawnej żadnego z Wnioskodawców. Decyzja ta kształtuje sytuację prawną wyłącznie tych podmiotów, które wniosły odwołanie tj. w niniejszej sprawie A. D.. Przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją jest wyłącznie to, że podmiot, który wniósł odwołanie nie ma przymiotu strony w sprawie o lokalizację inwestycji celu publicznego. Jest to rozstrzygnięcie, które dotyczy wyłącznie tego podmiotu, ponieważ nie rozstrzyga sprawy jako takiej, ale odnosi się tylko do tego, czy wnosząca odwołanie była do tego uprawniona. Wydana decyzja o umorzeniu postępowania odwoławczego z tego powodu, że odwołanie wniosła osoba, która nie jest stroną ma charakter indywidualny związany ściśle z osobą, która wniosła odwołanie. Z tego względu rozstrzygnięcie to nie może być zaskarżone przez inne osoby, które nie wnosiły odwołania (por. wyrok NSA z 5 lutego 2016 r. sygn. akt II OSK 1406/16, postanowienia NSA z 6 lipca 2016 r. sygn. akt II OZ 738/16 oraz z dnia 3 września 2015 r. sygn. akt II OZ 802/15).
Wobec powyższego stwierdzić należy, iż Wnioskodawcy nie posiada indywidualnego, istniejącego obiektywnie i mającego swe źródło w przepisach prawa powszechnie obowiązującego, interesu prawnego do kwestionowania rozstrzygnięcia w postępowaniu dotyczącym uprawnienia A. D..
Tego rodzaju decyzja ma charakter wyłącznie procesowy i nie rozstrzyga kwestii dopuszczalności lokalizacji inwestycji celu publicznego.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 33 § 1b w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło